بررسی آخرین ائتلافها و انشعابهای گروههای سیاسی در انتخابات مجلس هشتم
یکی در آتش اختلاف یکی در راحت ائتلاف
با نزدیک شدن به 24 اسفند، برگزاری انتخابات هشتمین دوره مجلس شورای اسلامی، گروهها و جریانهای سیاسی با خروج از آخرین پوسته ائتلافها و انشعابها، روی به برگزاری جلسات و نشستهایی درباره تعیین مصادیق و ارائه لیستهای انتخاباتی آوردهاند.
در حال حاضر تمامی گروههای سیاسی سعی دارند خود را زیر چتر دو جریان عمده سیاسی کشور یعنی «جبهه دوم خرداد» و «جبهه متحد اصولگرایان» تعریف نمایند تا در کوران رقابتهای انتخاباتی، سهمی ولو ناچیز از کرسیهای مجلس هشتم را به دست آورند.
مثلث متنازعالاضلاع
جبهه دوم خرداد به دلیل برخورداری از گروهها و مشربهای مختلف سیاسی، با ائتلافها و دستهبندیهای گستردهتری مواجه گردیده است. در یک سوی این جبهه، گروههایی چون ملی ـ مذهبیها و نهضت آزادی روی به مشارکت و سهمخواهی آوردهاند و در سوی دیگر آن، احزابی چون اعتماد ملی و مجمع روحانیون مبارز با حضور چهرههایی چون کروبی، محتشمیپور، موسویلاری و مجید انصاری صفآرایی کردهاند. در نخستین روزهای سال 86، برخی رسانهها و احزاب وابسته به جبهه دوم خرداد، تحرک انتخاباتی خود را با خبر شکلگیری مثلث هاشمی، خاتمی و کروبی برای انتخابات مجلس هشتم آغاز کردند. روزنامه کارگزاران و سپس اعتماد، با ترسیم مثلثی که اضلاع آن را هاشمی، خاتمی و کروبی تشکیل میدادند، موجی تبلیغی را در کشور به راه انداختند که براساس آن، از توافق این سه چهره برای حضور متحد و منسجم در انتخابات مجلس هشتم خبر دادند.
این موج کم ارتفاع تبلیغی بلافاصله با اظهارات کروبی و نزدیکان هاشمی فروکش کرد. کروبی در مصاحبه با خبرگزاری فارس اعلام کرد طبق روال گذشته، بنده دیدارهایی با آقایان هاشمی رفسنجانی و خاتمی که از دوستان قدیمی بنده هستند، داشته و دارم اما در این دیدارها به هیچ عنوان، سخنی از ائتلاف و حضور در انتخابات به میان نیامده است. اندکی بعد، چند تن از اعضای جامعه روحانیت و همچنین اعضای مجمع تشخیص مصلحت هم در اظهاراتی پیرامون حضور هاشمی در میان ائتلافهای سیاسی اعلام کردند آقای هاشمی رفسنجانی ضمن تاکید بر حضور پرشور و گسترده مردم در انتخابات مجلس هشتم، تصریح داشتهاند که وی فارغ از جریانهای سیاسی و مطالبات آنان، در خدمت اهداف کلان و راهبردی نظام خواهد بود.
ترسیم مثلث هاشمی، کروبی و خاتمی، از شگردهای کهنه و نخنمای گروههایی از دوم خرداد بود که گمان میکردند با مصادره چهرهای تاثیرگذار همچون هاشمی رفسنجانی، میتوانند ضمن ایجاد انشقاق در جبهه اصولگرایان که در انتخابات مجلس خبرگان حمایت همهجانبهای را از کاندیداتوری آقای هاشمی داشتند، بخشی از چهرههای معتدل و تکنوکرات جبهه دوم خرداد را که داعیه انشعاب و جدایی از گروههای افراطی را دارند، متوجه خود نمایند.
