مهندسی فرهنگی/ رضا گرمابدری

بسم الله الرحمن الرحیم

اعضای شورای عالی انقلاب فرهنگی در حالی خدمت مقام معظم رهبری رسیدند که معظم له کارهای انجام شده در زمینه مهندسی فرهنگی را ناکافی دانسته و تاکید کردند: باید این مسئله مهم را خیلی جدی تر گرفت. از مجموع فرمایشات مقام معظم رهبری برمی آید که ایشان از این شورا خواسته جدیدی نداشتند و مطالبه اصلی معظم له که با بیان جدیدتر ابراز شد همان مطالبه کلیدی گذشته در باب مهندسی فرهنگی است که شورا وظیفه دارد با لحاظ نمودن شاخصه هایی که در این جلسه از سوی مقام معظم رهبری بیان شد، آن را آماده سازد.

به نظر می رسد یکی از علل تاکید و اصرار ایشان بر تدوین طرح و برنامه مهندسی فرهنگی این است که فرهنگ اساس و بنیاد حرکت جامعه و به ثمر رسیدن تلاش ها در جهت مثبت است. اهمیت این مسئله تا جایی است که چنانچه برنامه ها و اقدامات مسئولین در عرصه های مختلف باشدت تمام پیگیری و به اجرا گذاشته شود و در نهایت هم به بار نشیند اما فضای فرهنگی مناسب برای بهره برداری از آن آماده نشده باشد تمام زحمات و هزینه ها از بین خواهد رفت. از ویژگی های بحث مهندسی فرهنگی که رهبر انقلاب با جدیت آن را پیگیری می کنند، این است که این مهندسی قادر باشد تمام شئونات افراد و جامعه را دربر بگیرد و حتی کوچکترین بخشی فراموش نشود، زیرا قرار است با محمل قرار گرفتن فرهنگ سازمان یافته توسط مهندسی فرهنگی، رشد و ارتقای هم پایه در همه عرصه ها برای جامعه اسلامی ایران تحقق یابد. این مهم از عهده مهندسی فرهنگی برمی آید که توان شناخت و اشراف بر جزءجزء ویژگی های جامعه کنونی ایران با تنوع متعدد در حوزه های مختلف را داشته باشد، آشکار شدن اهمیت این مسئله، نقش نخبگان به معنای عام در حضور فعال در فرآیند شکل گیری مهندسی فرهنگی را به میان می آورد، زیرا مطالعه موضوعات متعدد و متفاوت اجزای فرهنگی جامعه ایرانی که پیش نیاز بسیار مهم فراهم آوردن مهندسی فرهنگی جامع و افتخارآمیز و راه گشا است، به افراد حاذق و دارای تخصص نیاز دارد و نمی توان این بحث فراخ و گسترده را به امید گرفتن نتیجه رضایت بخش در حلقه های محدود محصور کرد، از این رو است که مقام معظم رهبری توصیه اکید نسبت به تقویت بیشتر عقبه کارشناسی و تعامل بین شورای عالی انقلاب فرهنگی با نخبگان حوزه و دانشگاه داشتند. اگر با تامل به این عبارت مقام معظم رهبری توجه شود اهمیت موضوع با تمام قامت خودش را معرفی می کند. این فراز کوتاه نغز و پرمغز این عبارت است: فرهنگ فضای تنفسی جامعه است.