نقشه جامع علمی کشور

فتح‌الله پریشان
از جمله محورهای بسیار مهم و حیاتی که از چندین سال پیش در فرصتها، موقعیت ها و مناسبت های مختلف مورد توجه و وجهه همت و تلاش مقام معظم رهبری قرار گرفته، احیای پیشینه درخشان تمدن ایرانی- اسلامی جامعه و بازگشت به دوران مشعشع تربیت اسلامی و تلفیق بی بدیل آن با فرهنگ و تمدن ایرانی است. جبران این عقب ماندگی و بازیابی آن اقتدار پیشین تنها از همان مسیری میسور است که عقب ماندگی امروز جوامع اسلامی محصول خروج از آن است، یعنی طریق پرفراز و نشیب اما روشن و روشنگر علم و تولید و توسعه علمی.
از همین منظر مقام معظم رهبری در سالهای اخیر مفاهیم و اصطلاحاتی خاص در این خصوص و برای اشاره به آن بکار برده اند و راهبردهای مختلف علمی کشور برای توسعه و ترقی جامعه اسلامی ایرانی امروز و الگوسازی آن برای تعمیم به جهان اسلام ترسیم نموده اند. در چند شماره آتی در این ستون به بررسی برخی از این راهبردها خواهیم پرداخت. در این شماره به تبیین نقشه جامع علمی کشور از منظر معظم له می پردازیم. مقام معظم رهبری چند سال پیش در دیدار با جامعه علمی کشور در خصوص ضرورت و نیاز جامعه به تهیه و تدوین نقشه ای جامع برای افق علمی کشور تصریح کردند و در دیدار اخیرشان هشدار گونه این ماموریت را به عهده شورای عالی انقلاب فرهنگی کشور به عنوان متولی اصلی اصلاح ساختارهای آموزشی و پژوهشی جامعه اسلامی دانستند.
مقصود مقام معظم رهبری از ترسیم نقشه جامع علمی کشور این است که در جامعه اسلامی برای آینده کشور و مجموعه های علمی و پژوهشی کشور مثل دانشگاهها، حوزه ها و موسسات علمی برنامه ریزی، هدفگذاری و سیاست گذاری بر اساس اصول و تعالیم اسلامی و نیازهای روز جامعه اسلامی بر حسب مقتضیات و شرایط زمانی و مکانی صورت گیرد. این برنامه ریزی ها باید محصولاتی از قبیل معنویت، توسعه، پیشرفت مادی و معنوی و طراوت و شادابی بیرون بدهد.
معظم له در این خصوص تاکید می فرمایند:«ما اگر بخواهیم سند چشم انداز تحقق پیدا کند و آن مرجعیت علمی که برای کشور پیش بینی شده به وجود بیاید و علمی بشود، به ناچار این کارها را باید انجام دهیم که مهمترین آنها تهیه نقشه جامع علمی است.»
مسلما برای تهیه نقشه جامع علمی در خیلی از زیرساخت ها و ساختارهای علمی و پژوهشی کشور و دانشگاهها و حوزه ها باید تغییر ایجاد کرد و برنامه ای نو با محوریت نیازهای روز و راهبردهای اسلامی در چارچوب قوانین اسلامی و حقوقی کشور طرح ریزی نمود. در نقشه جامع علمی دیگر مبنا محفوظات ذهنی نباید باشد بلکه روح خلاقیت همراه با انسان سازی معنوی برطرف کننده نیاز دنیوی و سعادت آفرینی اخروی نقش ممتاز پیدا می کند. نقشه جامع علمی باید بسترهای رویش انسان کامل اسلامی را فراهم نماید.