تشدید تحریمها و محاصره ظالمانه رژیم صهیونیستی علیه نوار غزه تاثیری بسیار منفی بر همه بخشهای اقتصادی، اجتماعی، انسانی و بهداشتی نوار غزه گذاشته است به طوری که همه بخشهای اقتصادی به طور کلی ویران و مجموعا اقتصاد فلسطین متحمل زیانهای سنگینی شده است.
رژیم صهیونیستی به بستن گذرگاه های بازرگانی و تشدید تحریم ها و محاصره ظالمانه علیه نوار غزه از پنج ماه قبل تاکنون همچنان ادامه می دهد. این تحریمها و محاصره تاثیری بسیار منفی بر همه بخشهای اقتصادی، اجتماعی ، انسانی و بهداشتی نوار غزه گذاشته است به طوری که همه بخشهای اقتصادی به طور کلی ویران و مجموعا اقتصاد فلسطین متحمل زیانهای سنگینی شده است. آمارهای بین المللی و داخلی حاکی از آن است که بر اثر بسته ماندن گذرگاه های بین المللی حجم زیانهای نوار غزه روزانه یک میلیون دلار است به عبارت دیگر حجم کل زیانها در طول پنج ماه اخیر به 150 میلیون دلار رسیده است. میزان خسارت های وارده بر بخش های مهم اقتصادی به شرح زیر است:
ساخت و ساز
همه طرحها و پروژههای ساخت و ساز و توسعه که توسط سازمان کاریابی و حمایت از پناهندگان فلسطینی "آنروا" اجرا می شد و منبع درآمد بیش از 121 هزار نفر و یکی از بخشهای حیاتی و مهم برای انواع شغلها در نوار غزه به شمار می آمد به فعل محاصره و بسته مانده گذرگاه ها متوقف شده است و بودجه اختصاص یافته به طرحهای متوقف شده به خاطر کمبود مواد اولیه و آلات و ادوات سازندگی از قبیل سیمان و آهن و غیره 93 میلیون دلار تخمین زده شده است. همه طرحهای عمرانی و تاسیساتی خصوصی و عمومی و پروژه های زیرساختی در نتیجه نبود آلات و ادوات ساخت و ساز متوقف شدهاند. یکی از طرح های متوقف شده طرح توسعه خیابان "صلاح الدین" با بودجه نزدیک به 18 میلیون دلار است. همچنین کار طرح توسعه خیابان النصر یکی از خیابانهای اصلی بازرگانی در نوار غزه نیز متوقف شد.
روی هم رفته بودجه همه طرحهای عمرانی که در نوار غزه متوقف شدهاند از جمله طرح های آنروا و برنامه توسعه سازمان ملل 160 میلون دلار است.
تقریبا همه کارخانجات سیمان، بلوک، بتون، کاشی، سنگ گرانیت لولههای فاضلآب و غیره تعطیل شدهاند.
بخش خیاطی
صعنت خیاطی نیز از محاصره تحمیلی در امان نماند. بسته ماندن گذرگاهها زیان سنگینی بالغ بر 10 میلیون دلار به صاحبان کارگاههای خیاطی وارد کرد و این هزینه معادل یک میلیون قطعه لباس است که برای فصل تابستان آماده صادرات به بازارهای "اسرائیل" بود. در600 کارگاه خیاطی نزدیک به 25 هزار کارگر فعالیت می کردند که هم اکنون همگی بیکار شدهاند، به طوری که 90 درصد تولیدات کارگاههای خیاطی برای بازارهای رژیم صهیونیستی و 10 درصد برای بازارهای داخلی بودند. همچنین تولیدات البسه برای بازار داخلی به علت نبود پارچه کافی متوقف شد. حجم زیانهای وارده در این صنعت در طول تاریخ یاد شده به بیش از بیست میلیون دلار رسید.
