بورسی ایرانی با ابعادی جهانی

یکشنبه 28 بهمن بالاخره طلسم چندساله بورس بین المللی نفت ایران شکست و با عرضه مشتقات نفتی در تالار کیش، دور دوم تلاش ها آغاز شد تا این بورس تخصصی با معامله نفت خام توسط خریداران و فروشندگان بین المللی برازنده دومین تولیدکننده نفت خاورمیانه باشد.
بورس نفت ایران که پیشنهاد می شود نام «بورس نفت خلیج فارس» برای آن انتخاب شود، بدون شک یک تحول عظیم و تاریخی و نقطه عطفی برای ساختار اقتصادی و تجاری ایران محسوب خواهد شد که بخش های مختلف مالی، بانکی، بیمه ای، گمرکی، بازرگانی، حمل و نقل، توریسم، فناوری اطلاعات، اجرایی، قانونگذاری و صنعتی کشور از آن تأثیر خواهند پذیرفت.
این بورس از این پس به نام «بورس فرآورده های نفت و پتروشیمی» شناخته خواهد شد و محل اصلی آن تالار منطقه ای کیش خواهد بود و 21 شرکت کارگزاری نیز در آغاز این بازار متولی انجام سفارش های خرید و فروش خواهند بود.
ایران در منطقه نفت خیز خلیج فارس و آسیای مرکزی و خزر، از جایگاه استراتژیک و بالایی برخوردار است و تثبیت بورس نفت ایران، یعنی تثبیت موقعیت ژئواستراتژیکی ایران در جهان ، ضمن آن که راه اندازی این بورس یکی از تکالیف قانونی برنامه سوم توسعه کشور محسوب می شود و همه دست اندر کاران بخش های اقتصادی و مالی کشور باید در این زمینه حداکثر تلاش خود را معطوف نمایند.
با راه اندازی بورس نفت ایران، دایره خریداران محصولات مختلف نفتی چه در سطح داخل و چه در سطح خارج، گسترده شده و شرکتهای مختلف می توانند بدون هیچ گونه محدودیتی وارد چرخه تجارت نفت شوند. در واقع با این تحول، انحصار خریداران خاص ازاین بازار برداشته شده و سرمایه گذاران ایرانی برای اولین بار در تاریخ صنعت نفت کشور وارد بازار این محصول می شوند.
وقتی قرار باشد شرکتهای مختلف نفتی و پتروشیمی ، فرآورده های تولیدی خود را از طریق بورس عرضه کنند و خریداران نیز موظف باشند تنها از طریق بورس اقدام به خرید آن کنند، این معاملات در پیش چشمان ناظران بازار، شرکت های رقیب، خبرنگاران، مردم و همه جامعه صورت می گیرد . علاوه بر آن، بورس نفت گامی بزرگ در جهت خصوصی سازی و مردمی کردن بخش مهمی از بدنه دولت است. بدون شک تحقق این هدف و سپردن امور به مکانیزمهای بازار و اطلاع رسانی آنلاین و شفاف از روند معاملات، کمک بزرگی به شفاف سازی این صنعت و تجارت است.
راه اندازی بورس نفت علاوه بر آنکه یک تکلیف قانونی است دارای منطق اقتصادی وتجاری نیز هست، بورس نفت، نقاط ضعف سیستم های بانکی، بیمه ای، گمرکی، مالی و اداری کشور را در بخش های گوناگون مشخص کرده و آنها را وادار به اصلاح سیستم های خود می کند.
وقتی انحصار عرضه و تقاضا از دست نهادها و شرکت های خاصی گرفته شود، امکان مقایسه برای همه به وجود خواهد آمد، به خصوص با وارد شدن بورس نفت به فرآیند تجارت بین المللی و رقابت شدیدی که در تولید و عرضه فرآورده های نفت، گاز و پتروشیمی با حداقل قیمت تمام شده وجود دارد، شرکت های داخلی ما در عرصه صنعت نفت و انرژی مجبور به اصلاح فرآیندهای تولید و کاهش هزینه های اضافی می شوند تا بتوانند در رقابت آزادانه با سایر شرکتها، امکان حضور فعالانه در بازار بورس را داشته باشند. این مسأله به نوبه خود به چالاکی و ورزیدگی مدیریتهای صنعت نفت و آماده سازی آنها برای ورود به فرآیند تجارت جهانی کمک شایان توجهی خواهد کرد.
بورس نفت و انرژی، آیینه تمام نمایی از تجارت این محصولات اساسی این صنعت در کشور، فرا روی ملت ایران خواهد بود.