قاسم غفوری
رژیم صهیونیستی که دوران بحرانی را سپری می کند، چنان گرفتار عرصه داخلی و منطقه ای شده که برای فرار از رسوایی هایش، چاره ای جز گرایش به روند سازش ندارد. هر چند که آنها براین ادعایند که به دلیل ماهیت صلح طلبی و به خواست آمریکا به مذاکره و پذیرش خواسته های فلسطینیان و کشورهای عربی بویژه سوریه و لبنان روی آورده اند اما بررسی تحولات داخلی و موقعیت منطقه ای این رژیم از تزلزل کامل آن حکایت دارد. مقامات صهیونیستی چنان متزلزل گردیده اند که بقای خود را در گرو کنار آمدن با خواست به اصطلاح دشمنانشان می دانند. رویکرد تل آویو به پذیرش حماس و اعلام توافقنامه آتش بس با فلسطینیان ، تاکید برآغاز گفت وگو با سوریه و لبنان در زمینه جولان و مزارع شبعای اشغالی خود سندی بر این ناکامی ها است. نکته مهم در تحولات کنونی رژیم صهیونیستی ، تاکید تل آویو بر استمرار روند مذاکرات با سوریه پیرامون جولان است. این مذاکرات که پیش زمینه آن در سال 2000به دلیل کارشکنی صهیونیست ها ناکام مانده بود با میانجی گری و واسطه گری ترکیه آغاز گردید. تاکنون سه دور از این مذاکرات برگزار شده در حالی که همچنان طرفین از عدم پیشرفت در این روند خبر می دهند، در مقابل نیز بسیاری از کشورهای غربی بویژه فرانسه ( رئیس دوره ای اتحادیه اروپا) با اعزام نمایندگانی به سوریه خواستار تسریع در این روند می باشند.
در این میان صهیونیست ها و متحدان غربی آنها بر این ادعایند که این تحرکات گامی برای به انزوا کشاندن سوریه در جمع کشورهای اسلامی بویژه دوری آن از حزب الله لبنان ، گروه های فلسطینی و ایران است. به رغم این جوسازی ها مقامات سوریه از جمله بشار اسد بارها تاکید کرده اند که دمشق تحت هیچ شرایطی در نگرش منطقه ای و جهانی خود تغییری ایجاد نمی کند و صرفا مذاکرات برای آزادسازی جولان است و نه بیشتر. بررسی روند مذاکرات طرفین و مواضع سران سوریه درکنار جو بین المللی که علیه این کشور ایجاد شده ، نشان می دهد که تحرک دمشق ، اقدامی استراتژیک برای خروج از برخی بن بست ها و نجات دادن منطقه از جنگ احتمالی جدید است.
دمشق از یک سو با سیاست خصمانه و بعضا تهدیدات نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی مواجه است و از سوی دیگر پرونده هایی پیرامون ترور حریری و تاسیسات هسته ای به ابزار فشاری علیه آن مبدل گردیده است. در چنین شرایطی دمشق برای آرام سازی فضای حاکم بر منطقه و نیز برملا ساختن چهره واقعی رژیم صهیونیستی ، آغاز مذاکرات غیرمستقیم را پذیرفته است در حالی که بارها تاکید کرده است به آینده مذاکرات به دلیل کارشکنی رژیم صهیونیستی خوش بین نمی باشد. ولیدمعلم در دیدار با مقامات فرانسوی اعلام کرده بود که هدف نهایی سوریه بر ملا ساختن دروغین بودن ادعای صلح رژیم صهیونیستی است در حالی که دمشق در ازای بازپس گیری جولان نیز حاضر به کنارنهادن آرمانهای خود نمی باشد. به هر تقدیر می توان گفت که گرایش سوریه به مذاکره با رژیم صهیونیستی به منزله دوری آن از گذشته اش در منطقه بویژه روابط با گروه های فلسطینی ، حزب الله لبنان و ایران نمی باشد چرا که شالوده این کشور در گرو استمرار برنامه های گذشته است . براین اساس فعالیت کنونی سوریه به نوعی برقراری فضای آرامش در منطقه برای کاهش خطر تحرکات نظامی صهیونیست ها و آمریکا است که برگرفته از تجربه سیاستمدارانه این کشور می باشد. اکنون صهیونیست هاچنان گرفتار شده اند که چاره ای جز فرصت سوزی و طرح مذاکره با سوریه و لبنان ندارند چنانکه همزمان از بازپس دهی جولان و شبعا سخن گفته اند.