لوازم خانگی
بخش تولید لوازم خانگی به عنوان یکی از بخش های حیاتی جامعه در طول این مدت به طور کلی ویران گشت و میزان تولید آن به دلیل نبود مواد اولیه کافی، به میزان 90 درصد کاهش یافت و همین مساله باعث شد تا شش هزار کارگر در این بخش بیکار شوند و به طور کلی میزان خسارت های وارده این بخش در طول این مدت بالغ بر 12 میلیون دلار ذکر شده است.
صنایع فلزی و مهندسی
بسته ماندن گذرگاهها باعث رسیدن آسیب جدی به بخش صنایع فلزی و معدنی شده است. بیش از 95 درصد کارخانجات در این بخش بسته شدند و بیش از 7000 کارگر بخش صنایع معدنی و فلزی بیکار شدند این بخش نیز به علت عدم فراهم شدن مواد خام لازم در معرض تخریب و ویرانی کامل قرار گرفتند. همچنین طی سالهای گذشته بر اثر ادامه حملات هوایی و زمینی نظامیان صهیونیست، صدها کارخانه و کارگاه به طور کامل ویران گشته اند.
واردکنندگان و تجار
در نتیجه توقف کالاها در بنادر رژیم صهیونیستی نزدیک به 2000 وارد کننده فلسطینی ماهانه بالغ بر 5 میلیون دلار زیان می بینند و به طور کلی واردکنندگان و تجار در طول این مدت 25 میلیون دلار زیان دیده اند.
گردشگری
بخش گردشگری به علت بسته ماندن گذرگاهها به طور کامل فلج شده است. 39 شرکت و دفتر جهانگردی و سیاحت به همین خاطر و نیز عدم آزادی سفر به ویژه سفر به حج و عمره با بحران و مشکلات جدی رو به رو شدهاند و به تبع آن هتل داران نیز زیانهای سنگینی دیدهاند و میزان فعالیت در این زمینه به صفر رسیده است. همچنین سالنهای غذاخوری نیز تعطیل گشتهاند. یکی از هتل های غزه موسوم به "موفبک" با 250 سوئیت با هزینهای بالغ بر 35میلیون دلار تاسیس شد و قرار بود که در سال 2006م. افتتاح شود اما افتتاح آن به علت بسته ماندن گذرگاه ها به تعویق افتاد.
همچنین کار ساخت پلاژها در ساحل دریای غزه با هزینه 9میلیون دلار که قرار بود شرکت مشتل آن را بسازد، متوقف شد.
صنایع غذایی
محصولات کارخانجات تولید مواد غذایی در نوار غزه از زمان بسته شدن گذرگاهها به میزان چشمگیری کاهش یافته است.
بیش از سه کارخانه تولید نوشابه های گازی که در آن بیش از 900 نفر کار میکردند کاملا از ادامه فعالیت باز ماندهاند. رژیم صهیونیستی مانع از ورود ماده co2 ماده اصلی تولید این نوشابهها به نوار غزه میشود و روی هم رفته این بخش بر اثر ادامه بسته ماندن گذرگاها سه میلیون دلار خسارت دیده است.
کشاورزی
ادامه بسته ماندن گذرگاهها، بخش کشاورزی را نیز مانند سایر بخشها در معرض نابودی قرار داده است و در صورتی که کشاورزان نتوانند محصولاتشان را صادر کنند به شدت زیان خواهند دید. 80 درصد محصولات کشاورزی به علت عدم اجازه واردات داروهای زراعتی و کودهای شیمیایی و آفت کشها در معرض نابودی قرار گرفتهاند و همچنین 40 هزار کارگر در این بخش بیکار شدهاند.
پیشبینی میشود که حجم زیانهای وارده به اراضی زیر کشت توت فرنگی به نزدیک 10 میلیون دلار برسد. همچنین 4500 نفر در این بخش مشغول فعالیت هستند که با وارد آمدن یک چنین زیانهایی بیکار خواهند شد. گل کاران و بیش از هزار کارگر این بخش نیز تاکنون 4 میلیون دلار خسارت دیده اند.
صادرات بیش از 25 تن سیب زمینی و انواع سبزیجات به بازارهای رژیم صهیونیستی و کشورهای عربی در نتیجه ادامه محاصره متوقف شده است و این محصولات به منظور تلف نشدن، در بازهاری داخلی به قیمت بسیار ارزان فروخته شدند.
