تهدیدات نظامی ترامپ علیه جمهوری اسلامی در بستر حوادث اخیر چگونه ارزیابی میشود؟ اهداف این تهدیدات و میزان واقعی بودن و نبودن آنها را توضیح دهید؟
1. ماهیت و اهداف تهدیدات؛ تهدیدهای اخیر دونالد ترامپ بر اساس گزارشها، واکنشی مستقیم به اعتراضات داخلی ایران و مدیریت آن توصیف شده است. اهداف اعلامی این تهدیدات، متوقف کردن آنچه «کشتار معترضان» خوانده شده و جلوگیری از اعدام آنان ذکر گردیده است. با این حال، اهداف راهبردی عمیقتری را نیز میتوان در نظر گرفت. نخست، اعمال فشار حداکثری بر ساختار حاکمیت با هدف تضعیف نهادهای امنیتی و نظامی مانند سپاه پاسداران که گزارشها از تمرکز بر هدفگیری مراکز فرماندهی حکایت دارد. دوم، حمایت عملیاتی از جریان معارض داخلی و ایجاد حس ناامنی برای نظام از طریق نشان دادن امکان مداخله خارجی. سوم، تامین اهداف امنیتی رژیم صهیونیستی، که به گفته برخی ناظران ممکن است از این فضا برای هدف قرار دادن توان موشکی ایران استفاده کند.
2. ارزیابی واقعی بودن تهدید و گزینههای محتمل؛ این تهدیدات کاملاً واقعی اما مشروط ارزیابی میشود. منابع اطلاعاتی نشان میدهند گزینههای نظامی مشخصی بر روی میز کاخ سفید است و حتی از متحدان اروپایی برای هدفیابی اطلاعات درخواست شده است. این گزینهها طیفی وسیع را در بر میگیرد: حملات سایبری و عملیات روانی برای مختل کردن زیرساختهای حکومتی و تقویت پیام معترضان، حمله نظامی محدود و هدفمند به مراکز فرماندهی و پایگاههای نیروهای درگیر در مدیریت اعتراضات، مشابه آنچه «اتحاد علیه ایران هستهای» فهرست ۵۰ هدفی خود را بر آن متمرکز کرده است. ترامپ تمایل خود را برای یک ضربه «سریع و قاطع» و پرهیز از جنگ طولانی اعلام کرده است، تحریمهای شدیدتر، مانند اعمال تعرفه ۲۵ درصدی بر کشورهای دارای مراوده تجاری با ایران.
3. محدودیتها و عوامل بازدارنده؛ با وجود آمادگیهای اولیه، موانع جدی باعث تردید در اجرای حمله گسترده شده است:
1/3- نگرانی از واکنش تلافیجویانه گسترده ایران: پنتاگون به شدت نگران توانایی ایران برای پاسخ به نیروهای آمریکایی در منطقه است. یک مقام آمریکایی هشدار داده که ایرانِ «تضعیفشده» ممکن است در واکنش خود «بسیار خطرناکتر» عمل کند.
2/3- محدودیتهای لجستیکی آمریکا: بخشی از توان رزمی آمریکا (از جمله ناو هواپیمابر «جرالد فورد») برای عملیات دیگر (مانند ونزوئلا) از منطقه خارج شدهاند. یک منبع آگاه تصریح کرده که آمریکا در حال حاضر «توان لازم را برای حمله تمامعیار و مستقیم در منطقه، بدون خطر واکنش تلافیجویانه، ندارد.»
3/3- تقسیم درون حلقه مشاوران ترامپ و هشدار متحدان: برخی مشاوران ارشد مانند معاون رئیسجمهور، جی.دی. ونس، نسبت به درگیر شدن در جنگی دیگر در خاورمیانه محتاط هستند. متحدان منطقهای نیز نگران عواقب بیثباتی منطقهای ناشی از تشدید تنشها در ایران هستند.
4/3- عدم اطمینان از نتیجه: مشاوران ترامپ نتوانستهاند تضمین دهند که یک حمله منجر به سرنگونی نظام خواهد شد و در مورد پیامدهای پس از آن ابهام زیادی وجود دارد.
بنابراین تهدیدات نظامی ترامپ را باید ابزاری برای اعمال حداکثر فشار در بستر یک تقابل راهبردی دانست. هدف فوری، تاثیرگذاری بر روند داخلی ایران است، اما اهداف عمیقتر، تضعیف پایههای امنیتی- نظامی جمهوری اسلامی و ارتقای موقعیت چانهزنی آمریکا و متحدانش در منطقه است. اگرچه گزینه حمله محدود و نمایشی برای «ایفای نقش» ترامپ همواره وجود دارد، اما ترکیب عوامل بازدارنده قوی (واکنش ایران، محدودیتهای لجستیکی، عدم قطعیت نتایج) و تردیدهای درونی دولت آمریکا، احتمال یک حمله نظامی گسترده و تغییر رژیم را در کوتاهمدت پایین میآورد. بنابراین، سناریوی محتملتر، ادامه جنگ روانی و اعمال فشار از طریق ابزارهای سایبری، اقتصادی و تهدید نظامی کنترلشده است، در حالی که خطوط ارتباطی برای مذاکره - هرچند به گفته ترامپ «لغو شده» - به طور کامل مسدود نشده است
منبع: پرسمان سیاسی شماره 24
نظرات بینندگان
پربیننده ترین
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
