مصاحبه امنیتی؟!

رضا گرمابدری

شبکه آمریکایی «ان‌بی‌سی» در آستانه سفر دکتر روحانی به آمریکا برای شرکت در نشست عمومی سازمان ملل، با وی گفت‌وگو کرد. این گفت‌وگو دارای سه محور کلی بود: ۱ ـ مسائل داخلی ایران ۲ ـ بحث هسته‌ای و روابط ایران و آمریکا ۳ ـ دیدگاه ایران درباره «ائتلاف ضد داعش». نکته قابل توجه در این گفت‌وگو تمرکز خبرنگار «ان‌بی‌سی» بر محور سوم بود که بیشتر محتوای گزارش را به آن اختصاص داد. از منظر رسانه‌ای اختصاص بیشترین بخش‌ مصاحبه به قضیه «داعش» یک حادثه نیست و خبرنگار، بسیار حساب شده و دقیق و بر اساس برنامه و هدف مشخصی در این سطح به این موضوع پرداخته است. چنین امری می‌تواند ناشی از دو مقوله مهم باشد:

۱ـ اهمیت مسئله برای مردم آمریکا؛ رفتار و مواضع دولتمردان آمریکا درباره ایران، در راستای مقابله با داعش، مذبذب و متناقض بوده است. در آغاز حضور داعش در عراق، مقامات آمریکایی از ایران برای برخورد با داعش تقاضای کمک کردند و همچنان این درخواست در حاشیه گفت‌وگوهای هسته‌ای تکرار شد که در هر دو مرحله پاسخ منفی دریافت کردند؛ اما در موضع‌گیری رسمی و علنی خلاف آن را ادعا و طوری وانمود کردند که گویا در این باره اساساً برای ایران اهمیت و نقشی قائل نیستند. نشست پاریس و عدم دعوت از ایران و صحبت‌های جان کری پیش از برگزاری این نشست، نمونه بارز موضع علنی آمریکایی‌ها بود. این وضعیت پس از افشاگری امام خامنه‌ای (مدظله‌العالی) هنگام ترخیص از بیمارستان که با آدرس دقیق، درخواست‌های آمریکا از ایران برای کمک در برخورد با داعش را بیان کردند، کاملاً تغییر یافت و آمریکایی‌ها ناچار به اعتراف شدند و جان کری در نشست اخیر شورای امنیت سازمان ملل دوباره رسماً این درخواست را تکرار کرد. این رفتار مقامات آمریکا مردم آمریکا را سردرگم و مشکوک کرده و ظاهراً اعتمادشان را در این باره به مقامات‌شان از دست داده‌اند. ادامه این وضعیت برای مسئولان آمریکایی بسیار زیان‌آور و پرهزینه است؛ از این رو به این شبکه مأموریت دادند تا در گفت‌وگو با رئیس‌جمهور ایران و تمرکز بر قضیه داعش، با توضیحات دکتر روحانی مردم‌شان را مجاب کنند و زمینه بازگشت اعتماد مخدوش شده را فراهم آورند.

۲ـ آشنایی مقامات آمریکا با عمق نظر ایران؛ آمریکایی‌ها ادعا می‌کنند چهل کشور را در «ائتلاف ضد داعش» گرد آورده‌اند. آنها به این نکته دقیق خوب واقفند که اگر این چهل کشور پنج برابر هم شوند، اما سه چهار کشور که یکی از آنها ایران است در بین آنها نباشد، این ائتلاف نمی‌تواند کار چندانی انجام دهد. از طرفی هم با پاسخ‌هایی که ایران به درخواست‌های مکرر آنها داده و مواضعی که اعلام کرده، آنها واقعاً نمی‌دانند آنچه که تاکنون مشاهده شده عمق نگاه ایران است و یا اینکه مسائل دیگری نیز وجود دارد که از نگاه آنها پنهان مانده و با آگاهی از آن می‌توانند تعامل متفاوتی با ایران داشته باشند؛ از این رو برای عبور از آنچه که سطح موضوع می‌دانند و برای رسیدن به لایه‌های پایین‌تر و یافتن فرصت و امکان آشنایی بیشتر با نیت اصلی ایران که از نظر آنها احتمالاً چیزی خلاف مواضع اعلام شده است، این خبرنگار را با برنامه اجرا شده به این مأموریت اعزام کردند؛ اما پاسخ‌های روشن، دقیق و هوشمندانه دکتر روحانی وضعیت گذشته را برای آنها بازتولید کرد و اجازه نداد فضای جدیدی برای آنها فراهم شود. گفتنی است اگر دولتمردان آمریکا از این تفحص و استمزاج پیچیده‌ رسانه‌ای امنیتی طرفی نبستند، مردم آمریکا متوجه شدند که چه افراد مزور و فریبکاری بر آنها حکومت می‌کنند.