گزارش خبری - تحلیلی «جوان» از بازگشایی سفارت لندن در تهران
بازگشت نفتی انگلیس به ایران
وزیر خارجه انگلیس بعد از چهار سال بدون استقبال همتای ایرانی خود وارد تهران شد، سفارت کشورش را در تهران افتتاح کرد و یکراست برای مذاکره با وزیر نفت ایران راهی ساختمان وزارت نفت در خیابان طالقانی شد.
به گزارش «جوان»، ایران و انگلیس بعد از چهار سال روابط نباتی، روز گذشته با بازگشایی سفارت در تهران و لندن، مناسبات خود را در سطح کاردار از سر گرفتند. بازگشایی سفارت انگلیس در تهران که چهار سال قبل تعطیل شده بود، 40 روز بعد از دستیابی ایران و 1+5 به «برنامه جامع مشترک اقدام(برجام)» انجام شد. هاموند، وزیر خارجه انگلیس که شخصا برای این گام را کشورش به ایران سفر کرده، این گام را «گامی کلیدی برای توسعه روابط دوجانبه» میان تهران و لندن توصیف کرده و محمد جواد ظریف هم گفته که انگلیس و دیگر کشورهای اروپایی «به نقش سازنده ایران در منطقه و جهان پی بردهاند.»
با این حال، وزرای خارجه هر دو طرف با اطلاع کامل از چالشهای پیش رو، خیلی محتاطانه روند عادیسازی مناسبات را کلید زدند. فیلیپ هاموند، وزیر خارجه انگلیس در حالی وارد ایران شد که مورد استقبال همتای ایرانی خود قرار نگرفت و در مراسم بازگشایی سفارت در تهران نیز هیچ مقام بلندپایه ایرانی حضور پیدا نکرد. گاردین همین موضوع را مورد توجه قرار داد و نوشت، ایران یک مقام نسبتاً سطح پایین، یعنی «ابوالقاسم دلفی» رئیس اداره اروپای غربی وزارت خارجه را به استقبال هاموند فرستاد.
هاموند وزیر خارجه دولت محافظه کار انگلیس در گفتوگویی که در محل سفارت ایران با بیبیسی انجام داد تأیید کرد که لندن اختلافنظرهای اساسی با ایران دارد و تأکید کرد: « نیاز به اعتمادسازی داریم.» محمد جواد ظریف در حاشیه همایش مذاکرات هستهای و علوم سیاسی ایران همین جمله را با کلماتی متفاوت و البته بدون نام بردن از انگلیس بر زبان آورد: «با برخی کشورهای اروپایی اختلاف نظر داریم.» البته ظریف گفته که اختلاف نظرها در یک محیط تعاملی مبتنی بر چشم باز و دیدگاه واقع نگری قابل گفت وگوست ولی تلویحا تأکید کرده که بازگشایی سفارتها بیش از آنکه درخواست ایران باشد، از سوی طرف انگلیسی بوده است: «ما سفارت انگلیس را نبسته بودیم آنها خود این اقدام را انجام دادند.»
ظریف توضیح میدهد: «همه دنیا به نقش سازنده ایران در منطقه و جهان پی بردهاند و بازگشایی سفارت انگلیس و حضور اروپاییان در ایران نشاندهنده این مسئله است.» محمدحسن حبیباللهزاده، کاردار ایران در انگلیس که دیروز با فاصلهای چند ساعته، سفارت ایران در لندن را بازگشایی کرد، درباره ارتقای روابط دوجانبه از سطح کاردار گفته که فعلاً در این خصوص نه توافقی و نه صحبتی شده است و روابط در سطح کاردار توافق شده است.
نشست پشت درهای بسته
فیلیپ هاموند اولین وزیر خارجه انگلیس است که از سال 2003 که مذاکرات هستهای ایران با تروئیکا برگزار شد، به ایران میآید. هاموند از فرودگاه یکراست برای بازگشایی سفارت ایران، به خیابان فردوسی رفت و بعد از بازگشایی سفارت نیز برای گفتوگو با بیژن نامدار زنگنه، وزیر نفت ایران مستقیم به ساختمان مرکزی وزارت نفت در خیابان طالقاتی تهران رفت؛ اقدامی که اشتهای زایدالوصف لندن به جنبههای سوداگرانه مناسبات دو طرف را منعکس میکند. لوران فابیوس، وزیر خارجه فرانسه نیز چند هفته قبل در سفر به تهران، با وزیر نفت ملاقات کرده بود. زنگنه و هاموند عصر دیروز پشت درهای بسته با همدیگر مذاکره کردند و ظاهراً نمایندگانی از شرکتهای نفتی انگلیس از جمله معاون مدیرعامل شرکت شل در این نشست حضور داشتهاند.