هنوز یک ماه از جنجال «مثلث اصلاحات» نگذشته بود که تیر خلاص به این مثلث ادعایی را کروبی شلیک کرد. کروبی به صراحت اعلام کرد:«برخی افراد و گروهها که زمانی بیشترین نقش را در تخریب آقای هاشمی داشتند، حالا سخن از ایشان میگویند. من با همه ارادتی که به آقایان هاشمی و خاتمی دارم، اما مشی سیاسی من متفاوت بوده و خواهد بود. اگر مثلثی هم وجود داشته باشد، این مثلث متنازعالاضلاع خواهد بود نه متوازیالاضلاع.»
پس از خروج آقای هاشمی رفسنجانی از پروژه شکست خورده تبلیغاتی دوم خرداد، نامهای «کروبی» و «خاتمی» به سوژه همگرایی و واگرایی این جبهه تبدیل شد.
اصلاحطلبان با 5 لیست میآیند
«مجمع مشورتی اصلاحطلبان» محصول جلسه 300 فعال سیاسی اصلاحطلب با سیدمحمد خاتمی در بنیاد باران بود که از وی برای حضور و مشارکت در فعالیتهای انتخاباتی مجلس هشتم دعوت به عمل آوردند. در این نشست مقرر گردید شورایی 21 نفره برای بررسی شرایط انتخابات مجلس هشتم و چگونگی ایجاد یک ائتلاف حداکثری کارخود را آغاز نماید. چهرههای حاضر در این مجمع، ترکیبی از شخصیتهای حزبی و غیرحزبی اصلاحطلب بودند که طی جلسات متعدد به بحث و تبادل نظر در خصوص اهداف و برنامههای اصلاحطلبان در انتخابات آتن پرداختند.
از سوی دیگر «شورای هماهنگی جبهه اصلاحات» نیز با اندکی تاخیر، نشستهای انتخاباتی خود را آغاز کرد. شورای هماهنگی گزینه اول را تایید حرکت آغاز شده از سوی سیدمحمد خاتمی و گزینه دوم را فعالیت مستقل انتخاباتی در پیش روی داشت که در نهایت اعضای شورای هماهنگی، گزینه اول را تایید کردند اما در مقابل از سیدمحمد خاتمی خواستند نسبت به گسترش مجمع مشورتی اقدام کند. از این رو 6 فرد جدید را جهت عضویت در مجمع مشورتی به وی پیشنهاد کردند تا در نهایت به همراه دو چهره دیگر، ترکیب مجمع مشورتی 92 نفره شود. این مجمع ستاد انتخاباتی خود را به ریاست موسوی لاری تشکیل داد تا بتواند در تعامل با جبهه اصلاحات و سایر احزاب و شخصیتها، اقدام به شکل دادن ائتلافی حداکثری نماید. در اولین مواجهه با شکل گیری «مجمع مشورتی اصلاحطلبان»، قائم مقام حزب اعتماد ملی و سخنگوی این حزب، به صراحت اعلام کردند از انتخاب گزینشی اعضای این مجمع متاسفند، چرا که اولا بدون دعوت از حزب اعتماد ملی و رایزنی با سران آن، اقدام به گزینش خود مختارانه و قیممابانه 5 تن از اعضای حزب اعتماد ملی نمودند که از نظر ما این اقدامی غیردموکراتیک میباشد، علاوه بر آنکه وزن و سهم اعتماد ملی را در این شورا بیش از 5 عضو میدانیم. اندکی بعد، علاوه بر اعتماد ملی، گروههای دیگری همچون کارگزاران سازندگی، سازمان مجاهدین، همبستگی و مردمسالاری به انتقاد از سهم خود در این شورا پرداختند.
