چشم‌انداز انتخابات لبنان

بسم‌الله‌الرحمن‌الرحیم
پس از ماه ها فراز و نشیب در بحران لبنان و تلاش های دو جبهه رقیب بر مسئله انتخاب ریاست جمهوری و تشکیل حکومت وحدت ملی، موعد انتخابات ریاستی فرا رسیده و باید طی دو ماه، رئیس جمهور مارونی با توافق طوائف سه گانه در پارلمان لبنان شکل گیرد.
از آنجا که اساس بحران فعلی در مداخله بازیگران خارجی و به ویژه آمریکایی است و موازنه قوای داخلی، تصویری مخالف با طرح های آمریکایی- صهیونیستی دارد، جبهه معارضه لبنانی در تحرکی هوشمند، زمینه اجماع در ارکان اصلی مارونی برای انتخابات بر اساس نصاب دو سوم نمایندگان پارلمان را فراهم کرده و در اقدامی ابتکاری از سوی نبیه بری، تشکیل حکومت وحدت ملی را به تعویق انداخته و انتخاب براساس نصاب دوسوم را مبنای انتخاب رئیس جمهور توافقی گذاشته است.
از آنجا که گروه های 14 مارس تنها 69 کرسی در پارلمان دارند، نمی توانند بدون توافق با معارضه، رئیس جمهور آینده را تحمیل کنند و نیازمند86 رای برای رئیس جمهور می باشند.
مجموعه تحرکات در لبنان و دیدارهای فشرده در رم و واتیکان که مقامات این کشورها و سفیر فرانسه در لبنان و فاروق الشرع و میشل عون و سعدحریری داشته اند، سمت و سوی یک توافق را نشان می دهد که فرانسه و عربستان از آن حمایت می کنند. ولی از سوی دیگر سمیرجعجع و جنبلاط و سفیر آمریکا در لبنان (ویلتمن) از این روند خشنود نبوده و آماده برای فرصتی جهت تغییر این سمت گیری هستند. در واقع جعجع و جنبلاط که پیوند اصلی خود را با آمریکا و اسرائیل قرار داده اند با اولویت های این کشورها موضع گیری خواهند کرد و اگر چه بر کاندیدای خود برای تصدی ریاستی اصرار خواهند کرد ولی چاره ای جز توافق ندارند. چرا که آمریکا و بوش در ماه سپتامبر، روزهای پر دردسری خواهند داشت و شرایط منطقه ای مطلوبی ندارند، سمت گیری آمریکا و طرفداران آنان در لبنان به سوی یک توافق و راه حل بحران نخواهد بود و حاضر نیستند تنها برگه مهم برای مانور و بازیگری های منطقه ای و فشار به سوریه و ایران را از دست بدهند.
طرح بری که پیشنهادی حساب شده و هوشمند می باشد، آمریکا، جعجع و جنبلاط را در تنگنای امتحان جدی قرار داده است و این طرح قابلیت تغییر معادلات سیاسی در لبنان را نیز دربر دارد. با اینکه میشل عون از امتیاز داخلی و خارجی و فرصت و مطلوبیت بهتری در قبال دیگر رقبای مارونی برخوردار است، دیگر کاندیداهای مطرح شده از سوی 14 مارس نیز نمی توانند از ضرورت «انتخاب توافقی» طفره روند و مواضع یک جانبه و تمامیت خواه و افراطی ارائه کنند. در نتیجه این طرح به سادگی در جناح14 مارس شکاف ایجاد کرده و جعجع و جنبلاط و سفیر آمریکا در انزوا و محدودیت گزینه ها قرار دارند. به همین دلیل فرانسه، واتیکان و ارکان اصلی مارونیت لبنان ضمن پذیرش نصاب دوسوم و یک انتخاب توافقی، به دنبال برنامه توافقی برای ریاست جمهوری هستند تا تنگنای 14 مارس پایان یابد.
جناح معارضه ضمن ابراز حسن نیت و رویکردهای سازنده و ثبات ساز در لبنان، گزینه های دیگر خود را برای رفتار و اقدامات ناهماهنگ آمریکا و برخی گروه های 14 مارس حفظ کرده و منتظر پاسخ روشن این جناح است. در یک روند طبیعی، پس از انتخاب رئیس جمهور حکومت جدید شکل خواهد گرفت، که در آن جناح 8 مارس شرایط بهتری خواهند داشت و چنانچه مسیر انتخاب رئیس جمهور با مواضع متشنج جنبلاط و آمریکا روبه رو شود، گزینه های دیگر 8 مارس مطرح خواهند بود. دو ماه ونیم آینده در لبنان می توان انتظار رویدادهای گوناگونی داشت که از رایزنی برای توافق بر رئیس جمهور تا برنامه های آن و یا تحولات امنیتی را شامل خواهد شد.