بازنگری ترکیه در نقش‌آفرینی منطقه‌ای

بصیرت :گروه ترجمه - پایگاه اینترنتی «آسیاتایمز» 20 ژوئن 2011 (30 خرداد) در مقاله‌ای به قلم «باربارا اسلاوین» به نقش‌آفرینی تازه ترکیه در منطقه پرداخت و نوشت: پس‌از انتخاب مجدد حزب عدالت و توسعه، تحلیل‌گران پیش‌بینی می‌کنند ترکیه نقش‌آفرینی منطقه‌ای خود را مورد بازنگری قرار خواهد داد و بر مسائلی مانند عادی‌سازی روابط با ارمنستان و نیز مشارکت در طرح دفاع موشکی ناتو تمرکز خواهدکرد. به‌علاوه، این کشور به منظور کاهش کشمکش شیعه و سنی در کشورهایی مانند عراق، تلاش جدی خواهدکرد؛ به‌طوری‌که اخیراً نیز اردوغان اولین رهبر خارجی سنی بود که با آیت‌الله سیستانی، مرجع برجسته شیعه، ملاقات کرد. با وجود این، خیزش مخالفان سنی علیه حکومت علوی سوریه و عدم استقبال سعودی‌ها از قدرت‌یابی حکومتی شیعه در عراق می‌تواند مأموریت ضدفرقه‌گرایی ترکیه به‌عنوان کشوری سنی را تضعیف کند.
نویسنده در پایان مقاله آورده است: حزب عدالت و توسعه از زمان به قدرت رسیدن در سال 2002، سیاست خارجی گسترده‌ «نوعثمانی‌گرایی» را در پیش گرفته است؛ اما ترکیه با وجود آگاهی عمیق از کشورهایی که زمانی، بخشی از امپراتوری عثمانی بودند، نتوانست در قبال خیزش‌های مردمی در جهان عرب واکنش سریع و دقیقی نشان دهد. این موضوع بیانگر این مسئله است که ترکیه «بینش عمیق و ویژه‌ای» نسبت به منطقه ندارد؛ به‌طوری‌که ترکیه در قبال حوادث جهان عرب، سیاست‌ها و منافع آن را طبق سازوکار گذشته تنظیم کرد. در بهترین حالت، عملکرد ترکیه در قبال خیزش‌های مردمی جهان عرب همانند عملکرد آمریکا نامتوازن بوده است؛ البته نکته مثبت سیاست خارجی ترکیه در قبال تحولات عربی این بود که چرخش سریع اردوغان علیه حکومت مبارک و درخواست از او برای کناره‌گیری از قدرت، تحسین طرفداران دموکراسی در جهان عرب را برانگیخت؛ اما این کشور در قبال تحولات داخلی لیبی موضع‌گیری دیرهنگامی داشت که سبب شد اعتراضات خشونت‌آمیزی علیه ترکیه در برابر کنسول‌گری این کشور در بنغازی صورت بگیرد؛ به‌طوری‌که معترضان انتقاد می‌کردند منافع اقتصادی ترکیه در لیبی بر اصول دموکراتیک، اولویت دارد.