اولاً، تأکید رهبر معظم انقلاب بر تلاش مضاعف مسئولان و سپس صحبت از تورم نشان میدهد که هدف اصلی سیاستگذاری اقتصادی باید افزایش واقعی قدرت خرید مردم باشد. افزایش قدرت خرید تنها زمانی محقق میشود که مشکل تورم و کاهش ارزش پول ملی بهصورت ریشهای و ساختاری حل شود. سیاستهای حمایتی مثل پرداخت نقدی یا کالابرگ اهمیت دارند و قطعاً وضعیت رفاهی مردم را بهبود میبخشند، اما مسیر اصلی بهبود معیشت مردم از کنترل و مهار تورم میگذرد. ایشان در همین زمینه و در موارد دیگری نیز تذکر دادهاند که تلاش مسئولان برای حفظ ارزش پول ملی ضروری است.
رهبر معظم انقلاب هفته قبل در دیدار مردم آذربایجان شرقی برای دومین بار صراحتاً تأکید کردند که مسئولان باید تلاشهای خود را دو برابر کنند. اما این بار یک قید را هم اضافه داشتند که «وجود این تورم و سقوط ارزش پول ملی به این اندازه غیرمنطقی است». این سخن مهم، نکات اساسی درباره وضعیت اقتصادی کشور و مسیر بهبود معیشت مردم را روشن میکند.
اولاً، تأکید رهبر معظم انقلاب بر تلاش مضاعف مسئولان و سپس صحبت از تورم نشان میدهد که هدف اصلی سیاستگذاری اقتصادی باید افزایش واقعی قدرت خرید مردم باشد. افزایش قدرت خرید تنها زمانی محقق میشود که مشکل تورم و کاهش ارزش پول ملی بهصورت ریشهای و ساختاری حل شود. سیاستهای حمایتی مثل پرداخت نقدی یا کالابرگ اهمیت دارند و قطعاً وضعیت رفاهی مردم را بهبود میبخشند، اما مسیر اصلی بهبود معیشت مردم از کنترل و مهار تورم میگذرد. ایشان در همین زمینه و در موارد دیگری نیز تذکر دادهاند که تلاش مسئولان برای حفظ ارزش پول ملی ضروری است.
ثانیاً، رهبر حکیم انقلاب با اشاره به غیرمنطقی بودن سقوط ارزش پول ملی، به یک نکته اساسی اشاره کردند: اینکه کشوری با منابع طبیعی گسترده، جمعیت تحصیلکرده و ظرفیت تولید بالا نباید با چنین کاهش ارزشی در پول ملی مواجه شود. در واقع، با این ظرفیتها، سقوط ارزش پول ملی تا این اندازه غیرمنطقی است. حتی تحریمها بهتنهایی نمیتوانند باعث این نتیجه شوند؛ چه اینکه ایشان در جای دیگر به تجربه برخی کشورها اشاره کردهاند و فرمودهاند که حفظ ارزش ارز ملی در شرایط تحریم و جنگ نیز امکانپذیر بوده است. امری که نشان میدهد مدیریت داخلی نقش تعیینکنندهای دارد.
تفکر و تأمل در این فرمایش رهبر معظم انقلاب نشان میدهد که از یک منظر، تمرکز ایشان بر شبکه داخلی و ساختار تصمیمگیری اقتصادی است: شبکه بانکی که خود به بنگاه اقتصادی تبدیل شده است، تراستیها و شرکتهای صادراتی که ارز حاصل از صادرات را بازنمیگردانند، پیمانکاران و سرمایهگذاران رانتی، و تصمیمگیرانی که منافع شخصی یا گروهی خود را بر منافع ملی ترجیح میدهند. این شبکهها مسیر تصمیمگیری اقتصادی را منحرف کرده و مانع استفاده از ظرفیت واقعی کشور برای ثبات ریال و کنترل تورم میشوند.
از منظر دیگر، رهبر معظم انقلاب با عبارت «غیرمنطقی» به لایهای از نفوذ اقتصادی نیز اشاره دارند. تحریمها، فشارهای ارزی، کانالهای غیررسمی دلار، شبکههای تراستی و عملیات روانی و مالی منطقهای علیه ریال، همگی تأثیرگذارند.
در مجموع، برای بازگرداندن ثبات به اقتصاد و افزایش قدرت خرید مردم، تمرکز باید بر اصلاح ساختار داخلی و شبکه تصمیمگیری اقتصادی باشد.تلاش مضاعف مسئولان، مقابله بیامان با ناهنجاریها و اصلاح ساختارها، کلید کنترل تورم و حفظ ارزش پول ملی است.