وتوی آمریکایی در تشکیل کابینه لبنان

حسین امیدى

اختصاصی بصیرت: اساس تفکر و سیاست آمریکا و بویژه در دوره بوش بر بی توجهی به واقعیات و پافشاری بر ایده های انتزاعی و مخرب قرارگرفته است. همانگونه که اندیشمندان نئومحافظه کار، سیاست دوران بوش را 5 سال قبل از دوره ریاستی او تدوین و بر موج 11 سپتامبر قرار داده و بر رویکردهای خود در خاورمیانه اصرار نمودند وتحول آمریکایی را برای الگوسازی در تمامی کشورهای منطقه و جهان ، پوشش اهداف استعماری قرار دادند، امروز نیز شاهد استمرار این اندیشه در ماه های پایانی عمر حکومتی بوش هستیم. در عین اعتراف به دروغهای فراوان و ارتکاب به خطا و جرائم گسترده در عراق و افغانستان، بوش همواره و هنوز بر اصالت و ضرورت اشغال این کشورها پافشاری می کند. با اینکه در لبنان، سیاستهایشان عقیم مانده و اسرائیل را نیز به شکست و بحران کشیده اند، هنوز بر تغییر معادله قدرتمند مقاومت اعتراف نمی کنند و یا سعی دارند از پیروزی کامل آن ممانعت به عمل آورند.

رسوایی شکست 2006 در جنگ اسرائیل با حزب الله ، درسال 2008 نیز که تدارک گسترده ای با نیروهای 14 مارس و برخی کشورهای عربی برای جبران شکست 2006 صورت گرفته بود، تکرار شد و توافق دوحه را نتیجه داد. با اینکه جبهه 14 مارس به بدترین شرایط خود رسیده و جنبلاط پس از رسوایی جاسوسی برای فرانسه و حق العمل کاری برای عربستان و مدیحه گویی برای بوش به مرز جدا شدن از حکومت سنیوره رسیده و سنیوره رمقی برای خدمت بیشتر به آمریکا ندارد ولی با اصرار آمریکا و عربستان، سعدحریری و جعجع برای تلخ کردن پیروزی 8 مارس در توافق دوحه در یک ماه گذشته به همه تلاشهای ممکن دست زده است.

تلاش برای تاخیر در اجرای توافقات دوحه، تضادسازی بین میشل سلیمان و 8 مارس، ایجاد تفرقه و رقابت در بین جبهه 8 مارس و مانور بر موضوع شبعا جهت انحراف در مسیر تشکیل کابینه و تا ایجاد ناامنی و درگیری در بیروت، بقاع و شمال و تحریک و فتنه مذهبی، در سناریوهای آمریکایی ملاحظه شده است. همه این تلاشها بدین منظور است تا برخوردی گزینشی با مفاد توافق دوحه به عمل آمده و تشکیل کابینه وحدت ملی و تصویب قانون انتخابات پارلمانی تعطیل و یا به تعویق افتد. حتی خانم رایس در سفر اخیر خود به بیروت از سران 41 مارس و سنیوره خواسته است تا تشکیل کابینه لبنان برای چند هفته به تاخیر افتد تا آمریکا بتواند پس از توافق امنیتی استراتژیک در عراق، با امتیاز بیشتری در تحولات لبنان مداخله نماید.

با این حال در کنار سناریوهای مختلف در ترکیب کابینه و توزیع پست های وزارتی در بین دو جبهه رقیب سنیوره تلاش کرده تا یک روند کند در رایزنی ها و تماسهای سیاسی را به اجرا بگذارد و بر سهمیه های انحصاری در پست های وزارتی اصرار ورزد و تغییر معادله سیاسی : امنیتی در لبنان را نادیده بگیرد.

