جنگ دموکرات ـ جمهوریخواه در دیگ جوشان آمریکا

رضا اشرفى
این روزها در آمریکا هر بار که عقربه ساعت یک بار به دور خودش می چرخد، جنگ انتخاباتی بین اوبامای دموکرات و جمهوریخواهان معترض علنی تر می شود. در حال حاضر این جنگ عمدتاً پشت سنگرهای اقتصادی انجام می شود. باراک اوباما همه تلاش خود را انجام می دهد تا طرح اقتصادی اش که شامل افزایش سقف بودجه و افزایش استقراض و بدهی های خارجی است به نتیجه رسیده و در کنگره رأی بیاورد. این در حالی است که جمهوریخواهان که از یک سال پیش در کنگره و حتی سنای آمریکا چنبره زده اند تمام تلاش خود را برای به چالش کشیدن رئیس جمهور فعلی انجام می دهند تا در یک سال باقی مانده، خوراک لازم را برای پیروزی در انتخابات ریاست جمهوری 2012 به خورد مردم داده و آنها را از ته مانده های محبوبیت اوباما ناامید سازند.
در این جنگ تبلیغاتی که در اختیار گرفتن صندلی ریاست جمهوری در کاخ سفید پشت آن نهفته است هر دو حزب بدون اینکه کاری از پیش برده و به وضعیت اقتصادی کشور بپردازند، بر روی هم شمشیر می کشند. این روند تا جایی پیش رفته است که اوباما صراحتاً گفت:«بیایید صادق باشیم، هیچ حزبی در این کشور بدون تقصیر نیست. هر دو حزب درباره این موضوع زیاد سخن گفته اند بدون اینکه کاری انجام دهند. این چیزی است که مردم را از دولت واشنگتن عصبانی می کند.» این جدال اقتصادی که برای انتخابات سال بعد انجام می شود از توانایی و کارایی دولت در اجرا و انجام برنامه هایش کاسته است. اوباما اگر چه در روزهای اول ریاست جمهوری خود امید فراوانی را در بین مردم و برخی از کشورهای همسو و البته همسود پمپاژ کرد، اما گذشت زمان نشان داد نه تنها نمی تواند هیچ یک از شعارهای انتخاباتی خود و حزبش را عملی کند بلکه مدام در برابر اتفاقات و حوادث پیش بینی نشده دچار سرگیجه می شود.
دولت در حالی برای استقراض و بالا رفتن بدهی های خارجی برای درمان درد اقتصادی اش تلاش می کند که بودجه کلان نظامی که محصول جنگ های خارجی است دامانش را رها نمی کند. در حال حاضر آمریکا برای حضور نظامی خود در نقاط مختلف جهان سالیانه بیش از 314 میلیارد دلار هزینه می کند. بر همین اساس «لئون پانتا» که به تازگی از سوی اوباما به عنوان رئیس پنتاگون انتخاب شده، مأموریت دارد تا از بودجه نظامی آمریکا به هر طریق ممکن بکاهد.
بنیاد «آمریکای جدید» در تحلیل تازه ای که به قلم «فرد کاپلان» به چاپ رسیده، تأکید کرده است: این مسئله از اول قابل پیش بینی بود که وقتی لئون پانتا ابتدای ماه جاری میلادی قدرت را در اختیار گرفت، پیدا کردن راه های بیشتر برای کاهش بودجه دفاعی یکی از دستورات وی باشد.
اگر چه در این مسیر ارتش آمریکا ضربه خواهد خورد، اما در هر صورت این طرح احتمالاً از پیش تعیین شده بود. بر اساس گفته بنیاد جدید، آمریکا چند طرح برای کاهش بودجه و هزینه ارتش دارد؛ کاهش پرداختی ها به پرسنل نظامی؛ کاهش تعداد نیروهای ارتش (ارتش آمریکا در حال حاضر حدود 570 هزار نیروی در حال خدمت در اختیار دارد و قرار است در چهار سال آینده حدود 49 هزار نفر از این تعداد بکاهد.)، کاهش ساخت و خرید سیستم های تسلیحاتی؛ احتمال لغو مأموریت های هواپیماهای بدون سرنشین اف-35 که بسیار پر هزینه است از جمله آنها است. در هر صورت دولت آمریکا به هر دری می زند تا اقتصاد ملی و شرایط زندگی شهروندان را مناسب نشان دهد، تا در انتخابات زبان بسته نماند.
در کل سیاست خارجی و رشد رفاه اجتماعی در داخل دو گزینه تأثیر گذار در انتخابات آمریکا است که اوباما در هر دو زمینه دچار مشکل شده است. مسائلی مثل جنگ های افغانستان و عراق، تحولات تأثیرگذار و ضد آمریکایی خاورمیانه که با فروپاشی متحدان آمریکایی مواجه شده، شکست در محدود کردن یا حذف حزب الله و در اختیار گرفتن کابینه لبنان، ناتوانی در محدود کردن گسترش نفوذ ایران و تقویت مقاومت، به سرانجام نرساندن صلح خاورمیانه، ناتوانی در کنترل رشد چین، ناکامی در راضی نگه داشتن روسیه و به نتیجه رساندن سامانه سپر دفاع موشکی از جمله نمره های منفی باراک اوباما در سیاست خارجی هستند.
شاید کشته شدن بن لادن تنها موفقیت تبلیغاتی وی باشد که به نظر می آید جمهوریخواهان با فشارهای خود به دنبال تلخ کردن کام آمریکا در انتخابات پیش رو هستند. دموکرات ها برخلاف جمهوریخواهان بخش وسیعی از حامیان خود را در لایه هایی از جامعه آمریکا دارند که بیشتر به اندیشه های چپ گرایانه؛ عدالت اجتماعی و اقتصادی معتقد هستند که دولت در این زمینه نیز با شکست مواجه شده است. بحران مالی جهانی نیز با جمهوریخواهان هم دست شده تا آرزوهای اوباما را برای پیروزی در انتخاب دوره دوم بر باد دهد. البته نباید فراموش کرد که ناتوانی رئیس جمهور در کنترل بحران مالی کشور، این بهانه را در اختیار حزب رقیب قرار داده است. نظرسنجی های متعدد نیز نشان می دهد که هر چه به سمت انتخابات 2012 آمریکا پیش می رویم از میزان محبوبیت باراک اوباما کاسته می شود. دموکرات ها نیز این زنگ خطر را احساس کرده اند، اما در حال حاضر نمی توانند کس دیگری را به جای اوباما انتخاب کرده تا در برابر جمهوریخواهان معترض در این برهه قد علم کند. معمولاً در فضای سیاسی آمریکا این مسئله عرف نیست که در دور دوم انتخاب کسی که رئیس جمهور فعلی حزب است، کسی دیگری رو شود که اگر چنین اتفاقی هم بیفتد، نشان می دهد که حزب در برنامه هایش دچار مشکل شده و گزینه چهارسال پیش را معقولانه انتخاب نکرده است. همه این اتفاقات آهنگ حرکت جمهوریخواهان را برای ربودن صندلی ریاست جمهوری آمریکا تند تر می‌کند.