حاکمیت منطق در دیپلماسى

خاویر سولانا بامداد روز گذشته وارد ایران شد و نه تنها منابع خبرى کشورمان که همه رسانه هاى دنیا به فراخور اقدام به پوشش خبرى این سفر کردند.

موضوع بسته مشوق هاى - همان هویج ها - ۱+۵ به کشورمان مدت ها بود که پیش فرض هاى زیادى را در مجارى رسانه اى جهان پدید آورده بود و بن مایه تمامى این گمانه ها به واسطه رفتار گذشته غرب در قبال این موضوع نوعى بدبینى حاصل از احساس عدم تمایل براى خاتمه یافتن موضوع مورد توافق طرفین را القا مى کرد.

در چنین شرایطى ارائه بسته پیشنهادى سوم به ایران قطعاً متأثر از چنین فضایى بود و همانگونه که گفته شد رویکرد پوشش این موضوع در رسانه هاى دنیا حاکى از پذیرش این واقعیت داشت، اما ارائه بسته پیشنهادى ایران به طرف مقابل و بعضى از کشورهاى تأثیرگذار دیگر راهکارى کاملاً معقولانه و ناشى از خردگرایى در عرصه دیپلماسى هسته اى بود. بسته ایران برخلاف مشوق هاى بسته هاى گذشته ۱+۵ در برگیرنده موضوعات مهم و برجسته اى است که تأملى کوتاه بر سرفصل هاى آن، تمایل کشورمان براى توافق درباره اختلافات را برجسته مى کند.

وجود سرفصل هاى مهمى مانند دموکراسى، مسائل کلان اقتصادى، انرژى و امنیت و پیوست هاى تفصیلى آن در بسته پیشنهادى ایران این پیام آشکار را پیشاپیش به دنیا بخصوص ۱+۵ داد که توافق در موضوع هسته اى مى بایست دریچه اى باشد براى ورود به عرصه انجام توافقات بسیار کلان. حداقل رهاورد این پیام این است که مشوق هاى ۱+۵ نباید دور باطل گذشته را بپیماید، چرا که سنجش بسته ایران و بسته ۱+۵ در این هنگام سنگینى بسته ایران را نسبت به مشوق هاى طرف مقابل به نمایش خواهد گذاشت.

طبیعى است ابتکار ایران در ارائه این بسته پیشنهادى کلان نگر، تجدید نظر تصمیم گیران ۱+۵ در اتخاذ رویه گذشته را موجب مى شود و آنچه جمهورى اسلامى ایران طى روزهاى اخیر سعى در انجام آن داشته، تفهیم این واقعیت به طرف مقابل بود. موضوعى که خوشبختانه طى مذاکرات روز گذشته سولانا با مقامات کشورمان نمود پیداکرد.

در این مذاکرات طرفین بخصوص ۱+۵ از مبانى مشترک موجود در بسته هاى پیشنهادى استقبال کردند.

این دستاورد مهم قطعاً مسیر جدیدى را پیش روى مذاکرات هر دو طرف خواهد گشود. اینک جمهورى اسلامى ایران پیشنهاداتى را مطرح کرده که ۱+۵ مى بایست در کنار ارائه پیشنهادات خود، به آنها بپردازد یعنى مذاکره و گفت وگو پیرامون مبانى مشترک بسته ها یعنى تجمیع و تقریب دیدگاه ها حول موضوعاتى که هم ایران و هم ۱+۵ خواستار حل و فصل آنها هستند. طرفین دیدگاه هاى خود را درباره این موضوعات ارائه داده اند و اینک با این توافق، موسم انجام چانه زنى هاى معمول فرا رسیده است.

این توافق به معناى فیصله یافتن موضوعات فى مابین نیست اما نویدبخش بروز یک تعامل راهبردى و منطقى است.

مذاکرات درباره مبانى مشترک بسته ها در آتیه اى نزدیک برگزار خواهد شد. این که در این مذاکرات شاهد چه رفتارى خواهیم بود، به طور یقین حائز اهمیت است اما مهمتر این که ۱+۵ با توافق روز گذشته خود عملاً کلیات بازى برد - برد با ایران را پذیرفت و این به معناى اعتراف به واقعیت هاى برنامه هسته اى امروز ایران است. حاکمیت منطق در دیپلماسى هسته اى ایران نتیجه اى جز این پیروزى ها به دنبال نخواهد داشت.