کشاورزان انجیر هندی به علت ناتوانی در صادرات محصولات شان و به دلیل فروش ارزان این محصولات در داخل متحمل زیان شدیدی شدهاند. انجیر هندی یکی از اصلی ترین میوه هایی است که در منطقه "المواصی" واقع در خان یونس به مقدار زیاد و در مساحت 7000 دونم(هر دونم در فلسطین تقریبا 900 متر مربع) کاشته میشود.
منطقه صنعتی غزه
بسته ماندن گذرگاههای بازرگانی مهمترین طرح ای سرمایه گذاری در نوار غزه یعنی "منطقه صنعتی غزه" را با خسارتهای سنگینی مواجه کرده است. این منطقه از سال 1999م. فعالیت خود را آغاز کرد و در آن 45 کارخانه فعالیت میکردند که هم اکنون همه آنان بسته شده اند.
همچنین بسیاری از کارخانه داران هم اکنون برای این که مشتریهای خود را از دست ندهند و ورشکسته نشوند فعالیتهای خود را در خارج آغاز کردهاند. کل بودجه هزینه شده برای منطقه صنعتی غزه نزدیک به 30 میلیون دلار است که نخستین فاز آن به قیمت 18 میلیون دلار اجرا شده است. پیش بینی میشد که در این طرح 25 هزار کارگر فعالیت کنند. طی سالهای گذشته 2500 نفر در این پروژه فعالیت کردند. این تعداد در سال گذشته به 1800 نفر کاهش یافت و طی شش ماه گذشته تعداد کارگران بیش از این کاهش یافت و به 300 نفر رسید.
سرمایه گذاری
بر اثر ادامه محاصره و بسته ماندن گذرگاهها، بخش سرمایه گذاری در فلسطین به طور کل و در استانهای غزه به طور خاص آسیب دیدند. تخریب این بخش از مهمترین اهداف سیاسی رژیم صهیونیستی به شمار میآید و میتوان گفت که زیانهای بخش سرمایه گذاری بیش از همه به اقتصاد فلسطین آسیب رساند. این زیانها در موارد زیر خلاصه می شود:
ـ فرار سرمایه های داخلی به کشورهای مجاور
ـ فرار بسیاری از شرکت های خارجی فعال در عرصه سرمایه گذاری در فلسطین
ـ توقف سرمایه گذاریهای خارجی و فلسطینی و عربی
ـ توقف فعالیتها در بخش توسعه مناطق آزاد صنعتی و بسیاری از طرحهای سرمایه گذاری
ـ از بین رفتن همه آن چه که تشکیلات خودگردان برای صادرات کلاهای فلسطین در جهان و جذب سرمایه هزینه کرده بود به طوری که سالها زمان نیاز است تا اوضاع مانند سابق شود.
بانکها
عملکرد بانکهای فلسطین در استانهای غزه در نتیجه بسته ماندن گذرگاهها به میزان بالایی کاهش یافت. مشکلات بانکها در پی قطع تعامل و همکاری بانکهای صهیونیستی با بانکهای فلسطینی، افزایش یافت. اغلب بانکهای استان غزه نقدینگی ارزی ندارند و به علت بدهیهای بالا در معرض تعطیلی قرار گرفته اند.
ترانزیت کالا
بخش ترانزیت کالا به علت ادامه محاصره و بسته ماندن گذرگاهها آسیب جدی دیده است. از آغاز انتفاضه الاقصی تاکنون از ورود 450 کامیون باربری به اسرائیل برای انتقال کالا و محصولات به نوار غزه جلوگیری شده است و این مساله زیانهای سنگینی را به بخش حمل و نقل و ترانزیت در نوار غزه وارد آورده است و همچنین بسته شدن گذرگاههای تجاری به مدت 150 روز منجر به تعطیلی 90 درصد فعالیت های ترانزیتی شده است. در تاریخ 2007/10/28 گذرگاه مرزی "صوفا" تعطیل و تنها گذرگاه "کرم شالوم" برای واردات کالا اختصاص داده شد و تعداد کامیون های باربری روزانه به 30 دستگاه کاهش یافت و بر اثر آن 450 راننده و بیش از هزار کارگر که در کار تخلیه و بارگیری فعالیت میکردند بیکار شدند.
