غزه و رایزنی‌های فشرده سیاسی

احسان حسینی
با گذشت دو هفته از اعلام آتش بس، هنوز فضای امنیتی به ثبات نرسیده و بنا به نیاز اسرائیل برای پیشبرد محتوای رایزنی های سیاسی، شاهد اقدامات تحریک آمیز در تلاش برای ورود به مناطق غزه و یا بمباران رفح و دیگر مناطق آن هستیم. البته اسرائیل با نزدیک شدن به موعد اجرای انتخابات پارلمانی خود در 10 فوریه (22 بهمن)، بسیار نگران اثرگذاری مقاومت بر این فرایند می باشد، چرا که با بهانه سازی رژیم صهیونیستی در حمله های محدود به غزه، شلیک موشک های دفاعی مقاومت می تواند در شعاع 50 کیلومتری، بیست درصد جمعیت اسرائیل را از ورود به انتخابات باز دارد و عملا آن را متاثر نماید. همین فضای امنیتی تا به حال بر موقعیت احزاب و گروه های رقیب تاثیرات خود را نشان داده و جریان های راستگرا را ارتقا بخشیده است. تلاش اولمرت برای دستیابی به تبادل اسرا و زندانی اسرائیلی (شالیط) و یا نهایی شدن تاریخ 5 فوریه به عنوان موعد آتش بس، یک حرکت روشن برای کسب امتیاز سیاسی در بین رای دهندگان اسراییلی است.
رفت وآمدهای فشرده مقامات غربی، سازمان ملل، نماینده اوباما، اتحادیه اروپا و نشست های رایزنی مقامات مصری با حماس و حکومت خودگردان و فتح، نشان از تلاش فشرده برای مهندسی سیاسی - امنیتی دوره پس از جنگ می باشد. بدیهی است که مصر در کنار طرفهای غربی به دنبال اولویت های خاصی هستند تا نتایج آن به حذف مقاومت و حماس و قوت یافتن ابومازن و فتح منجر شده و لذا در مسئله آتش بس، صفت طولانی بودن را اولویت می دهند و بر ضرورت ساز و کارهای امنیتی برای جلوگیری از تسلیح مجدد مقاومت تکیه می کنند.
آشتی ملی و تشکیل حکومت وحدت ملی را بر ضرورت بازسازی و پایان دادن به رنج مردم غزه ترجیح داده تا فشار عملی به مردم، زمینه نارضایتی را تقویت کند. بازگشایی معابر و رفع محاصره را در یک مدیریت زمان قرار می دهند تا امکان عادی شدن اوضاع در غزه سلب شده و موکول به امتیازات سیاسی و امنیتی مرتبط به ابومازن و فتح گردد. اسرائیل عادی شدن معابر غزه را موکول به آزادی شالیط کرده و مقاومت و حماس بر لیست درخواستی 1500 نفره خود اصرار دارد و مصر و ابومازن بر مذاکرات آشتی ملی به عنوان مقدمه رفع محاصره و بازسازی تاکید می کنند ولی حماس و مقاومت بر آزادی زندانیان سیاسی در کرانه باختری و ضرورت کمک رسانی و بازسازی و رفع محاصره از غزه تکیه می کنند. نگاه میچل در رایزنی های صورت گرفته این است که جلوگیری از ورود سلاح به غزه بدون رفع محاصره و عادی شدن وضع معابر امکان پذیر نیست، لذا یک فرصت جدی برای عادی شدن معابر غزه وورود نیازمندی های آن وجود دارد.
اسرائیل اگر چه از مصر تعهداتی برای سخت گیری در روند مذاکرات و مسئله ورود سلاح به غزه دریافت کرده ولی این پروژه در تعهد مصری موجب رضایت اسرائیل نیست و لذا نشست کپنهاک در روز چهارشنبه با حضور مقامات سیاسی - اطلاعاتی و امنیتی اسرائیل، آمریکا و اروپا برای تعیین سیاست ها، ضوابط و تدابیر لازم در پیش است تا دامنه رویکردهای آن به اجرای عملی یادداشت تفاهم امنیتی بین آمریکا و اسرائیل بپردازد. روشن است که اسرائیل به دنبال تشدید برخی رویکردها و سیاست ها در این نشست برای فشار به ایران و کنترل محموله های ایرانی است که در مسیرهای دریایی جابه جا می شوند. یعنی اسرائیل به دنبال سیاست هایی است که یک رژیم حقوقی - امنیتی را بر فعالیت و تحرکات ایران متمرکز نماید که نیازمند تدبیر و اقدامات شایسته است. پاشنه آشیل سناریوهای جاری در قاهره که علنا متعهد به مطالبات اسرائیل و مخالفت با مقاومت فلسطینی است، مسئله بازسازی و ضرورت فوری باز شدن معابر غزه و رفع محاصره می باشد، که باید در تلاش های رسانه ای، سیاسی و دیپلماتیک و مردمی آشکارسازی شده و ماهیت رفتار مصر برملا و در تلاش های مستمر و با تکیه بر کشورهای شرکت کننده در نشست دوحه، پتانسیل لازم برای حماس و مقاومت تدارک شود.
نشست دوحه 2 و یا تلاش در سازمان ملل و دیگر مجامع بین المللی برای این منظور باید به موازات جدی تر کردن فعالیت برای محاکمه سران رژیم صهیونیستی و جنایتکاران جنگی آن، ادامه یابد تا به نتیجه برسد.
نکته پایانی اینکه جنایت و جرم مصر، عربستان و اردن در جنگ غزه در همکاری با رژیم صهیونیستی، هم اکنون در سیاست محاصره غزه جریان دارد که حاصل آن کم تر از نتایج جنگ 22 روزه نیست. رفتار شجاعانه اردوغان در نشست داووس و واکنش های مثبت منطقه ای می تواند پایه ای برای رایزنی و نشست های منطقه ای - بین المللی برای رفع محاصره از غزه و ضرورت بازسازی ویرانی های آن باشد.