نشریه اخبار و تحلیل‌ها شماره 3782

سرمقاله

زنگنه و کرسنت دوباره به هم رسیدند

گذر زمان نتوانست پرونده هسته‌ای پرسروصدای «قرارداد کرسنت» را که یادگار دولت اصلاحات است، از گردونه مناقشات حقوقی خارج کند و این پرونده پس از دوازده‌ سال دوباره مقابل بیژن زنگنه، وزیر نفت دولت اصلاحات و وزیر نفت دولت تدبیر و امید، قرار گرفت. این قرارداد در 5 اردیبهشت 1380 میان شرکت ملی نفت ایران و شرکت نفتی بین‌المللی کرسنت بسته شد تا بخشی از گاز ایران به امارات صادر شود که هیچ‌گاه این اتفاق نیفتاد. صادر نشدن گاز ایران به امارات سه علت اصلی داشت: 1- این قرارداد فاقد مصوبه شورای اقتصاد بود. 2- در الحاقیه سوم، قرارداد برای کرسنت حق‌تقدم واردات گاز ایران به امارات را اعطا می‌کرد. 3- بیژن زنگنه و مدیران همراه و همکار وی در این قرارداد، به ارزان‌فروشی متهم بودند. با اینکه با اعتراض مخالفان ایران، قرارداد امتیاز درج شده برای کرسنت در الحاقیه سوم، در الحاقیه ششم سلب شد؛ اما وجود ایرادهای متعدد، مانع اجرا شدن قرارداد شد. در گزارش دیوان محاسبات کشور درباره این قرارداد آمده است: «ابعاد اشکالات وارد بر این قرارداد به اندازه‌ای گسترده است که آشکارا با اصول و مقررات و رویه‌های حاکم بر قراردادهای بین‌المللی خرید و فروش گاز مغایرت داشته و کاملاً مخالف منافع و مصالح کشور است.» این پرونده با چنین پیشینه تلخی در انتظار پیگیری‌های حقوقی وزیر نفت بود که با تعلل و دفع وقت مواجه شد؛ از این رو نمایندگان مجلس در اوایل آذرماه، وی را به مجلس فراخواندند تا درباره این تعلل توضیح دهد که در نهایت از توضیحات وی قانع نشدند. بر همین اساس، دیوان لاهه دیروز را آخرین فرصت ایران برای درخواست شکایت تعیین کرد که تاکنون خبری درباره اقدام وزارت نفت منتشر نشده است. احتمالاً زمزمه‌های استیضاح وزیر نفت نیز به این مسئله ارتباط دارد. به گفته برخی کارشناسان، تعلل وزارت نفت در ارسال شکایت ایران به دادگاه لاهه، عمدی بوده و دلیل اصلی آن، ارتباط متهمان اصلی پرونده کرسنت با برخی از مسئولان بلندپایه دولتی است.

ترجمه

جاسوسی MI6 انگلستان از صنعت نفت ایران

گروه ترجمه - روزنامه دیلی‌تلگراف 16 دسامبر 2013 (25 آذر) در مقاله‌ای به جاسوسی یک عامل سرویس اطلاعات بریتانیا از صنعت نفت ایران پرداخت و نوشت: مردی ایرانی به جرم جاسوسی برای MI6 (سرویس اطلاعات بریتانیا) در مورد فعالیت‌های کشتیرانی ایران به منظور کمک به تحمیل تحریم‌ها، دستگیر شده است. برخی اعضای مجلس ایران این خبر را اعلام کرده‌اند که این فرد در واقع با جاسوسی خود، به دولت‌های خارجی کمک می‌کرد تا تحریم‌های اتحادیه اروپا علیه صادارت نفتی پنهان ایران اعمال شود. یک عضو مجلس ایران فاش کرد که این عامل MI6، اطلاعاتی را در مورد صنایع کشتیرانی ایران به «دشمن» منتقل می‌کرد تا مورد استفاده تلاش‌های بین‌المللی برای فلج‌سازی این بخش قرار گیرد.

در ادامه مقاله آمده است: مقامات دادگاه در شهر کرمان گفته‌اند که این فرد متهم اعتراف کرده است که در داخل و خارج کشور یازده دیدار با سرویس اطلاعات بریتانیا داشته است. علیرضا منظری توکلی، کارشناس امور اطلاعاتی در مجلس ایران، مدعی شده که این فرد، جزئیات فعالیت‌های ضدتحریمی ایران را به سرویس اطلاعاتی بریتانیا منتقل می‌کرده است. وی گفت:‌ «ما اطلاعات بیشتری را در مورد این فرد دستگیرشده دریافت کرده‌ایم که نشان می‌دهد وی در انتقال اطلاعات محرمانه در مورد صنایع کشتیرانی ایران و پوشش‌های بیمه‌ای نفتکش‌های ما به سرویس‌های اطلاعاتی بریتانیا فعال بوده است... اتحادیه اروپا می‌توانست از این اطلاعات برای تحمیل تحریم‌های بیشتر علیه بخش‌های کشتیرانی ما استفاده کند.»

