پیامدهای تعویق انتخابات در /احمد فراهانی

برگزاری انتخابات پارلمانی پاکستان همانطورکه پیش بینی می‌شد برای یک دوره ‪ ۴۰روزه به تعویق افتاد و امروز بطور رسمی رییس کمیسیون‌انتخابات این کشور در اسلام‌آباد روز ‪ ۱۸فوریه سال 2008 (29 بهمن ‪ (۸۶را تاریخ جدید انتخابات اعلام کرد.

قاضی محمد فاروق رییس کمیسیون انتخابات پاکستان روز چهارشنبه ضمن اعلام تاریخ جدید عنوان کرد که برگزاری انتخابات در هشتم ژانویه به دلیل مسایل امنیتی ممکن نبود.

انتخابات مجالس ملی و ایالتی پاکستان براساس اعلام قبلی قرار بود هشتم ژانویه سال ‪ ۱۸) ۲۰۰۸دی) برگزار شود.

فاروق ضمن درخواست از همه احزاب سیاسی پاکستان برای شرکت در انتخابات تاکید کرد که انتخابات آینده این کشور عادلانه و شفاف خواهد بود.

رییس کمیسیون انتخابات پاکستان از احزاب سیاسی خواست بخاطر منافع ملی پاکستان تعویق برگزاری انتخابات را بپذیرند و در انتخابات شرکت کنند.

فاروق با اشاره به ناآرامی‌های بوجود آمده پس از ترور بوتو در ایالت‌های مختلف پاکستان اظهار داشت: یکی از دلایل تعویق انتخابات، بروز اشکال در برنامه آماده‌سازی ستادهای تخریب شده و چاپ برگه‌های انتخاباتی بوده است.

تعویق انتخابات پاکستان تاکنون با واکنش‌های متفاوتی در داخل این کشور روبه‌رو شده است.

در حالی که حزب مردم در واکنش اولیه اعلام کرده که این تعویق را نخواهد پذیرفت اما بسیاری از آگاهان به مسایل پاکستان اعتقاد دارند که حزب مردم روزهای آینده با وجود نارضایتی از این تعویق در نهایت همراه موج شده و اجماع احزاب عمده این کشور به پذیرش تعویق انتخابات تن خواهد داد.

رهبری جدید حزب مردم پاکستان به دلایل ویژه از جمله فضای حاکم بر اذهان رهبران ارشد این حزب نمی‌تواند خیلی فوری تاریخ جدید برگزاری انتخابات را بپذیرد و به نظر می‌رسد یک هفته بعد از اعلام تاریخ جدید انتخابات، رهبری این حزب - با ایده‌های "آصف علی زرداری" قدرت سایه حزب مردم- تاریخ اعلامی را بپذیرد.

البته مانورها و مواضع سیاسی این حزب بعد از اعلام تاریخ ‪ ۱۸فوریه برای برگزاری انتخابات از جمله اینکه تعویق انتخابات، یعنی حمایت از حزب مسلم لیگ قائد اعظم خیلی زود رنگ خواهد باخت، چرا که بی‌نظیر بوتو ساختار این حزب را عملگرا پرورش داده نه متصلب و بدون انعطاف.

اما وضعیت شاخه نواز حزب مسلم لیگ که روزهای گذشته متحد حزب مردم به شمار می‌آمد، بتدریج از مواضع حزب مردم فاصله می‌گیرد.

"رجا ظفرالحق" سخنگوی نواز شریف امروز بعد از اعلام تاریخ جدید ضمن پذیرش تاریخ جدید اعلام کرد که در انتخابات نیز شرکت می‌کند.

حزب نواز شریف به تدریج با فضای سیاسی فعلی خود را همگرا می‌کند و در شرایطی که از فقدان بی‌نظیر بوتو اظهار تاسف می‌کند، از فضای جدید ایجاد شده خرسند است که می‌تواند بدون سایه بی‌نظیر بوتو با مشرف و دولت تحت نفوذ حزب مسلم لیگ قائد اعظم رقابت کند و از احساسات عمومی به نفع خود بهره‌مند شود.

حزب مسلم لیگ قائد اعظم نیز باید خوشحال‌ترین حزبی باشد که می‌تواند چهره خود را که طی ناآرامی‌های چند روز گذشته مخدوش شده بود، ترمیم کند.

فرصتی که دولت پاکستان با تعویق انتخابات پارلمانی به این حزب ارایه داد از نگاه ناظران سیاسی به دوپینگ سیاسی شبیه است.

از نگاه این ناظران در صورتی که انتخابات در هشتم ژانویه برگزار می‌شد، شکست نسبی و خروج نامزدهای این حزب در اکثر حوزه‌های انتخابیه قطعی بود، اما با تعویق انتخابات، این احتمال وجود دارد که با بازسازی ستادهای انتخاباتی، ریزش آرای خود را تا ‪ ۳۰درصد - در صورت برگزاری انتخابات سالم - جبران کنند.

به‌نظر برخی از تحلیلگران، ایجاد ناآرامی در پاکستان در پی ترور بی‌نظیر بوتو که تاکنون ‪ ۱۰۰میلیارد روپیه خسارت در پی داشته است،از نگاه‌حزب مسلم لیگ، چندان اهمیت ندارد بلکه این حفظ وضعیت موجود است که می‌تواند برای بقای مسلم لیگ قائد اعظم دارای اهمیت حیاتی باشد.

در هر صورت مخالفت نداشتن سایر احزاب از جمله جمعیت علمای اسلام (شاخه فضل) و جنبش متحد قومی پاکستان در مجموع نشان می‌دهد که مشرف همانطور که در قبل اعلام کرده نظر احزاب مخالف را برای تعویق جلب کند. کشورهای غربی نیز تاکنون مخالفتی با تعویق انتخابات نداشته‌اند، ضمن آنکه ناظران انتخاباتی غربی اعلام کرده‌اند که در شرایط فعلی حاضر نیستند در پاکستان اقامت کنند.

در مجموع به نظر می‌رسد با توجه به اجماع اکثر احزاب سیاسی پاکستان از جمله حزب مسلم لیگ (شاخه قائد اعظم) با تعویق ‪ ۴۰روزه انتخابات و پذیرش احتمالی این تعویق ازسوی رهبران عملگرای حزب مردم، این کشور شاهد ناآرامی های جدی در روزهای آینده نباشد.