جابجایى در دقیقه 90

حسین عبداللهى
اگـــر در هـــفـــتـــه اى کـــه گـــذشــــت مـــطـــبــــوعـــات را مـــرور کــــرده بـــاشـــیــــد مــوضــوعــات زیــر را بــه عــنــوان مــحـــور مطالب آنها دیده اید :
ـ فرمایشات رهبر معظم انقلاب در دانشکده افسرى
ـ تـداوم نـاامـنـى در عـراق و تهـدیـد شهر نج
ـ نشست منتخبان مجلس هفتم
ـ ترور دبیر اول سفارت کشورمان در عراق
ـ ترور رهبر حماس در غزه ـ ترمیم کابینه
ـ تـصـویــب طــرح تـقـســیــم اســتــان خراسان در مجلس
ـ استعفاى بهزاد نبوى از مجلس
ـ ســخـــنـــان رئــیـــس جـــمـــهـــور بـــه مناسبت روز ارتش
* سراب ترمیم کابینه
ماجـرا وقتى آغاز شد که در تـیـتـر روزنامه هم بستگى بیستم فروردین این جمله نقش بسته بود ::» نخستین اقـدام مهـم خاتمى در سال جـدیـد، تـرمیـم کابینه «در زیر تیتر آن هم از قول رئیس جمهورى نوشته بـود ::» کارهایى انجام مى دهم بـعـد مى گویـم .«خـبـرى کـه بشدت مورد استقبال مطبوعات کشور با گرایشات مختل قـرار گـرفت و هر کس از زاویه دید خود پیـرامون آن ابراز عقیده کـرد .آفتاب یـزد شنبه بیسـت و دوم فروردین چهار دیدگاه متـفـاوت را منـعـکـس کـرد .صفـایـى فراهـانـى از فراکسـیـون دوم خرداد گفـت ::» تـرمیم کابینه در یک سـال بـاقـى مـانـده عـمـر دولت هیچ کمکى به ساختـار اجـرایى کشور نمى کنـد .«رجبعلى مزروعى ، عضـو فـراکسیـون مشـارکت ::» تغـیـیـر برخى وزرا را در کابینه خاتمى ضرورى مى دانم .«اما شیرزاد، عضو فراکسیون مشـارکت گفتـه بـود ::» موضـوع ترمیـم کابینـه مـوج برخاستـه از سـوى جریـان راست است .آقایى از فراکسیون اقلیت چنیـن ابـراز عقیـده کـرده بود ::» تـرمیـم کابینه خاتمى به استحکام ارتباط دولت .«و مجلس هفتم کمک مى کند یکى دو روز بعد براى پیگیرى این خبر کافى بود به صفحه اول روزنامه ها نگاهى بیندازید .شرق )1.24)در تیتر درشتى از تـرمیم کابینه در چهار حـوزه خبر مـى داد و رسالت آخرین خبـرها را از ترمیم کابینه تیتر کرده بود .در حالى که روزنامه اعتماد قـدرى امیدوارانه تر نوشته بود :تغییـرات در کابینه وسیع و حتمى است .و انتـخـاب نـیـز در ایـن زمینه نـوشتـه بود :تـرمیم کابینـه ، چـه کسانى مى روند؟
* استعفا یا ترمیم
هنگامـى کـه روزنامه هاى دسـت راستى همچنان بر اخبار امیدوار کننده از تـغـیـیـرات کـابـیـنـه خـبـر مـى دادنـد روزنامه هاى دوم خردادى سعى کردند موضوع ترمیـم را از مسیر خود منحرف سازند .
لذا روزنامه شرق )1.25)در تیتر اول خود اینگونه نوشته بود :
درخـواست بـرخـى از وزرا بـراى » .«خروج از کابینه
روزنامه اعتماد نیز در همین روز در تیتر درشتى نوشت :
شایعه هـا بـه واقعیت پیـوسـت ؛ » «وزیر کابینه خاتمى 4 استعفاى
هم بستگى نیز در سر صفحه خود از استعفـاى 4 عضو کابینه خبـر داد و از احتمال تغییر و جایگزینى ابطحى ، موسوى لارى ، ستارى فر، مظاهرى ، حاجى ، خرم و صفدر حسینى نام برد .