در واقع آمریکا از طریق گروه های 14 مارس بر نحوه توزیع پست های حکومتی و بویژه اسامی افراد و یا انتصاباتی که قرار است در دستگاه های نظامی و امنیتی لبنان صورت پذیرد، خواسته های خود را دیکته کرده و حتی بنا به توصیه آمریکا و عربستان، از اینکه جریان میشل عون به پست های حاکمیتی و یا اساسی دست یابند، جلوگیری به عمل آمده است و برای تضعیف وی از هیچ تلاشی دریغ نکرده اند. نکته محوری در کلیه پیشنهاداتی که از سوی 14 مارس عنوان شده این است که بجز یک پست حاکمیتی در بین چهار وزارتخانه دفاع ، کشور ، وزارت خارجه و اقتصاد، پست وزارت دفاع را تحت عنوان رئیس جمهور به میشل المر اختصاص داده و در بین بقیه وزارتخانه ها نیز مانند دادگستری و ارتباطات ( پست، تلگراف و تلفن) و دارایی، سهم انحصاری برای خود قائل و یا برای آنها شرط تعیین کرده است. وقت کشی سنیوره که با تشنج سازی و درگیریهای سعدحریری در مناطق و جریان سازی جعجع علیه سلاح مقاومت و مانور آمریکا درخصوص شبعا همراه بوده، با دو اقدام از سوی جبهه 8 مارس متاثر شده و سنیوره را ناچار به تحرک برای نهایی کردن ترکیب کابینه کرده است.

در گام اول حزب الله هشدار جدی در مورد ناامنی های هدایت شده در مناطق به رهبران شناخته شده، داده که ماجراجویی طرفداران سعدحریری و جعجع را فعلا متوقف کرده است. در گام دوم که یک هفته قبل صورت پذیرفت ، رهبران 8 مارس دیدار مهمی داشتند، با تاکید بر ضرورت اعطای جایگاه شایسته به میشل عون در توزیع پست های حکومتی و ضرورت مداخله میشل سلیمان به عنوان رئیس جمهور و جلوگیری از وقت کشی سنیوره و تاخیر در امر کابینه ، هشدار داده است که در صورت عدم تشکیل کابینه ، اقدامات ضروری و از جمله، مصوب کردن قانون انتخابات را به اجرا خواهد گذاشت.

به همین جهت طی چند روز گذشته میشل سلیمان وارد عمل شده و سنیوره دیدارهای جدی تری را ترتیب داده و با پذیرش پست معاونت نخست وزیر و چهار پست وزارتی برای میشل عون، گام های اولیه برای دستیابی به کابینه برداشته شده است و این احتمال که طی روزهای اول هفته ترکیب کابینه نهایی شود را قوت بخشیده است. البته بحثهایی مربوط به وزارتخانه های جریان عون نهایی نشده و باید مسئله وزارت دفاع و پست میشل المر که سابقه ضدیت با مقاومت و فرماندهی میشل سلیمان در ارتش و همکاری با 14 مارس و آمریکا را در پرونده دارد، نیز به نتیجه برسد. یکی از راه حل های پیشنهادی ، انتصاب المر به معاونت نخست وزیری و انتصاب فرد دیگری به وزارت دفاع است. 14 مارسی ها برای وزارت ارتباطات اهمیت زیادی قائل هستند زیرا از شاخص درآمدزایی، امنیتی و سیاسی در لبنان برخوردار است و برای پست وزارت دادگستری هم شرط اهتمام به دادگاه حریری را قرار داده اند. به هرحال رایزنی های 5 شنبه و جمعه گذشته از سوی رئیس جمهور و برخی طرفهای سیاسی با خوش بینی همراه بوده ولی نمی توان از تمایل آمریکا و عربستان جهت عقیم گذاردن توافق دوحه و نیازهای منطقه ای آمریکا غافل بود.

به هرحال جبهه 8 مارس هشدار داده که اگر کابینه تا پایان ماه جاری مسیحی تشکیل نشود، شرایط شکننده ای بر لبنان حاکم خواهد شد و اقدامات هماهنگ را به اجرا خواهند گذاشت.