فیلیپ هاموند عصر دیروز با ولیالله سیف نیز گفتوگو و اعلام کرد که بورس لندن برای همکاری با بورس تهران آمادگی دارد. روزنامه تلگراف چاپ انگلیس نوشته که در حالی که رقبای فرانسوی و آلمانی بعد از توافق هستهای به ایران آمدهاند، شرکتهای انگلیسی برای رقابت با رقبای خود به دنبال ورود به بازار ایران هستند. تلگراف میگوید: «شرکت نفتی «رویالداچشل» قبلاً مذاکراتی را با طرفهای ایرانی داشته و «باب دادلی»، مدیر اجرایی شرکت نفتی «بیپی» نیز در مورد اهمیت ایران سخن گفته ولی همین روزنامه تأکید میکند: « تضمینی وجود ندارد که این دو غول نفتی انگلیس که دارای تاریخی طولانی از فعالیت در ایران هستند، بتوانند در جریان این رقابت، به آخرین نفت و گاز ارزانقیمت باقیمانده جهان دست یابند. شرکت توتال رقیب فرانسوی آنها ممکن است قبلاً پیروزی در این رقابت را از آن خود کرده باشد.
لندن بابت کودتا عذر نمیخواهد
مناسبات ایران و انگلیس، بعد مهمتری هم دارد که میتواند آینده مناسبات دو طرف را تحت تأثیر قرار دهد. دانشجویانی که در آبان 1390 به نشانه اعتراض از دیوار سفارت لندن در تهران بالا رفتند و وارد سفارت شدند، پیشینهای تاریخی از مناسبات تلخ دو طرف در ذهن داشتند، مناسباتی که از دوره استعمار شروع و با انتشار گزارشهای تأیید شده از دخالت لندن در فتنه سال 1388 تکمیل شد. احتمالاً بهخاطر همین پیشفرض بود که انگلیسیها هیچ غرامتی در قبال بازسازی محل سفارت بعد از حادثه آبان 1390 درخواست نکردهاند. فیلیپ هاموند در اظهارنظری محتاطانه گفته که بریتانیا «درخواست دریافت غرامت را مطرح خواهد کرد، اما اجازه نمیدهد که این مسئله به مانعی برای بهبود روابط در دیگر حوزهها تبدیل شود.»
با این حال، در تهران شواهد اندکی از تغییر رویه لندن در مناسبات آتی خود با ایران دیده میشود. گاردین در گزارش خود به نقل از فیلیپ هاموند نوشته که لندن حاضر نیست « بابت کودتای 28 مرداد عذرخواهی کند. گذشتهها گذشته!» منابع خبری در تهران نیز با اشاره به طولانی شدن مذاکرات برای بازگشایی سفارتها میگویند که بخش مهمی از مذاکرات مربوط به وسایل ارتباطی بوده که لندن به دنبال وارد کردن آنها به سفارت بوده است، وسایلی که تداوم سنت رفتاری سفارت انگلیس در غیبت سفارت امریکا راتداعی میکند. ایرنا، خبرگزاری نزدیک به دولت، دیروز در گزارشی بدون اشاره به جزئیات بیشتر نوشت: « یکی از این موارد، این بود که کارکنان سفارت انگلیس در سال 2011 پیش از ترک تهران اغلب وسایل ارتباطی و تجهیزات الکترونیکی سفارت را نابود کرده بودند. با اتخاذ تصمیم بازگشایی سفارتها، لندن قصد داشت این تجهیزات را نوسازی کند، اما با محدودیت قانونی از سوی ایران برای انتقال تجهیزات مواجه بود.»
نظرات بینندگان
پربیننده ترین
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
