گروه احزاب - حیات سیاسی احزاب در دولتهای نهم و دهم بهویژه در چهار سال دولت دهم با سختیهای فراوانی همراه بود. پس از وقایع سال ٨٨ دو حزب اصلی و تاثیرگذار اصلاحات در فرآیندی کمسابقه با حکم دادگاه مجوز خود را لغو شده دیدند. اعتماد ملی، دیگر حزب اثرگذار این جریان نیز با پلمب دفتر مرکزی حزب و آغاز حصر خانگی دبیرکل خود عملا فعالیتهایش را به حالت تعلیق درآورد. اما سایر احزاب اصلاحطلب که نه حکم لغو مجوز از دادگاه گرفته بودند و نه مشکلی برای مهرههای اثرگذارشان رخ داد هم نتوانستند کنگره سالانه و تجمعات معمول سیاسی خود را برگزار کنند.
از سوی دیگر خانه احزاب نیز که در دولت اصلاحات پایهگذاری شده بود و کار خود را پیمیگرفت توسط وزارت کشور احمدینژاد منحل اعلام شد تا احزاب از همه سو تحت فشار باشند. با این حال روی کار آمدن دولت یازدهم فضا را تا حدودی تغییر داد. حسن روحانی، رییسجمهوری همانطور که وعده داده بود برای برچیدن فضای امنیتی در همه حوزهها از جمله احزاب، گامهای موثری برداشت. وزارت کشور او توانست طی دو سال از دولت خود مقدمات بازگشایی خانه احزاب را فراهم کند. همچنین احزاب متعددی از اصولگرا و اصلاحطلب موفق به دریافت مجوز شدند و کنگره احزاب و تجمعات داخلی گروههای سیاسی نیز با آرامش برگزار شد.
حالا احزاب در فاصله کمتر از هفت ماه مانده به انتخابات مجلس شورای اسلامی فعالیت جدیتری دارند. در کنار احزاب، این چهرههای سیاسی موثر هستند که در فرآیند انتخابات تاثیرگذاری خاص خود را دارند. اصلاحطلبان برای انتخابات هم احزاب متعددی دارند و هم چهرههای موثری که هر کدام میتوانند سرنوشت یک گروه سیاسی را تغییر دهند. یکی از احزاب عضو شورای هماهنگی جبهه اصلاحات حزب مردمسالاری به دبیرکلی مصطفی کواکبیان است. اعضای دفتر سیاسی این حزب به همراه کواکبیان به دیدار محمد رضا عارف، معاون اول دولت اصلاحات رفتند.
عارف که این روزها در زمره فعالترین چهرههای اصلاحطلب است بهطور منظم دیدارهای هفتگی با اقشار و گروههای مختلف برگزار و با سفر به شهرستانها تلاش میکند در راه پیروزی جریان اصلاحات در انتخابات مجلس گامهای اساسی بردارد. او در دیدار با اعضای دفتر سیاسی حزب مردمسالاری ضمن یادآوری سالهای ٨٨ تا ٩٢ برای احزاب نسبت به نقش انکارنشدنی اصلاحطلبان در انتخابات ٩٢ و دلایل رای آوری روحانی به بیان توضیحاتی پرداخت. اما نکته مهم سخنان عارف پرداختن دوباره او به نقش حامیان دولت در انتخابات آتی بود.
عارف که طی روزهای گذشته در خصوص احتمال ائتلاف حامیان رییس جمهور و رییس مجلس در انتخابات سخن گفته بود، حالا ضمن هشدار به اصلاحطلبان و حامیان دولت اعلام کرد هر کس که در این انتخابات ساز جدایی کوک کند با مشکلات جدی روبهرو میشود. رییس بنیاد امید ایرانیان با بیان اینکه اگر کسانی درصدد باشند نقش تفکر اصلاحطلبی در خلق حماسه ٢٤ خرداد ٩٢ و تشکیل دولت تدبیر و امید را نادیده بگیرند مرتکب خطای فاحشی شدهاند، هشدار داد در انتخابات مجلس اگر هر یک از دو جریان هواداران دولت و اصلاحطلبان بخواهند ساز جدایی بزنند مطمئنا با مشکلاتی جدی روبهرو خواهند شد.