در پایان مقاله آمده است: نقش بریتانیا به‌عنوان مرکز صنعت دریانوردی جهان و قطب بیمه‌گذار مهم ناوگان‌های کشتی‌های تجاری به این معناست که لندن در تلاش‌ها برای تحمیل تحریم‌ها علیه حمل‌ونقل دریایی ایران از طریق تحریم‌های اتحادیه اروپا، نقش محوری دارد. این نماینده مجلس ایران تشریح کرده است: «فرد دستگیر شده همچنین اعتراف کرده است که اطلاعات اقتصادی در مورد استفاده ایران از پرچم‌ سایر کشورها در انتقال نفت خود به خارج را منتقل کرده است. دشمنان جمهوری اسلامی اطلاعاتی را که این جاسوس برای آن‌ها فرستاده، برای تحمیل تحریم‌های جدید علیه ایران به‌کار گرفته‌اند.» همچنین دادستان عمومی شهر کرمان جاسوس دستگیرشده را مردی پنجاه‌ساله و دارای تحصیلات دانشگاهی و مسلط به زبان انگلیسی توصیف کرده که هرگز شغلی دولتی نداشته است. تندروها مخالف نزدیکی روابط ایران و بریتانیا هستند و می‌توانند از حوادثی مانند دستگیری این جاسوس، به‌منظور اخلال‌آفرینی در مسیر روابط دیپلماتیک کامل استفاده کنند. محافظه‌کاران در حال حاضر به دنبال لغو دعوت‌نامه مجلس ایران از جک استراو، وزیر خارجه سابق بریتانیا، برای سفر به تهران هستند. این سفر استراو قرار است به منظور ارتقای روابط ایران و بریتانیا صورت گیرد.

اخبار و تحلیل‌ها: روانشناسی و رفتارشناسی سیاسی انگلیس، بیانگر آن است که نگاه انگلیس به ایران، همان ‌نگاه پیش از ملی شدن نفت در ایران است با این تفاوت که آن‌ها کینه از انقلاب اسلامی و هوشیاری مردم ایران را نیز به آن افزوده‌اند؛ جاسوسی لو رفته یکی از شواهد آن است. بنابراین در برقراری رابطه با آن‌ها باید به شکل ویژه و هوشمندانه برخورد کرد.

اخبار

آقای ظریف! انتقاد داخلی‌ها از سر دلسوزی است

 مهرداد بذرپاش، عضو شورای مرکزی فراکسیون اصول‌گرایان مجلس، در نشستی با دانشجویان دانشگاه آزاد کرج گفت: تحریم‌های جدید خلاف روح توافق‌نامه نبود، بلکه خلاف متن اصلی توافق‌نامه ژنو است و برخی از نوزده شخص حقیقی و حقوقی تحریم‌شده در تحریم اخیر، بابت تحریم‌های هسته‌ای تحریم شده‌اند.

بذرپاش اضافه کرد: در موضوع تحریم‌ها علیه کشورمان در سه حوزه، غربی‌ها مانور تحریمی برای خود فراهم کرده‌اند؛ یکی در موضوع هسته‌ای؛ دوم در موضوع حمایت از تروریسم؛ و سوم موضوع حقوق بشر. اگر ما یک دقت نسبی هم در متن تحریم‌های جدید داشته باشیم، متوجه می‌شویم که برخی از این اشخاص به‌دلیل موضوع هسته‌ای، تحریم شده‌اند پس می‌ببینیم این اقدام غربی‌ها مخالف روح توافق‌نامه نیست؛ بلکه مخالف متن توافق‌نامه است چرا که در یک بند از توافق‌نامه صریحاً گفته شده است که بعد از این توافق‌نامه، نه کنگره و نه دولت آمریکا، تحریم جدیدی در حوزه تحریم‌های هسته‌ای وضع نخواهند کرد.

وی همچنین خطاب به وزیر خارجه کشورمان اشاره کرد که نمی‌خواهد جواب منتقدان در داخل را که قریب به اتفاقشان از سر دلسوزی انتقادهایی دارند، بدهید. بلکه جواب ادبیات‌ مؤدبانه طرف‌های غربی و عهدشکنی ایشان در مذاکرات را بدهید و حواسمان برای مراحل بعدی جمع‌تر باشد که ان‌شاء‌الله بهتر بتوانیم از حقوق ملت شایسته و ایثارگر و صبور ایران، مراقبت و محافظت کنیم. منتقدان بارها به گروه محترم گوشزد کرده بودند که آمریکا قابل اعتماد نیست و باز هم خواهند گفت.

اخبار کوتاه      

* خبرهای رسیده از تلاش اصلاح‌طلبان از جمله احزاب منحله مشارکت و سازمان مجاهدین در برخی نقاط کشور برای نفوذ به استانداری‌ها حکایت دارد. از جمله این موارد، می‌توان به تلاش فردی به نام «غ.س» که پیش از این، ریاست حزب منحله مشارکت در یزد را عهده‌دار بود، اشاره کرد. وی از استانداران اسبق یزد بوده و درحال حاضر نیز رئیس هیئت‌مدیره «شرکت تعاونی پیشگامان کویر» یزد است.

