برگ هاى برنده کره اى ها/ندا بهارى

بصیرت: کره شمالى دیروز در جنجالى ترین تصمیم خود به بازرسان سازمان بین المللى انرژى اتمى دستور داد هرچه زودتر از این کشور خارج شوند. این به آن معنى است که سران پیونگ یانگ همان گونه که در فرداى نشست شوراى امنیت اعلام کردند، با خروج از مذاکرات هسته اى، مسیر جدیدى که همانا از سرگیرى فعالیت هاى هسته اى است را در پیش خواهند گرفت.
بازى پیچیده اى که کره شمالى شروع کرده به نظر نمى رسد بزودى بخواهد به آن پایان دهد، بر این اساس روسیه به عنوان متحد کره گفته است باید این تهدیدات را جدى گرفت. کیم جونگ ایل از شروع این بازى مقصود زیادى دارد. اولین چیزى که او را بر آن داشت در میان موج مخالفت ها به سراغ طرح هاى مخابراتى کشورش برود و کلید پرتاب موشک را بزند، روى کار آمدن دولت جدید امریکا به ریاست اوباما بود. سران کره شمالى در سال هاى اخیر با سیاست هاى بوش کاملاً آشنا بودند و واکنش او را در فوریه ۲۰۰۵ زمانى که براى اولین بار بمب هسته اى شان را آزمایش کردند، ارزیابى کرده بودند، اما اوباما که ۴ ماه است روى کار آمده براى کره اى ها ناشناخته است، بویژه که پیونگ یانگ نظاره گر چراغ سبزهاى متضاد اوباما براى ایران و انرژى هسته اى اش بوده است. چند روز پیش از پرتاب موشک ماهواره بر کره شمالى، اوباما در میدان اصلى شهر پراگ اولین رفتار خود نسبت به این دشمن دیرین امریکا را به نمایش گذاشت. اوباما با لحنى ملایم تر از بوش گفت: آزمایش موشکى کره با واکنش امریکا روبه رو خواهد شد و بهتر است از انجام آن منصرف شود، اما کره شمالى این تهدیدها را جدى نگرفت و بخش نهایى طرح ماهواره اى خود را اجرا کرد.
کره اى ها مى دانستند حتى اگر اوباما هم بخواهد شدت عمل بوش را به خرج دهد، باز هم برگ برنده در دست آنها است. این برگ برنده چیزى نیست جز نیروگاه هسته اى یونگ بیون. پیونگ یانگ در اواخر دوران بوش نیز از این برگ برنده یک بار استفاده کرد. سپتامبر ۲۰۰۸ وقتى کره شمالى بعد از ماه ها خویشتندارى براى خارج شدن از فهرست تروریسم، صبر خویش را از کف داد و این پیام را خطاب به دولت بوش ارسال کرد که اگر به وعده اى که داده عمل نکند، نیروگاه یونگ بیون را بازگشایى خواهد کرد. چند ماه قبل از این پیام، کره اى ها برج خنک کننده این نیروگاه را نابود کرده بودند، البته برج منهدم شده چندان کارایى نداشت، مسئله مهم خود نیروگاه به عنوان برگ برنده رهبر کره است. این نیروگاه که سال ۱۹۸۰ بنا نهاده شد، تاکنون ۵۰ کیلو پلوتونیوم تولید کرده که براى ساخت ۶ تا ۸ سلاح هسته اى کافى است.
به گفته ناظران اگر یونگ بیون دیگر بار فعالیت خود را شروع کند، این بار حجم بالایى از پلوتونیوم تولید کرده و سلاح هاى بیشترى را به دست خواهد آورد.
به نظر مى آید واشنگتن براى باز گرداندن کره شمالى به میدان مذاکره راه طولانى پیش رو دارد. همه امید اوباما به دو متحد پیونگ یانگ یعنى روسیه و چین است. در این بین نقش چین براى بازگرداندن وضعیت مذاکرات شش جانبه قابل توجه است. پکن خود بیش از دیگران تمایل به آرام شدن وضعیت بحرانى منطقه دارد. این کشور از ابتداى شروع بحران اخیر همواره سعى کرده طرفین درگیر در بحران را تشویق به خویشتندارى کند. اکنون که شوراى امنیت با کره شاخ به شاخ شده است، چین درستى پیش بینى خود را به رخ مى کشد. این کشور از ابتدا هشدار مى داد هرگونه واکنش خشن و سخت مقابل کره شمالى مى تواند نتیجه اى معکوس داشته باشد که دقیقاً همین طور شد. براى رهبران پکن، بحران کره یک فرصت امتیازگیرى از اوباما است، اما عوامل دیگرى نیز هستند که باعث مى شوند چین سیاست آرامش در شبه جزیره را دنبال کند. 1420 کیلومتر مرز مشترک با کره شمالى عنصر مهمى است که در صورت بروز هرگونه تنش خطرناک چین را به این باور مى رساند که میلیون ها مهاجر بالقوه بلافاصله با عبور از مرز وارد چین مى شوند. به همین دلیل هم هست که پکن در سال هاى گذشته همواره یکى از بزرگترین کمک کننده هاى کره شمالى براى تأمین غذا و انرژى بوده است. اما فاکتور مهم دیگر براى پکن، مداخله بازیگران خارج از منطقه در خاور دور است. چینى ها بر اساس یک سیاست دیرین از نفوذ بازیگران بین المللى در پاسیفیک بیمناک هستند، بنابراین تمام سعى خود را به کار خواهند بست که ماجراى هسته اى کره با وساطت آنها حل و فصل شود و نه با مداخله حریفان غربى مثل امریکا یا رقیبان منطقه اى مثل ژاپن و روسیه.