محمدرضا عارف در دیدار با اعضای دفتر سیاسی حزب مردمسالاری با قدردانی از فعالیتهای مستمر، فعال و پویای این حزب و تمجید از تلاشهای دکتر کواکبیان دبیرکل و شورای مرکزی و دفتر سیاسی، گفت: حزب مردمسالاری از بدو تاسیس خود تلاش کرد مشی اعتدالی خود را حفظ کند و در دورانهای پرتلاطم که محدودیتهایی برای فعالیت احزاب ایجاد شده بود این حزب توانست آهسته و پیوسته فعالیتهای خود را تداوم دهد و امیدوارم در ادامه مسیر نیز با منش و روش اعتدالی و حفظ هویت اصلاحطلبانه در تقویت مردمسالاری در کشور تلاش کند و در اجماع احزاب و جریانات سیاسی اصلاحطلب در انتخابات آینده نقشآفرین باشد.
وی رمز ماندگاری فعالیتهای حزبی را دوری از افراط و تفریط دانست و اظهار کرد: مهمترین وظیفه احزاب به استناد قانون اساسی و به استناد دنیای مردمسالار، جلب مشارکت موثرمردم در تمامی صحنههاست.
رییس بنیاد امید ایرانیان ادامه داد: ما سازوکار مناسب در مقوله احزاب در کشور نداریم که بخشی از این مشکل به دلیل تنگنظریها و بخش دیگر به دلیل عدم وجود سازوکار اجرایی مناسب و تفکر از بالا به پایین است و اگر حزب شکل بگیرد راهی جز رشد از پایین به بالا نداریم؛ باید همه تشکلها تقویت نظام تحزب در کشور را در چارچوب قانون اساسی مورد تاکید قرار دهند و برای آن اهتمام بورزند.
وی یادآور شد: در دوره گذشته به دلیل حاکم شدن نوعی نگاه امنیتی، فعالیت احزاب با محدودیتهایی روبه رو شد و مسوولان وقت عمدتا اعتقادی به رشد فعالیتهای حزبی نداشتند اما اگر منصفانه قضاوت کنیم در دولت فعلی مسوولان وزارت کشور تلاش قابل قبولی برای صدور مجوز فعالیت احزاب با گرایشهای مختلف انجام دادند که انشاءالله این روند ادامه داشته باشد.
عارف تاکید کرد: فعالیت احزاب که در قانون اساسی جمهوری اسلامی اصول و بندهای مختلفی را به خود اختصاص داده است فضا را برای مردمسالاری دینی باز میکند و در این مسیر آنچه نصیب جامعه میشود، پویایی و نشاط سیاسی است.
عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام بخش دیگری از سخنان خود را به موضوع قانونگرایی و تمکین از قانون اختصاص داد و با یادآوری برخی قانونگریزیهایی که در دولت گذشته وجود داشت، خاطرنشان کرد: همگان به خاطر دارند قانونگریزیهایی که در دوره قبل شاهد آن بودیم چه بلایی بر سر کشور آورد وهمچنان عوارض آن قانونگریزیها را شاهد هستیم. به همین دلیل همه جریانات سیاسی باید خود را ملزم به تمکین از قانون بدانند و در این بین اصلاحطلبان با کارنامه درخشانی که مدیران آن در دولت اصلاحات در تبعیت از قانون داشتند باید الگوی همه جریانات سیاسی در کشور باشند.
وی در پاسخ به اظهارنظر یکی از حاضران در جلسه درباره نقش اصلاحطلبان در روی کار آمدن دولت تدبیر و امید گفت: نقش تفکر اصلاحطلبی در خلق حماسه ٢٤ خرداد ٩٢ و به تبع آن تشکیل دولت تدبیر و امید غیرقابل انکار است و اگر کسانی بخواهند این نقش را نادیده بگیرند مرتکب خطای فاحشی شدهاند، اما اصلاحطلبان به هیچ وجه به دنبال بهرخکشیدن نقش خود در پیدایش فضای ایجاد شده در دو سال اخیر نبوده و نخواهند بود و تاکنون هیچگونه سهمی از دولت نخواستند و در آینده هم نخواهند خواست و مسوولان دولتی در این خصوص میتوانند شهادت دهند.
عارف بر لزوم حمایت از دولت تدبیر و امید تاکید کرد و گفت: در انتخابات مجلس آینده باید تلاش شود جریان هواداران دولت و اصلاحطلبان به یک لیست واحد برسند و اگر هر یک از این دو جریان بخواهند ساز جدایی بزنند مطمئنا با مشکلاتی جدی روبهرو خواهند شد.