 *به‌تازگی فردی به برخی از شهروندان شمال کشور تلفن کرده و پرسش‌هایی از این قبیل مطرح کرده است: «آیا شما ماهواره دارید؟ تحولات سوریه را دنبال می‌کنید؟ کمک‌های ایران به سوریه را قبول دارید؟ نسبت به مذاکرات هسته‌ای ایران چه نظراتی دارید؟ آیا با ساخت بمب هسته‌ای موافق هستید؟ آیا از وضعیت اقتصادی راضی هستید؟، درآمد ماهیانه شما چقدر است؟» فرد سؤال‌کننده خود را پژوهشگر مدرسه ایرانیان مقیم آلمان معرفی کرده است!

اخبار و تحلیل‌ها: گفتنی است چند سالی است که برخی مراکز نظر‌سنجی وابسته به سازمان‌های جاسوسی غربی و صهیونیستی با کمک منافقین و با هدف بهره‌برداری‌های سیاسی علیه نظام، در تماس تلفنی با داخل کشور، سؤالات مد نظر خود را مطرح می‌کنند.

* چندی است گروهک تروریستی منافقین در شبکه‌های اجتماعی استان خوزستان با موضوع انتقال آب کارون به اصفهان کمپینی تشکیل داده که هدف آن ایجاد درگیری‌های قومیتی در این استان است. چندی پیش نیز حدود چهارصد نفر در همین باره، در پارک ساحلی اهواز تجمع کردنده بودند. همچنین مدتی پیش در فراخوانی با عنوان همایش پیاده‌روی عمومی و خانوادگی، از مردم شهرکرد درخواست شده بود تا در مخالفت با انتقال آب زاینده‌رود تجمع کنند!

 *رئیس جدید یکی از واحد‌های دانشگاه پیام‌نور خراسان جنوبی در اقدامی تأمل‌برانگیز فعالیت‌های بسیج دانشجویی این واحد دانشگاهی را محدود کرده است. چندی پیش نیز تعدادی از دانشجویان دانشگاه بین‌المللی امام خمینی(ره) قزوین در مقابل دانشکده فنی و علوم پایه تجمع و با توزیع اعلامیه به عملکرد رئیس دانشگاه و حراست اعتراض کردند.

اخبار تحلیل‌ها: پس از روی کار آمدن دولت یازدهم برخی از جریانات فتنه به کمک برخی از همفکران خود در دانشگاه‌ها مثل رؤسای جدید دانشگاه‌ها و برخی استادان مسئله‌دار و مخالف نظام و... به‌دنبال استفاده ابزاری از دانشجویان با هدف منفعل کردن و محدود کردن برخی نهادهای قانونی و نیروهای ارزشی در دانشگاه‌ها مثل؛ بسیج دانشجویی، حراست دانشگاه‌ها و...هستند. همین مسئله سبب شد تا مقام معظم رهبری در دیدار اخیر رئیس و اعضای شورای‌ عالی فرهنگی، درباره حضور جریانات سیاسی در دانشگاه‌ها هشدار دهند.

* دکتر «محمدحسین امید» معاون اداری مالی و مدیریت منابع وزارت علوم، در پاسخ به پرسشی درباره کمک قابل‌تأمل یک میلیارد تومانی دولت به دانشگاه غیرانتفاعی عدالت، گفت: آنچه که در لایحه بودجه 93 مبنی بر کمک به این دو دانشگاه و پژوهشکده آمده است، جزو ردیف‌های پیشنهادی وزارت علوم نبوده و ارتباطی با این وزارت‌خانه ندارد! این در حالی است که مدیرکل گسترش وزارت علوم 9 مهرماه گذشته گفته بود: دانشگاه غیردولتی عدالت، مجوز پذیرش دانشجو ندارد. بر اساس این گزارش در جدول کلان شماره 17 در صفحه 192 لایحه ماده واحده بودجه 93، مبلغ یک میلیارد تومان به دانشگاه عدالت و 500 میلیون تومان به پژوهشکده غیردولتی علوم شناختی، با عنوان «کمک به اشخاص حقوقی غیردولتی موضوع جزء 3 ردیف 540000 جدول شماره 9» اختصاص یافته است.

* درحالی که خبرگزاری جمهوری اسلامی در گزارشی که پیش‌تر منتشر کرده بود، مدعی شد با نظرسنجی از مردم دریافته است که 85 درصد از آنان از عملکرد صد روزه دولت روحانی رضایت دارند؛ اما گزارش مرکز افکارسنجی ایسپا خلاف این ادعا را نشان می‌دهد! براساس این نظرسنجی که درباره ارزیابی از عملکرد دولت انجام شده است، 59 درصد پاسخگویان موفقیت دولت در کنترل گرانی و تورم را «ضعیف» ارزیابی کرده‌اند» و تنها 20درصد از عملکرد دولت در این زمینه رضایت داشته‌اند. بر اساس این پژوهش، «65 درصد پاسخگویان، حل مشکلات اقتصادی را اولویت مهم دولت می‌دانند.