حسین عبداللهیفر
در شماره پیشین نشریه از هیاهوی تبلیغاتی روزنامههای دوم خردادی نسبت به انتشار کتابی با عنوان «اصلاحطلبان تجدیدنظرطلب و پدرخواندهها» توسط مرکز اسناد انقلاب اسلامی مطالبی را نوشتیم و متذکر شدیم که این ایام، هجمه به دولت و جناح اصولگرا یک پای ثابت مطبوعههای موسوم به اصلاحطلبان میباشد.
اما آنچه در طول هفته گذشته توسط این جراید دنبال شد علاوه بر استمرار خط تبلیغی فوق، بیانگر این سناریوی دوم خردادیها میباشد که قصد دارند با کوچکترین پدیده ناهمخوان با اهداف خود، چنان برخورد تبلیغی کنند که از تکرار مشابه آن جلوگیری نمایند و به اصطلاح هزینه آن را به اندازهای بالا ببرند که رقیب خود را از ادامه کار صحیح خویش بازدارند.
شاید در همین راستا بود که روزنامه اعتماد (16/4) در نخستین روز هفته تیتر نخست خود را به اظهار نظر یک شخصیت حوزوی نزدیک بر اصولگرایان اختصاص داد و ذیل آن نوشت: «مصباح یزدی رئیس موسسه آموزش و پژوهش امام خمینی(ره) وضعیت فرهنگی دانشگاهها را اسفبار خواند و به آنچه که آن را اختلاط دختر و پسر نامید شدیدا اعتراض کرد.»
این روزنامه اظهارات آیتالله مصباح یزدی را در کنار تقاضای بسیج دانشجویی برای انقلاب دوم قرار داد و در واکنش به این مطالب از قول یک نماینده سابق مجلس ششم نوشت: «جریانهای محافظهکار دریافتند که بهترین راه تخریب دانشگاهها در یک کشور دینی توسل به فساد اخلاقی و متهم کردن دانشجویان به فساد است.»
اعتماد یک روز بعد هم در ستون «جنگ سرد» به این موضوع پرداخت و در قالب طنز هرگونه فساد اخلاقی در دانشگاهها را به سخره گرفت و در عینحال در تیتر اول خود از اظهارنظر وزیر ارشاد به «اتهام کودتای خزنده به مطبوعات تعبیر کرد.»
اعتماد ملی (17/4) نیز همین بهانه را کافی دانست تا جهت حمله به دولت نهم، «هشدار دوباره به مطبوعات» را تیتر اول خود قرار داده و زیر تیتر آن نوشت: «وزیر ارشاد؛ نشانههایی از کودتای خزنده در مطبوعات وجود دارد.»
این روزنامه در انعکاس سخنان آقای صفار هرندی مینویسد: «همزمان با افزایش فشارها به رسانههای منتقد دولت، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی بار دیگر از وجود کودتای خزنده در مطبوعات خبر داد و گفت: تعبیر کودتای خزنده متناسب با موضوع است. وقتی میگوییم کودتای خزنده در رسانه یعنی اینکه شخصی در چارچوب یک اقدام براندازانه حرکت میکند. تعبیر ما از کودتا اینگونه نیست که عدهای در پادگان جمع شدهاند و قصد حمله دارند.»
روزنامه شرق هم در همین راستا تیتر اول خود را تنظیم کرد همزمان با اعتماد ملی و اعتماد نوشت: «وزیر ارشاد، معاون رسانهای و مشاور مطبوعاتی رئیسجمهور به روند مطبوعات واکنش نشان دادند. همه منتقد مطبوعات.» این روزنامه در سوتیتر خود از قول معاون ارتباطات و اطلاعرسانی دفتر رئیسجمهور نوشت: «هدف ما رو کردن دست هوچیگران و بدخواهان و بازشناسی این جماعت از خیرخواهان است که در همین مدت موجب انفعال عناصر عنود و حسود شده است.» شرق همچنین مصاحبه خود با آقای جوانفکر مشاور مطبوعات رئیسجمهور را در سرصفحه همین روز (17/4) درج کرد و در تیتر آن نوشت: «یک رسانه حق ندارد خودش را منتقد دولت بداند.»
جوانفکر در این گفتوگو در خصوص ارتباط دولت با رسانهها و ضعف رسانهای دولت گفت: «ما در این بخش با برخی از مشکلات مواجه هستیم به طوری که رهبر معظم انقلاب نیز اخیرا در سخنرانیشان به این ضعف دولت اشاره فرمودند و ما نیازمند یک تحول و تحرک جدی در روابط عمومی دستگاههای مختلف دولتی هستیم. برقراری ارتباط کاری نزدیکتر و موثرتر روابط عمومیها با رسانهها، امروز بیش از همیشه ضرورت یافته است تا از رهگذر آن بتوان اخبار و اطلاعات مربوط به خدمات دولت که در گستره وسیعی از میهن اسلامی صورت میگیرد، به جامعه منتقل شود. بنده این ضعف را میپذیرم اما ضعف اطلاعرسانی به مردم، فقط به روابط عمومیها و بخشهایی که مسئول ارایه اخبار به رسانهها هستند، محدود نمیشود و بخشی از آن متوجه رسانهها است.»
کارگزاران اظهارنظر دولتمردان درباره رسانهها را موضوع تیتر دوم (18/4) قرار داد اما از آن به عنوان «کاهش تحمل دولت در برابر مطبوعات منتقد» یاد کرد و نوشت: «رابطه مطبوعات و دولت در دو سال گذشته هیچگاه حسنه نبوده است به طوری که انتقاد از روش نقد مطبوعات و ناخشنودی از نحوه پوشش عملکرد دولت از سوی مشاوران رئیسجمهور و وزیر ارشاد بارها اعلام شد.»
صدای عدالت در همین جهت از قول مشاور مطبوعاتی رئیسجمهور نوشت: «نسبت دروغ به رئیسجمهور قابل تحمل نیست.»
این در حالی است که روزنامه ایران در شماره (18/4) موضوع نقد از دولت را در گفتوگو با مدیران مسئول روزنامهها و خبرگزاریها مطرح ساخت و آن را به جای تیتر اول نشاند که نوشته بود: «مدیران رسانهها در تعامل با دولت»
در این گفتوگو سردبیر روزنامه رسالت میگوید: «در شرایط کنونی گفتمان دولت نهم، گفتمان پیشرفت و خدمت است و طبیعتا سرعتی که دولت برای پیشرفت و خدمت خود به مردم انتخاب کرده، باید منعکس شود.»
به نوشته ایران مدیران مسئول شرق، اعتماد ملی و همبستگی نیز موضوع نقد منصفانه از دولت را مطرح ساختهاند اما با توجه به فقدان عنصر انصاف در نقدهای صورت گرفته به نظر میرسد سخن آخر در این وادی همانی بود که چندی پیش روزنامه کیهان در سرمقاله خود متذکر شد و نوشت: «دولت نهم در دفاع از خود کم سخن میگوید. بیرون از دولت هم تعداد آنها که انگیزه کافی برای دفاع از اقدامات دولت اصولگرا دارند چندان زیاد نیست.»
این روزنامه بلافاصله افزود: «اینها البته چندان مهم نیست. نکته مهمتری هست که باید به آن توجه کرد. شواهد متعدد، محکم و کموبیش آشکاری وجود دارد که ثابت میکند دولت نهم آماج یک حمله تبلیغاتی ـ رسانهای همهجانبه، هماهنگ و سیستماتیک است.»