چالش هاى درونى سومین قدرت آسیا

فرزانه شاهسوند

دولت مان موهان سینگ در شرایط دشوارى قرار گرفته است. دو بحران اقتصادى وسیاسى همزمان بر دهلى سایه افکنده است. جدى ترین چالش او در تنظیم مناسبات با امریکا نمایان شده است. چپگرایان هند عزم خویش را براى به هم زدن پیمان هسته اى هند و امریکا جزم کرده اند، چپ ها با مشارکت راهبردى هند با امریکا مخالف هستند و نمى پذیرند که قدرت هسته اى نظامى جنوب آسیا «حاکمیت خود را به ویژه براى آزمایش هاى هسته اى از دست بدهد». درحال حاضر حزب کنگره مقاومت مى کند اما تحت فشار متحدان کمونیست خود قرار دارد که با توافقنامه هسته اى غیر نظامى دهلى نو و واشنگتن همراهى نکند. توافقنامه اى که سنگ بناى روابط دیپلماتیک هند و امریکا به شمار مى آید و دو کشور از ۲۰۰۵ تا ۲۰۰۷ درباره آن مذاکره کردند. دهلى نو مایل است این موافقتنامه را با پایان بردن مذاکراتش با آژانس بین المللى انرژى اتمى و گروه تأمین کنندگان هسته اى موسوم به ان اس جى به اجرا بگذارد.

هند که از امضاى ان پى تى خوددارى مى کند و نیازهاى سوختى اش بسیار عظیم است تنها با چراغ سبز آنهاست که مى تواند راکتور و سوخت خریدارى کند. «سیتارام یچورى رهر» مارکسیست هشدار داده است اگر دولت در این خصوص همچنان پافشارى کند در حمایت از آن بازنگرى خواهد شد. این هشدار به معناى آن است که پنجاه و نه نماینده چپ ها دولت را در اقلیت قرار خواهند داد که به استیضاح و استعفاى احتمالى و انتخابات زود هنگام در دسامبر منجر خواهد شد.

حزب کنگره و کمونیستها قرار است بزودى بخت خود را براى تفاهم براى آخرین بار در نشستى بیازمایند.

اما دولت موهان سینگ همزمان با این چالش سیاسى بحرانى اقتصادى را نیز تجربه مى کند.

میزان تورم در سومین اقتصاد آسیا براى نخستین بار از سال ۱۹۹۵ از مرز یازده درصد فراتر رفته که افزایش بهاى نفت و مواد غذایى بر شدت آن افزوده و دولت هند را وادار کرده است به ناتوانى خود در مقابل آنچه که پدیده هاى جهانى مى نامد اعتراف کند. حزب مخالف و دست راستى هندو موسوم به بهاراتیا جاناتا یا بى جى پى امروز ائتلاف پیشرو حاکم را که هدایت آن را از ماه مه ۲۰۰۴ حزب کنگره سونیا گاندى بر عهده دارد مورد انتقاد قرار داد و اعلام کرد این ائتلاف در بخش مراقبت هاى ویژه قرار دارد و مرگش اجتناب ناپذیر است. بى جى پى که امیدوار است پس از شکست چهار سال پیش خود قدرت را به دست بگیرد خواستار استعفاى مان موهان سینگ نخست وزیر و پالانیاپان چیدامبارام وزیر دارایى شده است.

سینگ افزون بر این مشکلات اوایل هفته نیز حمایت حزب باهوجان ساماج موسوم به بى اس پى را از دست داد. این حزب دولت وى را متهم کرد که در مهار افزایش قیمتها ناکام بوده و در قبال قشر فقیر و طبقه نجس سهل انگارى کرده است. رئیس بى اس پى به هفده نماینده حزب دستور داده است به نفع دولت رأى ندهند. وى که سر وزیر ایالت اوتار پرادش با یکصد و هفتاد میلیون نفر جمعیت است یکى از نخست وزیران احتمالى دولت فدرال آینده محسوب مى شود که از حمایت رأى دهندگان فقیر، قربانیان اصلى افزایش بهاى بنزین، گاز، روغن و برنج، برخوردار است . وى در سال ۲۰۰۴ به حزب کنگره رأى داد.

اگر چه اقتصاد غول غرب آسیا سالانه ۹ درصد رشد دارد و موجب بوجود آمدن طبقه متوسط مهمى شده است اما سیصد میلیون هندى همچنان با کمتر از یک دلار در روز زندگى مى کنند.

رابرت پرایر واندسفورت از اقتصاددانان بانک اچ اس بى سى معتقد است با توجه به نزدیک شدن سریع انتخابات کابوس هاى وحشتناک دولت درباره تورم در حال پیوستن به واقعیت است.

تاریخچه انتخاباتى در هند نشان مى دهد که تورم شدید به شکست احزاب حاکم منجر مى شود. هندى ها هنوز فراموش نکرده اند حزب بى جى پى در سال ۱۹۹۸ به علت افزایش بهاى پیاز شکست خورد.