درآمدی بر نگاه رسانه‌ای به بسیج (بخش ششم)

عبدالله عمیدى
ارتباطات از پدیده های مهم و تاریخی در روابط اجتماعی است که همواره توجه اندیشمندان را به خود جلب کرده است؛ چرا که «واقعیت آن است که ارتباطات به معنای مبادله اطلاعات و پیام رسانی، در عرصه های علم و تکنولوژی، اقتصاد و تجارت، فرهنگ و سیاست، جوهره اصلی را تشکیل می دهد. بنابراین، بحث و کنکاش درباره ابعاد مختلف آن، اعم از مفاهیم و مصادیق، مفید و کارگشاست.»
پدیده پیام که از تمام سطوح و ابعاد ساختارهای اجتماع برمی خیزد، در شرایطی امکان پوشش جامع و کامل می یابد که در تمام این سطوح و ابعاد، عناصر خبرگیر و انتقال دهنده حضور داشته باشند و فعالیت کنند. اینگونه حضور و فعالیت، مطمئناً برای هیچ رسانه ای امکان پذیر نیست که هم بتواند در جمع آوری تلاش نماید و هم در انتقال، آن با پوششی جامع و کامل اما بسیج در تمام این سطوح و ابعاد حضور دارد و فعالیت می کند و در جریان انتقال پیام موثر است و تأثیر آن نیز بنا به دلایلی که بدان خواهیم پرداخت از نوع خاص و قابل اعتناست.
بسیج در تمام سطوح تصمیم ساز، مجری و بازخوردها حضور و نقش دارد. بنابراین، وقتی پدیده ای در تمام سطوح و ابعاد، وسعت حضور دارد و عمق این حضور نیز مشارکت و کیفیت بخشی به تصمیمات و اجرائیات است و در مورد بازخوردها و بازتاب ها نیز با حساسیت خاص برآمده از جایگاه ایمانی، اخلاقی و ارزشی او احساس مسئولیت می کند تا به نحو مطلوبی به سطوح تصمیم ساز و مجری منتقل شود، رسانه ای است که در مورد آن باید تأمل و در مسیر تحقق اهداف کلان کشور روی آن حساب و برنامه ریزی کرد.
مولفه های دیگری نیز وجود دارد که نقش رسانه ای بسیج را بیشتر نمایان می کند که آنها را برمی شماریم:
1- بسیج محل آمد و رفت اعضاست.
2- اعضا بدون هیچ محدودیت صنفی، تحصیلی و جنسی متعلق به تمام سطوح جامعه می باشند.
3- در بسیج اصل دریافت و ارسال خبر جزء وظایف سازمانی است.
4- تأثیرگذاری و نقش پذیری به خصوص در نسبت با رویدادها که کنش فعالانه دارد.
5- وجود برنامه های فرهنگی، علمی و آموزشی مانند روزنامه دیواری، مجله، کتاب خوانی و جلسات توجیهی.
6- وجود فعالیت های فرهنگی، مذهبی، گردشی و متمرکز، مانند کلاس های قرائت قرآن، روضه خوانی، دعا و زیارت.
7- به طور متوسط در هر خانواده ای یک نفر عضو بسیج است؛ یعنی در نهاد اصلی شکل دهنده اجتماع.
8- تعامل رسانه های جمعی با بسیج به دلیل پاسخگویی به نیازهای مخاطبان خود.
9- استقرار رده های بسیج در مراکز دارای ویژگی رسانه مانند مسجد، مدرسه، دانشگاه، اداره، شرکت، کارخانه، اتحادیه، صنف و ...
10- شکل گیری نمادهایی در حوزه سازمان و تفکر بسیج که در جامعه شناخته شده است و کارکرد ارتباطی دارد، مثل چفیه، سربند، پلاک و ...
11- همچنین سطوح ارتباطی در این حوزه فکری و سازمانی شامل :الف) اساتید حوزه و دانشگاه، مهندسان، فرهنگیان و پزشکانب) مدیران دستگاه های دولتی، شرکت ها، کارخانه ها و اتحادیه های صنفی ج) کارمندان، کارگران و بازاریاند) دانش آموزان و دانشجویانه) کشاورزان، بنایان، کارگران عمرانی و ... و) بانوان ز) اصحاب رسانه ها و عناصر فرهنگی، هنری ح) و ...