فقر و بیکاری
به طور کلی نرخ فقر و بیکاری در اراضی فلسطین به ویژه از آغاز انتفاضه الاقصی تاکنون به طور چشمگیری افزایش یافته است. نظامیان صهیونیست با اعمال سیاست محاصره و بستن گذرگاههای مرزی، مانع از رفتن بیش از 120 هزار کارگر به اراضی اشغالی 48 شدهاند و بدین ترتیب نوار غزه منبع درآمد مهمی را از دست داده است.
با وجود اوضاع بسیار سخت اقتصادی و معیشیتی نوار غزه شمار کارگران این منطقه پیش از محاصره، 215 هزار نفر بودند و در پی محاصره از پنج ماه پیش تاکنون این تعداد به صفر رسیده است. بر اساس آخرین آمارها، نرخ بیکاری در نوار غزه 80 درصد و نرخ فقر 90 درصد است و اغلب ساکنان این منطقه متکی به کمک های انسانی سازمان "آنروا" و "فائو" و جمعیت های خیریه هستند.
اوضاع سخت سیاسی و اقتصادی و معیشتی نوار غزه بر همه موسسات از جمله موسسات آموزشی تاثیر منفی گذاشته است، به طوری که بسیاری از خانوادههای فلسطینی نمیتوانند هزینه تحصیل و مستلزمات آن از جمله کیف، کفش و لباس فرزندان خود را تامین کنند. این مساله دانش آموزان را با یاس و ناامیدی مواجه کرده است. اگر محاصره ادامه پیدا کند همه چیز در نوار غزه از بین میرود و نیروی کاری وجود نخواهد داشت و در این صورت باید نوار غزه را منطقهای آسیب دیده خواند.
گرانی
مصرف کنندگان در نوار غزه به علت کمبود شدید کالاهای مورد نیاز در بازار و احتکار برخی از کالاهای اساسی از گرانی شدید در مضیقه هستند. گرانی از 30 درصد به 1000 درصد رسیده است. قیمت برخی از کالاها عبارتند از:
ـ یک کیلو گوشت قرمز 12 دلار
ـ یک کیلو مرغ 3 دلار
ـ یک پاکت سیگار 4 الی 8 دلار
ـ یک لیتر بنزین 5/1 دلار
یک لیتر سولار 2/1 دلار
ـ یک گونی (40 کیلویی) آرد 40 دلار
ـ کپسول خالی گاز 70 دلار
ـ پر کردن کپسول گاز 13 دلار
ـ یک گالن (20 کیلویی) روغن زیتون 140 دلار
ـ یک گالن (6/3 لیتری) بتونه آهنی برای خودرو 80 دلار
ـ یک گالن (16 لیتری) تینر 100 دلار
ـ یک گالن (18 لیتری) چسب چوب 100 دلار
سوالی که در این جا مطرح میشود این است که چگونه یک مصرف کننده میتواند در سایه این گرانی و کمبود شدید کالاهای مورد نیاز و ادامه بسته ماندن گذرگاه ها نیازهای روزانه خود را تامین کند؟
برای حل معضل گذرگاه ها میبایست به دنبال راه حل ریشه ای بود تا گذرگاه ها بیست و چهار ساعته و بدون هیچ گونه مشکل و مانعی به روی مردم و تجار باز باشد.