مهدی کروبی در واکنش به حرکت انتخاباتی بنیاد باران، اعلام کرد حزب اعتماد ملی به صورت مستقل در انتخابات شرکت خواهد کرد و چنانچه گروههایی از جبهه دوم خرداد مایل باشند، میتوانند زیر چتر اعتماد ملی وارد عرصه انتخابات شوند. پس از اعلام کروبی، گروهی از اعضای شورای مرکزی حزب همبستگی از جمله محمدرضا راهچمنی دبیر کل سابق این حزب، به جریان انتخاباتی حزب اعتماد ملی پیوستند. ارگان حزب مردمسالاری نیز با اشاره به شکل گیری آرایشهای نظامی در جبهه دوم خرداد، پیشبینی کرد در انتخابات مجلس هشتم، جبهه دوم خرداد با چهار طیف ۱ـ مشارکت و سازمان مجاهدین 2ـ اعتماد ملی 3ـ کارگزاران و اعتدال و توسعه 4ـ اصلاحطلبان بدون سهم در قدرت، در انتخابات حضور خواهد یافت.
اندکی بعد، محمدرضا راهچمنی در گفتوگو با خبرگزاری فارس اعلام کرد اصلاحطلبان حداقل با 5 لیست 1- حزب اعتماد ملی 2ـ ستاد ائتلاف اصلاحطلبان معتدل 3ـ جنبش مردمی اصلاحات 4ـ ائتلاف ملی اصلاحطلبان و 5 ـ شورای هماهنگی اصلاحطلبان، در انتخابات مجلس شرکت خواهند کرد.
حزب اعتماد ملی در اقدامی پیشدستانه و با انتشار بخشی از لیست انتخاباتی خود در تهران، گروههای دیگر اصلاحطلب را غافلگیر کرد. در حالی که مسئولان ستاد ائتلاف اصلاحطلبان در اظهار نظرهای رسمیخود مدعی بودند، اصلاحطلبان با یک لیست واحد 30 نفره در انتخابات تهران حاضر میشوند، این اقدام حزب اعتماد ملی، شوکی سهمگین را به پیکره این ستاد وارد آورد. حزب اعتماد ملی در بیانیهای به صراحت اعلام کرد وزن خود را در انتخابات مجلس هشتم، سنگینتر از گروههای دیگر دانسته و به زودی 5 نامزد دیگر خود را نیز معرفی خواهد کرد که یک هفته بعد، سلطانیفر اسامی 5 کاندیدای دیگر را در فهرست انتخاباتی حزب اعتماد ملی اعلام کرد. بدین ترتیب اولین انشعاب رسمی در جبهه دوم خرداد شکل گرفت. یک هفته پس از انتشار لیست اولیه اعتماد ملی، حزب کارگزاران سازندگی در اقدامی غافلگیرکننده، اقدام به انتشار لیست 39 نفره انتخاباتی خود در تهران نمود. این حزب اعلام کرد در صورتی که خاتمیکاندیدا نشود، محمد هاشمی سرلیست این حزب در تهران خواهد بود. انتشار لیست کارگزاران، خشم گروههای افراطی جبهه دوم را برانگیخت. اعضای حزب مشارکت و سازمان مجاهدین، کارگزاران را متهم به فزونخواهی و قیممآبی کردند. از سوی دیگر، برخی چهرههای معتدل و میانه رو جبهه دوم خرداد که با اعلام رسمی عدم حضور خاتمیدر انتخابات مجلس هشتم مواجه گردیده اند، در هفتههای اخیر پیشنهاد دعوت از حسن روحانی به عنوان سرلیست اصلاحطلبان در انتخابات تهران را مطرح کردهاند که این پیشنهاد نیز با اظهارنظرهای متفاوتی روبهرو گردیده است.
