سیاست‌های ایران در قبال تنگه هرمز

گروه ترجمه- خبرگزاری رویترز 23 ژانویه 2012 در مقاله‌ای به ماهیت تغییر رویکرد ایران در قبال بستن تنگه هرمز پرداخت و نوشت ایران از تهدید خود برای بستن تنگه هرمز عقب‌نشینی کرده است، اما در عین حال لحن خود را با هدف کاهش تنش‌های نظامی تغییر داده و این موضوع نشان‌دهنده تغییر سیاست‌های هسته‌ای ایران نیست. رابرت اسمیت، مشاور اطلاعات انرژی جهانی می‌گوید: این اظهارات ایران را می‌توان نشانه‌ای برای آرام‌سازی فضا دانست». یک فرمانده ارشد سپاه پاسداران انقلاب اسلامی روز شنبه گفت که بازگشت احتمالی ناو آمریکایی به منطقه مسئله تازه‌ای نیست و ... نباید به عنوان بخشی از حضور دائمی آنها تفسیر شود». این اظهارات یک عقب‌نشینی جدی از اظهارات اوایل این ماه است که ایران اعلام کرده بود ناو هواپیمابر یواس‌اس جان سی. استنیز که اواخر دسامبر در طول مانور دریایی ایران منطقه را ترک کرده بود، نباید بازگردد. این دستور ایران از سوی برخی ناظران در ایران و آمریکا به عنوان تهدیدی جدی علیه ناوهای آمریکایی تفسیر شد.
در ادامه مقاله آمده است، تنها چند هفته گذشته ایران تهدید به بستن تنگه هرمز در صورت فلج شدن صادرات نفتی به دلیل تحریم‌ها، کرده بود. آمریکا و اروپا دقیقاً به دنبال چنین هدفی در تحریم نفتی ایران هستند. در حالی که ایران همچنان به لحن تندروانه خود ادامه می‌دهد، خواستار از سرگیری گفت‌وگوها با قدرت‌های جهانی نیز شده که از یک سال قبل متوقف شده بود. به نظر می‌رسد در حال حاضر، ایران به دنبال دادن امتیاز برای کاهش تحریم‌ها نیست. یک دیپلمات غربی در تهران پیشنهاد گفت‌وگوها از سوی ایران را با موضع‌گیری این کشور پیش از آخرین دور تحریم ها در اواسط سال 2010 مقایسه کرد و گفت: «ایرانی‌ها از سخن گفت و گو سخن می‌گویند، اما با هیچ گونه تعهدی همراه نبوده است... ایران به رغم چندین بار اعلام حسن نیت خود، همچنان باید به نامه کاترین اشتون که 21 اکتبر به تهران برای از سرگیری گفت‌و‌گوها فرستاد، پاسخ دهد». میئر جاودان‌فر، تحلیل‌گر مسائل ایران بر این باور است که «ایران موضع‌گیری خود را منعطف نساخته است... این کشور راهبرد خود را پس از آن تغییر می‌دهد که تشخیص داد تهدید بی‌موقع و غلوآمیزش برای بستن تنگه هرمز به موضع‌گیری ایران و جایگاهش بیش از هر چیز دیگری آسیب می‌زند».
در پایان مقاله آمده است تغییر لحن ایران می‌تواند به بهای نفت که به دلیل کاهش تقاضا روز جمعه در سراشیبی افتاده بود، بیافزاید. نتیجه انعطاف موضع‌گیری‌های ایران در کنار سایر عوامل به آرام شدن فضای بازارهای نفتی کمک خواهد کرد. اگر حوادث اخیر را شاخص قرار دهیم، بازارها با لحن ایران بارها نوسان داشته‌اند که تاثیر آن در مقایسه با واکنش‌ها نسبت به پنج سال گذشته از بین رفته است. جاودان‌فر می‌افزاید: «در حالی که احتمال درگیری‌های نظامی در خلیج فارس کاهش یافته، ایران می‌تواند همچنان بگوید تهدید خود به بستن تنگه هرمز را در صورت حمله هوایی اسرائیل به تاسیاست هسته‌ای خود عملی خواهد کرد... ایران می‌تواند همچنان تنگه هرمز را در صورت حمله‌ای پیش‌دستانه علیه خود، ببندد... به رغم این واقعیت که تهدید اخیر ایران به بستن تنگه هرمز در صورت تحریم‌ها بیشتر شبیه بلوف است، اما عملی شدن این سناریو در صورت حمله پیش‌دستانه اسرائیل را نمی‌توان و نباید کم‌اهمیت پنداشت».
بصیرت: علی‌رغم این تحلیل «رویترز» مبنی بر عقب‌نشینی ایران از بستن تنگه هرمز، باید گفت: بستن یا نبستن تنگه هرمز توسط ایران از منظر جمهوری اسلامی یک راهکار جدی است که روی میز اقدامات دفاعی ایران قرار دارد و به هنگام لزوم، جمهوری اسلامی از آن استفاده خواهد کرد. همانطور که در این نوشتار نیز به آن اشاره شده، که غرب نباید این تهدید ایران را کم اهمیت پندارد. تغییر لحن ایران از دید این روزنامه به این معناست که ایران در عین اعتقاد به تهدید بستن تنگه هرمز در موقع لزوم، قائل به باز بودن راه مذاکره نیز می‌باشد و نمی‌خواهد تمام راهکارها را بر روی غرب بسته نگه‌دارد.