مرجعیت قدرت مسلط در عراق

رضا گرمابدری

مبنای حرکت گروه تروریستی داعش در عراق سرعت و ارعاب بود. داعش از ساختار غیرمنضبطش برای سرعت و تحرک و از قساوت و عقاید باطل و فتاوای شیطانی برای ارعاب و کشتار استفاده کرد. این دو حربه تا زمانی موثر بودند که قدرت مسلطی در برابر آن قد علم نکرد؛ اما اندکی پس از آنکه «قدرت مسلط» پا به معرکه گذاشت، رفته‌رفته کارکرد هر دو حربه داعش ضعیف شد. این «قدرت مسلط» متعلق به مرجعیت عراق بود که با صدور فتوای «جهاد کفایی» آیت‌الله سیستانی و حمایت سایر علمای شیعه و سنی از آن، وارد کارزار با داعش شد. پس از صدور فتوای آیت‌الله سیستانی و هجوم مردم برای پیوستن به ارتش و آماده شدن برای مقابله با داعش، این داعش بود که دچار رعب و وحشت شد. اثر این رعب و وحشت در درگیری‌های بعدی آشکار گشت یعنی در مناطقی که داعش به آنجا یورش برد و با دادن تلفات سنگین عقب نشست و یا در مناطقی که در تصرف داعش بود؛ اما داعش در برابر حملات ارتش و نیروهای مردمی نتوانست مقاومت کند و آن را از دست داد. آثار هزیمت و شکست در جبهه داعش در زمانی آشکار شد که هنوز اندکی از نیروهای مردمی پیوسته به ارتش، کار خود را آغاز کردند و یقیناً با پیوستن هر چه بیشتر و تدریجی آنها به ارتش و پاکسازی گام‌به‌گام ارتش از نیروهای خائن، روند شکست‌های داعش بیشتر و سریع‌تر خواهد شد. در میان این تحولات و تغییر ناگهانی وضعیت میدان‌های نبرد، نقش مرجعیت بیش از هر عامل دیگری موثر و کارآمد بوده است.

کانون اهمیت حضور مرجعیت در عرصه کارزار، در موقعیتی که حیات نظام سیاسی عراق در معرض نابودی قرار داشت، فتوای «جهاد کفایی» آیت‌الله سیستانی بود. شور و هیجانی که این فتوا در میان مردم عراق ایجاد کرد آنچنان عمیق و وسیع بود که تمام برنامه‌ها و پیش‌بینی‌های فرماندهان، برنامه‌ریزان و حامیان داخلی و خارجی داعش را بر باد داد و به آنها فهماند در عراق تنها با تعدادی مزدور و خائن که در بخش‌های سیاسی و نظامی رخنه کرده‌اند، مواجه نیستند و آنها جاهلانه سد و قدرت بزرگی به نام مرجعیت و عرق ملی و دینی مردم عراق را که با اشاره و حکم مرجعیت غلیان پیدا می‌کند، ندیدند. مرجعیت عراق با هوشیاری کامل و حضور دائمی در صحنه فقط به صدور فتوای «جهاد کفایی» اکتفا نکرد و با پیگیری تحولات به اقتضای آن موضع‌گیری کرد. آیت‌الله سیستانی دو روز پس از صدور حکم «جهاد کفایی» با توجه به شطرنج جمعیتی عراق و بهره‌برداری‌های دشمن از آن بلافاصله درباره این مسئله هشدار داد و تصریح کرد: «بر شهروندان عراقی لازم است از هر گونه رفتار بارویکرد قومی یا طایفه‌ای که به وحدت عراق خدشه وارد می‌کند، بپرهیزند.»

وی همچنین در تاریخ (۳۰/۳/۹۳) تشکیل دولت جدیدی را در عراق خواستار شد که در سطح ملی پذیرفته شده باشد و از اشتباهات گذشته دوری کند. آیت‌الله سیستانی خطاب به نمایندگان جدید مجلس عراق به آنها توصیه کرد که بلافاصله فرایند تشکیل دولت جدید این کشور را آغاز کنند و تأکید کرد: «تعهد به زمان‌بندی و عدم تخطی از آن اهمیت بسیاری دارد.»

آیت‌الله سیستانی روز بعد برای تقویت بیشتر قوای نظامی و گسترده‌تر کردن وحشتی که بر داعش سایه افکنده است، اعلام کرد فراخوان پیوستن به نیروهای امنیتی، تمام شهروندان عراقی را در بر می‌گیرد و شامل طایفه خاصی نمی‌شود. ایشان برای فشار بیشتر بر داعش و شورآفرینی بیشتر در بین مردم هشدارگونه اعلام کرد: «اگر تمام قشرهای ملت عراق به رویارویی با این گروه تکفیری داعش نپردازد و این گروه را از عراق بیرون نکند، فردا پشیمان خواهد شد که در آن صورت پشیمانی سودی ندارد.» داعش به‌زودی متوجه می‌شود که از کدام ناحیه شکست خورده است. ان‌شاءالله