قاسم غفورى
به رغم سرکوب های صورت گرفته، مردم مصر که در 22 بهمن 1389 توانستند به سه دهه حاکمیت حسنی مبارک پایان دهند دوران های متعددی را برای تحقق اهداف قیام شان سپری کرده اند.
آغاز محاکمه مبارک، تسخیر سفارت رژیم صهیونیستی، برگزاری انتخابات مجلس مشورتی و ملی از آن جمله است. اکنون در گامی دیگر و برای رسیدن به مقصود نهایی، مصری ها خود را آماده شرتت در انتخابات ریاست جمهوری می تنند. بر اساس مصوبات اعلام شده انتخابات 23 و 24 می برگزار می شود. تاکنون احزاب، نمایندگان خود را برای حضور در این رقابت سرنوشت ساز معرفی کرده اند.
نکته مهم در این زمینه، اعلام نامزدی عمر سلیمان معاون و مشاور امنیت ملی مبارک است.
وی در کارنامه خود کشتار گسترده مردم مصر، روابط با صهیونیست ها و غرب را داشته و به کلی از جامعه انقلابی مصر فاصله دارد پیش از این منابع خبری اعلام کرده بودند که وی مشاور «نایف» ولیعهد عربستان شده است.
با چنین سوابقی و در حالی که جامعه مصر نسبت به وی نگاه منفی دارد این سوال مطرح است که دلیل نامزدی وی چه می باشد؟ چرا وی که جایگاهی در میان مردم ندارد دوباره در صحنه حضور یافته و به دنبال کسب مهم ترین پست کشوری است.
در پاسخ به این پرسش برخی بر این عقیده اند که حس قدرت طلبی فردی و نیز تلاش جریان های وابسته به مبارک برای استمرار حضور در قدرت دلیل این حضور است. آنها تأکید دارند که در صورت ادامه حضور وی در صحنه احتمال تخلفات انتخاباتی برای رسیدن به قدرت وجود دارد. اقدامی که برای مقابله با سایر جریان ها به ویژه اسلام گرایان است.
در همین حال بسیاری از ناظران سیاسی با اشاره به سوابق وی و این که جامعه پذیرنده وی نیست حضور سلیمان را تحرکی برای بحران سازی در مصر پیش از انتخابات می دانند. فضای مصر به گونه ای است که با هرگونه تحولی مغایر با خواسته های انقلابیون با چالش مواجه میشود.
آنها تأکید دارند که بانیان حضور سلیمان در انتخابات بر این گمانند که اکنون حضور سلیمان با آن سابقه، به دو دستگی و شکاف در جامعه منجر می شود که نتیجه آن نیز درگیری های خیابانی و نیز ایجاد فرصت برای شورای نظامی و جریان های سکولار و غرب گرا است تا بر روند سیاسی مصر تأثیرگذار باشند. به عبارت دیگر، مأموریت ویژه سلیمان ایجاد آشوب و ناامنی است تا در نهایت به انحراف و سرکوب قیام منجر شود. برخی ناظران سیاسی نیز تأکید دارند که حضور سلیمان نوعی محک زدن روند فکری جامعه مصر از سوی غرب و صهیونیست ها است. نوع واکنش مردم نشان خواهد داد که غرب و صهیونیست ها می توانند به حفظ نزدیکان مبارک و ارتش در قدرت امیدوار باشند و یا اینکه باید به دنبال گزینه های دیگری باشند. بسیاری بر این عقیده اند که غربی ها با ایجاد فضای بحرانی در مصر در حوزه اقتصادی و امنیتی برآنند تا جامعه را به پذیرش دیکتاتوری مانند سلیمان متقاعد سازند.
البته در کنار تحولات جاری در مصر کاندیداتوری سلیمان می تواند برای اهداف دیگری نیز طراحی شده باشد. از اهداف این اقدام می تواند پنهان سازی تحرکات صهیونیست ها در مصر و بسته شدن پرونده 19 تبعه آمریکایی باشد که به جرم جاسوسی بازداشت شده بودند. در همین حال معطوف شدن افکار عمومی به مسئله مصر می تواند دور نگاه ها از غزه و جنایات صهیونیست ها را به همراه داشته باشد.
واکنش مردم و ناکامی توطئه
نکته قابل توجه در قبال نامزدی عمر سلیمان، واکنش های مردمی می باشد. ملت مصر این اقدام را اهانت به خود و تهدیدی برای اهداف انقلاب شان دانسته و با برپایی تظاهرات میلیونی مخالفت خود را با این امر اعلام داشتند. احزاب و جریان های سیاسی نیز با تأکید بر توطئه بودن این نامزدی آن را مردود دانسته و با آن مخالفت کردند. نتیجه این رویکردها آن شد که پارلمان مصر قانون ممنوعیت حضور نزدیکان مبارک در انتخابات برای 10 سال را تصویب کرد. مجموع واکنش ها به نامزدی سلیمان نشان داد که محاسبات غرب مبنی بر دور شدن جامعه مصر از فضای انقلابی نادرست بوده و آنها اجباراً باید پذیرنده تغییرات اساسی در این کشور باشند. مردم نشان دادند که پذیرنده بازگشت به گذشته نخواهند بود و به مقابله با آن می پردازند، هر چند که دشمنان مصر انقلابی با حربه های مختلف به دنبال بحران سازی و حفظ نزدیکان مبارک و نظامیان در رأس قدرت هستند.