روزنـامــه ابــرار نـیــز در تــاریــخ (1.26) در تیتر دوم خود نوشت :
 اسـتـعـفـاى بــرخـى از اعـضـاى » «دولت ، شایعه یا واقعیت
موضوع تـرمیم یا استعفا تا جایـى مـورد شـک و شـبـهـه قـرار گـرفـت کـه روزنامه ایران )1.27)در یک گزارش خبرى با عنوان استعفا یا ترمیم کابینه به نقل از سخنگـوى دولت نوشت ::» هر دو ممکن است .«این در حالى بود که روزنامـه رسالـت بـا انعکـاس دیـدگـاه صاحب نظران به نقل از عسگـراولادى نوشت ::» تـرمیم کابینه گامى نـو بـراى .«پاسخگویى دولت است
روح الامینى نیز ترمیم و تغییـر در کابینه دولت را موجب افزایش کارآمدى دولت دانست .و ناصر ایـمـانـى ابـراز عقیده کرد ::» چنانچه رئیس جمهور در این خـصـوص مصمـم شـده انـد بـایـد استقبال کرد .«امیر محبیان نیز گفت : رئیس جمهـور سعى مى کند با ایجاد » تـحــولات در دولـت آن را کــارآمـدتـر .«کند
* ابعاد جدى ترمیم
ایـن مــوضـوع هـنـگـامـى ابــعــاد جدى ترى به خود گرفت که از تیترها هم عبور کرد و به موضوع سرمقاله ها تبدیل شد . روزنـــامــــه شــــرق ))1.26 در سرمقاله خود با عنوان » تاریخ را نجات دهیم «نوشت :اولین درخواست ترمیم کابینه را اکبـر گنجى در ارگان سیاسى روشنفـکـران دینـى » راه نو «نـوشت که خـاتـمـى بـایـد بـه جـاى کـربـاسـچــى محبـوس ::» بهزاد نبـوى «را و به جـاى خرازى محتاط » محسن امین زاده «را و به جـاى درى نج آبـادى مـسـتـعـفـى و به جاى عـبـدالله «موسـوى خوئینى » نـورى اسـتـیـضـاح شـده » مـصـطـفــى تاج زاده «و به جاى عمرو زید را برگزیند تا دولت رادیکال تر شـود .خاتمى امـا وقعى ننهاد . محمد قوچانى در این نـوشتار که سعى دارد مقاصد افـراطیون سیاسى را به کابینه خاتمى تحمیل نماید در ادامه مى نویسد ::» اینک اما خاتمى مى کوشد از لحظه ها استفاده کند .چـهـار سـال گذشته به کنار، گویى ایـن چـنـد روز باقیمانده به قدر قرنى قیمت دارد .پس دولت ترمیم مى شـود .لـوایح برگشـت مى خورد و نطق ها آتشین تر مى شوند . تلاش خـاتـمـى اما مـنـحـصـر بـه فـرد نیسـت .«روزنامه جمهـورى اسلامـى برخلاف روند افراطى شرق در سرمقاله ((1.25) با عـنـوان » دربـاره تغـیـیـرات کابینه «به دیده شـک و تـردید در مـورد اصل این خبر نگریسته و در خصوص زمان آن نیـز نـوشت :این نـقـطـه نـظـر (مناسب بـودن زمان این تغییـرات )هر چند با نگاهى که از این بعد به موضوع مى کند ممکن است درست باشد ولى به دلیل غفلتى که از یک بعد دیگر این موضوع دارد، مرتکب اشتباهى اساسى و مهم مى شود .آن بعد مهم این است که وزراى جدید و اصـولا همه وزرا و اعضاى کابیـنـه قـرار است با مجـلـس هفتم کار کنند مجلس ششم فقط یـک ماه دیگر دوام دارد .
اما روزنامه کیهان با دیدگاهى صد در صد عکس توقعات روزنامه شرق از مـوضـوع ترمیـم کـابـیـنـه در سـرمـقـالـه (1.25) خـود با بـررسى گزیـنـه هـاى احتمـالـى پـیـرامون علـل ایـن رویـکـرد مى نویسد :رئیس دولت ، هم اکنون در شـرایطـى قـرار دارد کـه سهـم خـواهى گروه هاى افراطى دوم خرداد رنگ باخته و توان اعمال نفوذ و قدرت ندارند . محمد مـهـاجـرى در این نـوشتـار مى افزاید :این گروه ها اگر تا چند مـاه قبل مـى تـوانستـنـد گـروکشى کـنـنـد و لیست کابینـه را در اتاق دبیـرکل حزب ببندند و سپس بـا چـانـه زنى نه چنـدان سخت، آن را به رئیس جمهور تحمیل کنند الان دریافته انـد کـه سهمشـان از راى مردم چقدر است .درک قابلیت ها و تـوانایى هاى جـنـاح مـذکـور دسـت رئیـس دولـت را بـراى چشانـدن طـعـم اصلاحـات بـه جـامـعـه بـاز گـذاشـتـه .«است از سوى دیگر روزنامه رسالت در سرمقاله )1.27)به قلم دکتر فلاحت پیشه نوشت :تحلیل هاى متفـاوتى در مـورد ترمیـم کابـیـنـه دولـت ارایه شـده است ، اما اگر هدف از ترمیم ، کارآمد سازى است نباید مـانـعـى در بـرابـر آن ایـجـاد شـود چــون بـى شـک ضـعـ کارآمدى یکى از ضع هاى اساسى و بخش هاى غیرقابل دفاع پرونده دولت است .
