حذف رقیبان و کسب جایگاه نخست وزیری

رضاخان فرماندهی بریگاد قزاق در قزوین که با کودتای انگلیسی به سمت وزیر جنگ منصوب شده بود، رویای بزرگتری را در سر می پروراند که اولین آن کسب جایگاه نخست وزیری بود.
آخرین دولت قبل از ریاست وزرایی رضاخان، دولت مشیرالدوله بود. او پس از چهار ماه نخست وزیری استعفا داد یا به قول مخبر السلطنه هدایت، عذر مشیرالدوله را خواسته، خود کابینه تشکیل داد.
احمد شاه در این زمان، سعی داشت به اروپا مسافرت نماید و از هیاهوی حاصل از جریانات سیاسی خود را کنار بکشد. بمبی که در کنار خوابگاه احمد شاه منفجر شد و گفته می شود توسط رضاخان ترتیب داده شده بود، شاه ترسو را به رفتن مصمم تر نمود. رضاخان حضور این شاه بی خاصیت را نیز در اجرای برنامه های خود مخل می دانست.
برعکس، شهید مدرس و مشیرالدوله ماندن شاه در ایران را به نفع مردم و آزادی می دانستند. اما احمد شاه تصمیم خود را گرفته بود. وقتی مشیرالدوله از تلاش خود برای منصرف ساختن احمد شاه از مسافرت نتیجه ای نگرفت، با مشورت مدرس به شاه پیشنهاد کرد قبل از مسافرت به اروپا، قوام السلطنه را به جای او به رئیس الوزرایی تعیین کند، زیرا در آن شرایط تنها کسی که می توانست با رضاخان دست و پنجه نرم کند قوام السلطنه بود. شاه هم این پیشنهاد را پذیرفته بود، ولی رضاخان پیش از استعفای مشیرالدوله و انتصاب قوام السلطنه از این نقشه آگاه شد و روز( 16/7/1302 )با توقیف قوام السلطنه این نقشه را نقش بر آب کرد. قوام السلطنه متهم به شرکت در توطئه ای برای ترور سردار سپه شده بود و بیم آن می رفت که به همین اتهام در یک دادگاه نظامی محاکمه و محکوم به اعدام شود. با میانجیگری شاه، سرانجام رضاخان به تخفیف مجازات قوام السلطنه و تبعید او از ایران راضی شد.
بعد از استعفای مشیرالدوله در روز سی ام مهر ماه 1302 و تبعید قوام السلطنه که همان روز تحت الحفظ به مرز عراق فرستاده شد ، میدان برای رضاخان خالی ماند و اگر کسی هم آمادگی قبول مسئولیت داشت با زهر چشمی که سردار سپه از رقبا و مخالفین خود گرفته بود جرأت اظهار وجود نداشت زیرا با تصمیم احمد شاه به مسافرت و تعطیل مجلس، رضاخان هر بلایی که می خواست بر سر رقبا و مخالفین خود می آورد. از طرف دیگر سردار سپه طوری بازی کرده بود که نه تنها انگلیسی ها بلکه روسها هم از او برای احراز مقام رییس الوزرایی حمایت می کردند.
احمدشاه اما در این میان، به عاقبت کار فکر نمی کرد. احمد شاه هنگامی که دید ناچار است فرمان نخست وزیری سردار سپه را صادر کند و ریش و قیچی را به دست او بدهد سعی کرد حق العملی هم دریافت کند. وزیر مختار انگلیس را واسطه قرار داد تا از سردار سپه تعهد بگیرد که وسایل مسافرت او را به فرنگ فراهم سازد و تا سرحد همراه او باشد و جان او را حفظ کند و پس از رفتن او احترامات ولیعهد را محفوظ بدارد، «پرسی لورن» وزیر مختار انگلیس نزد رضاخان رفت و تعهدنامه ای از او گرفت و به احمد شاه داد.
سردار سپه چند روز پس از دریافت حکم رئیس الوزرایی در تاریخ سوم آبان1302، احمد شاه را که عازم مسافرت به اروپا بود تا مرز قصر شیرین بدرقه کرد. این اقدام احمد شاه ضعیف النفس و ظاهرا خوش قلب و دموکرات که مملکت را در آن دقایق سرنوشت ساز رها می کرد و می رفت، بیش از همه یک مرد بسیار روشن بین و دقیق را نگران و عصبانی گردانید. او سید حسن مدرس نماینده سرسخت مجلس بود که علیه سردار سپه شمشیر را از رو بسته بود...