موضوع سهمخواهی زنان عضو جبهه دوم خرداد نیز از دیگر چالشهای فراروی این جبهه است که حل آن به آسانی میسر نخواهد بود. چهرههایی چون اشرف بروجردی، فاطمه راکعی، زهرا شجاعی و فخرالسادات محتشمیپور که مسئولیتهای کلیدی در جبهه دوم خرداد دارند به صراحت اعلام کردهاند در صورتی در انتخابات شرکت خواهند کرد که از سهم 30 درصدی در لیستهای انتخاباتی بهرهمند شوند. از دیگر چالشهای موجود در جبهه دوم خرداد را باید طرح اسامی برخی چهرههای سیاسی در لیستهای انتخاباتی آنان دانست. پس از انتشار لیست انتخاباتی حزب کارگزاران، چهرههایی چون عارف، زهرا اشراقی، زنگنه، جهانگیری، بیطرف و... از طرح کاندیداتوری خود که بدون هماهنگی صورت گرفته، به شدت انتقاد کردهاند. همچنین چهرههای ردصلاحیت شدهای چون کولایی، الویری، پورنجاتی، بهزاد نبوی و ... از لیستهای انتخاباتی اصلاحطلبان، چالشهای جدیدی را در این جبهه به وجود آورده است. حذف اسامی نمایندگان متحصن در مجلس ششم از لیست انتخاباتی جبهه دوم خرداد، به یقین چالشها و درگیریهای جدیدی را دراین جبهه خواهد گشود.
آرایش انتخاباتی جبهه متحد اصولگرایان
اما داستان ائتلافها و آرایشها در جبهه اصولگرایان، متفاوت از جبهه رقیب در حال رقم خوردن است. پس از شکلگیری مثلثی متشکل از سه گروه تاثیرگذار در جبهه اصولگرایان متشکل از رایحه خوش خدمت، جبهه پیروان خط امام و رهبری و اصولگرایان تحولخواه، گروهی 5 نفره که کار حکمیت و شیخوخیت را در این جبهه عهدهدار خواهند شد متشکل از آقایان خوشوقت، آشتیانی، تقوی، ولایتی و ابوترابی، تشکیل شدهاست که این مدل در 30 استان کشور اجرا گردیده است.
در حال حاضر آقایان مصلحی و محصولی از رایحه خوش خدمت، زاکانی و فدایی از اصولگرایان تحولخواه و بادامچیان و صدر از جبهه پیروان به همراه 5 نفر مرضیالاطراف، به بررسی مصادیق و لیستهای انتخاباتی مشغول هستند. علاوه بر آنکه آقایان لطفالله فروزنده از سوی جمعیت ایثارگران، ابوالقاسم رئوفیان به نمایندگی از جبهه پیروان و دکتر زارعی از سوی رایحه خوش خدمت، مسئولیت ساماندهی، نظارت و کنترل گروههای عضو جبهه متحد اصولگرایان را در استانها و شهرستانها برعهده دارند. در این میان، رایزنیهایی نیز از سوی جبهه متحد اصولگرایان برای فراگیرتر نمودن فعالیتهای این جبهه آغاز شده تا چهرههایی چون محسن رضایی و محمدباقر قالیباف نیز در این جبهه حضور یابند تا چتر اصولگرایی بتواند تمام نیروهای موجود را پوشش دهد. اگرچه در این مجال، فرصتی برای تبیین شگردها و استراتژیهای انتخاباتی گروهها و جریانهای سیاسی در جریان فعالیتهای انتخاباتی آنان نیست و باید آن را به فرصتی دیگر موکول کرد، اما از ذکر این نکته اساسی نباید غافل بود که تحرک رسانهای و پارلمانی جریان دوم خرداد و حتی متاسفانه گروههایی با مارک اصولگرا، با تشدید تبلیغات علیه دولت و اکثریت مجلس کلید خورده است که با بهرهمندی از زمینههایی چون گرانی مسکن، افزایش آمار تورم و گرانی، سهمیهبندی بنزین و... این حرکت خلاف مصالح ملی کشور، از سرعت و فراگیری قابل اعتنایی برخوردار میباشد که باید هرجه زودتر تدبیری برای خنثیسازی آن اندیشید.
نظرات بینندگان
پربیننده ترین
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