* ترمیم کابینه ، موضوعى کشدار اما توخالى
در این میـان روزنامه هاى وابستـه بـه گــروه هــاى دوم خـرداد بــرخــلاف جدیتـى کـه مـطـبـوعه هـاى اصـول گرا نسـبـت بـه مـوضوع تـرمیـم کـابـیـنـه از خودنشان دادند سعى کردند اصل خبر را زیرسؤال برند . روزنامه هم بستگى که در انعکاس این خبر از دیگران پیشى مى گـرفت در رویکردى متفـاوت در تاریخ )1.27) نوشت :تـرمیمى کـه از اول هم جدى نبود . روزنـامـه مــردم ســالارى هـم در مورخه )1.29)اینگونه تیتر زد :ترمیم کابینه ، عقب نشینى یا پیشروى ؟ و این در حالى بود که روزنامه ابرار در همان روز بـه نـقـل از سـخـنـگـوى دولت اعـلام کـرد :چگـونگـى تـرمـیـم کابینه این هفته مشخص مى شود . و بالاخره اصل خبر که همان خبر کشدار تـرمیم کابینـه بـراساس تصمیـم دولت بود، اعلام شد .روزنامه توسعه در تیتر اول )1.30)نـوشت :وزیران جدید خاتمى امروز معرفى مى شوند . اما در گمانه زنى خود به اشتباه فاحشى دچـار شـد زیـرا بـرخلاف جـابـجـایـى صـورت گرفتـه نـوشتـه بـود :حاجـى ، وزیر فعلى آموزش و پرورش جایگزین صــفــدر حــســیــنــى ، وزیــر کــار و امـوراجتمـاعـى خـواهد شـد .صـفـدر حسیـنـى نـیـز جـانـشـیـن طـهـمـاسـب مـظـاهـرى در وزارت امـور اقـتـصـاد و دارایى مى شود . کنـاره گیرى ستـارى فر از سـازمان مدیریت و برنامه ریزى هم قطعى است و احتمالا رحمتى یا شرکا ریاست ایـن سازمـان را به عهـده خـواهند گـرفت .
جـاى خـالــى حــاجــى در آمــوزش و پرورش را نیز خالقى ، نماینده فـعـلـى اصفهان در مجلس پر مى کند .«خبـر این ترمیم که بیشتر به جراحى پلاستیک شباهت داشت موجب واکنش متفاوت مطبوعات گردید . درحالـى کـه روزنامه انتـخـاب در تیـتـر اول ))2.2)با عـنـوان » تغیـیـراتـى بـرخلاف انـتـظـار «نـوشت :خـاتـمـى تعجب هـمـه را برانگیخـت و روزنامـه سیاست روز نیز از آن بـه عـنـوان بازى سیاسى یـاد کـرد و در تیتـر اول )2.2) نـوشـت :بـه جــاى وزراى نـاکـارآمـد مظاهرى برکنار شد . روزنـامــه هــاى دوم خــردادى بـا استقبال از این تغـیـیـر خـواستار پایـان موضوع ترمیم شدند .لذا روزنامه ایران (2.2) در تیتـر اول خـود مى نویسـد : پـرونده تـرمیم کابینه بـسـتـه شـد .ایـن روزنامه به نقـل از سـخـنـگـوى دولـت افزود :نظر شخص رئیس جمهور این بـود که تیم اقـتـصـادى بـایـد انـسـجـام بیشترى داشته باشد . این ادعاى روزنامه ایران در حالى طـرح شـد کـه فـرداى آن روز خـاتـمـى اعلام کرد :ترمیم کابینه ادامه دارد .