ائتلاف شکست‌خوردگان

على موحدرى
عرصه بین الملل همواره شاهد ائتلاف های پنهان و آشکار میان کشورها بوده که براساس اشتراکات سیاسی، فرهنگی، نظامی و اقتصادی شکل گرفته است. یکی از ائتلاف های نانوشته اما قابل توجه در عرصه جهانی همگرایی های همه جانبه سران کشورهای آلمان، ایتالیا، انگلیس، فرانسه و آمریکا می باشد. باراک اوباما رئیس جمهور آمریکا، آنگلا مرکل صدراعظم آلمان، برلوسکنی نخست وزیر ایتالیا، سارکوزی رئیس جمهور فرانسه و کامرون نخست وزیر انگلیس، هر چند در برخی مسائل دارای اختلاف هایی می باشند، اما در نهایت در اهداف خاصی به ویژه جنگ طلبی در عرصه بین الملل دارای نقاط مشترکی بوده اند.
هر چند که این افراد به عناوین مختلف تلاش های بسیاری برای توسعه مناسبات دو جانبه و چندجانبه و تأثیر گذاری بر تحولات عرصه بین الملل داشته اند، اما در نهایت نه تنها چندان دستاوردی در این حوزه نداشته اند بلکه هر روز در شرایط سخت تری قرار گرفته اند به گونه ای که بسیاری از ناظران سیاسی سقوط هر کدام از آنها را دور از ذهن ندانسته اند. به عبارت دیگر این ائتلاف را می توان ائتلاف شکست خوردگان دانست که به عناوین مختلف برای حفظ قدرت و ائتلاف فعالیت می کنند. شرح حال هر یک از آنها در حال حاضر این گونه است.
1) سارکوزی همچنان ناکام: فرانسه به عنوان یکی از قطب های ائتلاف با موجی از چالش های داخلی و خارجی مواجه است. نیکلا سارکوزی که تلاش داشت تا خود را بزرگ ترین رئیس جمهور تاریخ فرانسه معرفی کند پس از سه سال و نیم نه تنها به این مهم دست نیافته بلکه میزان محبوبیت وی به کمتر از 30 درصد تنزل کرده است. اعتصاب ها و تظاهرات گسترده مردمی علیه سیاست های سارکوزی که فرانسه را در فضایی بحرانی فرو برد نمونه ای کوچک از ناکامی های سارکوزی است. هرچند که بهانه این اعتصاب ها افزایش سن بازنشستگی از 60 به 62 سال عنوان شده، اما در اصل موج سیاست های نادرست سارکوزی در امور مختلف وی را در برابر مردم قرار داد به گونه ای که اکنون اکثریت مردم فرانسه خواستار عدم کاندیداتوری وی برای انتخابات ریاست جمهوری سال 2012 هستند. نکته بسیار مهم در اعتراض های مردمی این کشور افشای واهی بودن ادعاهای این کشور در زمینه حمایت از حقوق بشر بوده که رسوایی بزرگ تری را برای این کشور به ارمغان آورده است.
2) مرکل در بحران: مرکل صدراعظم آلمان نیز در حالی اولین سال دور دوم کاری خود را سپری کرده که احزاب و گروه های سیاسی و مردم در برابر وی به صف آرایی پرداخته و خواستار دگرگونی اساسی در سیاست ها و حتی ترمیم کابینه وی شده اند. اکنون بیش از 50 درصد مردم آلمان دیگر اعتمادی به مرکل نداشته و سیاست های وی را مغایر با اهداف کشورشان می دانند. تظاهرات اتحادیه های کارگری و تحرکات گروه های سیاسی برای سرنگونی دولت مرکل نشانه ای از شرایط بحران حاکم بر این کشور است. تشدید سیاست های ضداسلامی از سوی مرکل بر میزان اعتراض های داخلی و جهانی به عملکردهای او افزوده است.
3) کامرون در ریاضت: شرایط دیوید کامرون نخست وزیر جوان انگلیس که چند ماه از دوران نخست وزیری وی می گذرد نیز مطلوب تر از سایر متحدانش نمی باشد. موج اعتصاب ها و اعتراض ها به انگلیس نیز سرایت کرده است به ویژه این که طرح ریاضت اقتصادی و نیز بودجه های رفاهی و اجتماعی خشم مردم را به همراه داشته است. البته وی با چالشی به نام چگونگی حفظ دولت ائتلافی لیبرال دموکرات ـ محافظه کار و نیز مقابله با تحرکات حزب کارگر برای بازگشت به قدرت نیز مواجه است که شرایط را برای وی سخت کرده است. بحران اقتصادی انگلیس چنان تشدید شده که کامرون برای فرار از این وضعیت با کنار نهادن سیاست های گذشته لندن در قبال چین، به این کشور سفر کرده تا شاید از ظرفیت های آن برای کاهش بحران اقتصادی برخوردار شود.
4) برلوسکنی شکست خورده: سیلویو برلوسکنی نیز شرایط مشابهی مانند سایر متحدان خود دارد به ویژه این که افشای رسوایی های اخلاقی و مالی وی در کنار تشدید بحران اقتصادی، موجی از اعتراض های مردمی را به همراه داشته است. هر چند که وی توانست رأی پارلمان برای ادامه حیات سیاسی خود را کسب کند، اما تأکید برخی گروه ها بر خروج از ائتلاف و افزایش تظاهرات و اعتصاب های مردمی، حیات سیاسی برلوسکنی را در ابهام قرار داده است.
5) اوباما همچنان ناموفق: باراک اوباما در حالی دومین سال ریاست جمهوری خود را سپری می کند که وی نیز به رغم وعده تغییر نتوانست جایگاه مردمی را کسب کند. وی اکنون براساس نظرسنجی ها با کمتر از 40 درصد محبوبیت، منزوی ترین رئیس جمهور آمریکا در چند دهه اخیر این کشور لقب گرفته است. ناکامی های وی چنان گسترده شد که بسیاری شکست حزب دموکرات در انتخابات میان دوره ای کنگره را دلیل سیاست های وی می دانند. وی حتی در سفر دوره ای به هند، اندونزی، ژاپن و کره جنوبی نیز به دلیل اعتراض های مردمی و عدم همراهی دولتها با ناکامی مواجه شد. ناظران سیاسی تأکید دارند که احتمالاً اوباما رئیس جمهور یک دوره ای باشد به ویژه این که دموکرات ها نیز از وی چندان حمایتی نمی کنند و صرفاً برای حفظ قدرت در کنار وی باقی مانده اند.
کلام آخر
در جمع بندی کلی از تحولات اروپا و آمریکا می توان گفت که ائتلاف میان متحدان قدیمی اکنون به ائتلاف شکست خوردگان در عرصه داخلی و جهانی تبدیل شده که هر روز بر میزان مشکلات آنها افزوده می شود. روند تحولات نشان می دهد این کشورها دیگر بازیگران صحنه بین الملل نمی باشند و تماماً در مسیر زوال و انزوای داخلی و جهانی قرار گرفته اند.