نمودار محاصره شرح ذخیره
1) دارو(85نوع) 0
2) دارو(138نوع) تا سه ماع
3) داروهای روانپزشکی 0
4) کیسههای عملیات ضد عفونی 0
5) لوازم التحریر 0
6) گازهای دارای مصرف پزشکی (2هفته)
7) انواع پارچه و البسه 0
8) مواد غذایی 2هفته
9) مواد پاک کننده 2هفته
10) سوخت 2هفته
11) لوازم و تجهیزات پزشکی 2 هفته
12) بانک خون به علت کمبود لوازم پزشکی تعطیل شده است
آمار تعداد بیماران و قربانیان ایست های بازرسی و موارد مربوط به جلوگیری از سفر بیماران به خارج
ـ شهادت 18 مرد و زن بیمار در ایستهای بازرسی به خاطر ممانعت از سفر آنان به خارج برای درمان به موقع در ماه نوامبر
ـ شهادت 44 نفر به خاطر محاصره و بسته ماندن گذرگاه ها از ژوئن گذشته تاکنون
ـ 600 الی 700 بیمار برای درمان ماهانه خود نیاز به سفر خارجی دارند.
ـ 250 الی 300 بیمار به درمان فوری نیازمندند و هر گونه تاخیر در درمان، زندگی آنان را به خطر می اندازد به علاوه این که تعداد بیماران سرطانی و کلیوی به 900 نفر رسیده است.
ماه اکتبر
ـ جلوگیری از سفر 253 بیمار
ـ جلوگیری از سفر 190 بیمار تحت مراقبت های پزشکی
45 درصد بیمارانی که با انتقال آنان به خارج ممانعت شده مبتلا به بیماری های چشم، استخوان، ستون فقرات، سرطان و خون هستند و از تاریخ 2007/11/1 تا 7/11/ 2007 تعداد این بیماران به 19 نفر رسید و در این میان به درخواست 39 بیمار برای سفر به خارج پاسخی داده نشد.
طی روزهای پنجشنبه الی دوشنبه آخر ماه اکتبر از سفر 106 بیمار به خارج جلوگیری و با درخواست آنان مخالفت شد.
فقط در روز سه شنبه از انتقال 13 بیمار جلوگیری به عمل آمد.
11 بیمار تاکنون هیچ پاسخی به درخواست خود دریافت نکردهاند.
بیماران سرطانی
در نوار غزه 450 بیمار سرطانی وجود دارد که 35 درصد آنان کودک و 26 درصد زن هستند. به بیماران سرطانی اجازه سفر به خارج برای درمان یا تکمیل دوره درمان یا عمل جراحی و همچنین اجازه ورود داروهای ویژه این بیماری داده نمیشود و بیماران سرطانی هم اکنون در معرض مرگ قرار دارند.
بیماران کلیوی
در نوار غزه 400 بیمار کلیوی و دیالیزی وجود دارد. این بیماران در هفته سه بار نیاز به دیالیز دارند اما به علت ادامه محاصره و از کار افتادگی دستگاههای دیالیز و جلوگیری از ورود قطعات یدکی این دستگاهها، این دسته از بیماران با خطر حتمی مرگ مواجه اند.
بیماران قلبی
400 الی 450 بیمار قلبی از کمبود داروی کافی و خرابی تجهیزات پزشکی بخش های مختلف قلب رنج می برند.
دستگاه های دیالیز
وزارت بهداشت جمعا 69 دستگاه دیالیز در اختیار دارد که در چهار بیمارستان توزیع شدهاند. از این تعداد 20 دستگاه به خاطر جلوگیری اشغالگران از ورود قطعات یدکی برای تعمیر آنها از کار افتادهاند و تاریخ مصرف 3 دستگاه نیز گذشته است و در هر لحظه ممکن است که خراب شوند.
جدول تجهیزات ضروری و مهم پزشکی از کار افتاده در بیمارستان های اصلی
اسامی بیمارستانها تجهیزات از کار افتاده
الشفاء 29
ناصر 47
تلالسلطان 22
شهداء الاقصی 20
بیت حانون 14
العیون 11
ابو یوسف النجار 4
الأوروبی 15
محمد الدره 26
کمال عدوان 3
آمار فوق نشان دهنده توطئه رژیم صهیونیستی برای نابودی بخش بهداشت و درمان فلسطین و هدف از آن تضعیف اراده ملت و چشم پوشی آن از اصول و آرمانهای ملی است