* با توجه به توافق هستهای ایران با غرب، دورنمای همکاریهای سیاسی ایران با آمریکا را چگونه ارزیابی میفرمایید؟
** طبعاً راه آمریکا و ایران به همواری راهی که بقیه کشورهای غربی دارند، نیست. به خاطر اینکه از پیش از انقلاب تاکنون در ایران این تصور بوده که آمریکا پشت همه صحنههای مزاحمت و مانع تراشیهای علیه ایران هست. ولی به نظر میرسد که آمریکاییها میخواهند یک مقدار از گذشته فاصله بگیرند که باید این موضوع اثبات شود.
* آیا آنچه اکنون در مورد فاصله گرفتن آمریکا از گذشته عنوان کردید، در مذاکرات هم وجود داشت؟
** در مسائل هستهای هم تا به حال نسبتاً خوب عمل کردهاند و الان هم میبینیم که مسوولان اجرایی آنها که از حزب دمکرات هستند، با جمهوریخواهان درگیر هستند و هم وزیر خارجه، هم رئیس جمهور و هم افراد دیگر خیلی صریح مواضعشان را اعلام میکنند. من هم همیشه نظرم و حرف اساسیام این بود که امریکا باید به نحوی گذشته را جبران و ذهن مردم ایران را پاک کند. ممکن است تا الان که یک قسمت از سیاستهای آمریکا برای حل مساله هستهای مثبت بود، اثر گذاشته باشد و اگر بقیه راه در پرونده هستهای به نتیجه خوبی برسد، بیشتر جلو میآیند.
* به نظرتان، روابط ایران با عربستان و منطقه پس از توافق چگونه خواهد بود؟
** ما که ذاتاً با عربستان و مجموعه کشورهای عربی مسئلهای نداریم. چون آنها کشورهای اسلامی هستند که همکاری با آنها اولویت قانون اساسی ماست. حتی در جنگ تحمیلی عراق علیه ایران که آن گونه از صدام حمایت میکردند، وقتی بعد از جنگ به سیاست تنشزدایی ایران جواب دادند و برای همکاری پا پیش گذاشتند، اختلافات ما خیلی زود رفع شد. در میان حوادث اختلاف انگیز کشتار مکه را داشتیم که دیدید به دستور امام حل حل شد. برای اینکه ذات قضیه این گونه نیست که تباین باشد.
* مشکل کار کجاست، یعنی تنش ها از کجا نشات می گیرد؟
** حوادثی که اخیراً در منطقه هست، یعنی اتفاقات سوریه، عراق، یمن و بحرین جزو مسائلی است که فاصله انداخته است. قاعدتاً اگر دولت ایران و آنها تصمیم بگیرند که با هم کار کنند، سخت نیست و مثل گذشته میشود. میتوان در یک حرکت سریع، آن هم برای مصالح جهان اسلام وضع را به صورت عادی درآورد. من این را عملی میدانم. البته باید ببینیم که این حوادث به کجا میانجامد که این خیلی مهم است.
* آیا از شما برای سفر به حج دعوت کرده بودند؟
** ملک عبدالله اواخر حیاتشان دو، سه بار فشار آورد که من ماه رمضان را برای مراسم حج آنجا باشم.
* پس از ملک عبدالله چطور؟ آیا ملک سلمان دعوتی از شما برای سفر حج بعمل آورده است؟
** این گروه جدید که آمدند چیزی از من نخواستند. طبیعی است که نخواهند. چون الان شرایطی نیست که بتوانم بپذیرم و به آنجا بروم.
* در داخل عدهای توافق را عقب نشینی ایران عنوان کرده اند، نظرتان در این باره چیست؟
** در مورد خودمان، من فکر میکنم کسانی که مخالفت میکنند، اشتباه میکنند. هیچ عقب نشینی نبوده و ما جایگاه خودمان را حفظ کردیم و همه نیازهای زیربنایی هستهای که تا به حال داشتیم، محفوظ میماند. مسئله تحقیقات جدّی گرفته میشود که این مهم است. حتی اگر این بحثها هم نبود، مدتی احتیاج به تحقیقات داشتیم. چون با سبکی که الان با ابزار ابتدایی غنی سازی میکنیم، نمیتواند جواب نیازهای انبوه را بدهد. الان ما میتوانیم مثلاً به شماره 6و 7برسیم که ده، پانزده برابر این محصول میدهد و احتیاج به مواد اولیه زیادی داریم. اگر ما بخواهیم 4 یا 5 نیروگاه هستهای داشته باشیم و سوخت آن را خودمان تهیه کنیم، باید در تولید خیلی قوی باشیم.