بایدن دیگر نمی خندد!/سعید سبحانی

بصیرت: جوزف بایدن،معاون رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا طی هفته های اخیر کمتر در محافل مطبوعاتی و رسانه ای حاضر شده است.این در حالی‌است که اوباما نخستین ماههای حضور خود در کاخ سفید را سپری می کند و علی القاعده معاون وی نیز باید نقش پررنگی در دفاع از سیاستها و راهبردهای کاخ سفید داشته باشد.فارغ از اینکه سکوت ملموس بایدن تا چه اندازه به سود یا زیان حزب دموکرات خواهد بود،لازم است نکاتی را متذکر شویم.
جوزف بایدن یکی از اصلی ترین عوامل پیروزی اوباما در انتخابات ریاست جمهوری سال 2008 محسوب می شود. جو بایدن در دوران حضور خود در سنای آمریکا بسیار پرتحرکتر از شرایط فعلی نشان می داد. در دوران مبارزات انتخاباتی باراک اوباما،بایدن نمایش خیره کننده ای داشت و توانست در تنها مناظره تلویزیونی خود با “سارا پیلین”فرماندار ایالت آلاسکا و معاون جان مک کین وی را با شکستی رسانه ای مواجه سازد.بسیاری از دموکراتها نیز انتخاب بایدن به عنوان معاون اوباما را تحسین نمودند و بر این عقیده بودند که بایدن افراطی گریها و کج اندیشی های افرادی مانند هیلاری کلینتون را ندارد.از سوی دیگر،دموکراتهای سنتی پس از پیروزی اوباما بر هیلاری کلینتون در دور مقدماتی رقابتهای حزب دموکرات به این نتیجه رسیده بودند که اوباما باید فرد دیگری به جز هیلاری کلینتون را به عنوان معاون خود انتخاب نماید.مسلما اگر هیلاری کلینتون به جای بایدن سمت معاونت اوباما را بر عهده می گرفت،نمیتوانست در برابر سارا پیلین و جمهوریخواهان مانند بایدن موفق باشد.از سوی دیگر،هیلاری کلینتون در خلال رقابتهای درون حزبی دموکراتها بارها از اوباما انتقاد نموده بود و حضور وی به عنوان معاون رئیس جمهور آمریکا کاملا دور از منطق بود.
در هر صورت بایدن پس از عهده دار شدن سمت معاونت اوباما از هیچ گونه تلاشی در جهت پیروزی وی فروگذار نکرد.البته بایدن،زمانی که به عنوان سناتور ایالت دلاویر در سنا حضور داشت نیز نسبت به بسیاری از دموکراتها مواضع معتدل تری اتخاذ مینمود.بایدن در دوران ریاست جمهوری بوش پسر یکی از اصلی ترین منتقدان ساختار سیاست خارجی ایالات متحده آمریکا بود.
،اما “بایدن امروز” همان” بایدن دیروز” نیست!به نظر می رسد پس از برگزاری کنفرانس امنیتی مونیخ بایدن با نوعی افسردگی سیاسی دست و پنجه نرم می کند !معاون اوباما در جریان برگزاری کنفرانس امنیتی مونیخ با لحنی قاطعانه از استقرار سیستم دفاع موشکی ایالات متحده در خاک اروپا دفاع نمود،اما به فاصله چند روز بعد “هیلاری کلینتون”و”زبیگنیو برژینسکی”به طور غیر مستقیم سخنان بایدن ر ا نفی کردند.برخی تصور میکنند که این‌اختلافات بازی پشت پردهای‌است که استراتژیستهای آمریکایی آن را کارگردانی میکنند.اگرچه این فرضیه تا حدودی درست به نظر می رسد اما این بازی پشت پرده بیشتر در میان جمهوریخواهان نمود دارد.دموکراتها در بازیهای پشت پرده معمولا ناشیانه و بی نظم عمل می کنند .به عبارت بهتر،نمی توان منکر وجود اختلافات عدیده و بنیادین میان بایدن و هیلاری کلینتون و حتی زبیگنیو برژینسکی شد.البته بایدن با زبیگنیو برژینسکی نسبت به هیلاری کلینتون احساس سنخیت بیشتری می کند .
باید اذعان نمود که جوزف بایدن در فاصلهای ما بین “هیلاری کلینتون و زبیگنیو برژینسکی قرار گرفته است.مسلم است که بایدن در چنین فضایی قدرت مانور چندانی ندارد.در دوران ریاست جمهوری بوش پسر،دیک چنی با نفوذ فوق العاده خود در دستگاههای امنیتی وسیاسی آمریکا به خط قرمز نومحافظه کاران و بوش پسر تبدیل شد.حتی بسیاری از رسانههای آمریکایی چنی را مافوق رئیس جمهور خوانده و از وی به عنوان قدرت اول کاخ سفید یاد می کردند.اما آیا بایدن نیز خط قرمز دولت اوباما محسوب می شود؟پاسخ این سوال کاملا منفی است!
معاون رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا جهت آزادی عمل در سیاست خارجی و داخلی آمریکا باید خود را از این برزخ(فاصله ای که میان برژینسکی و هیلاری کلینتون ایجاد شده است) خارج نماید اما لابی های قدرت در این خصوص با بایدن همراه نبوده و نخواهند بود.شاید فلسفه استقبال اوباما و دموکراتها از انتخاب بایدن به عنوان معاون رئیس جمهور آمریکا نیز همین مسئله بوده است.اگر هیلاری کلینتون در سمت فعلی بایدن قرار می گرفت،می توانست به یکی از قدرتهای تصمیم گیرنده اصلی در کاخ سفید تبدیل شود زیرا حمایت مستقیم بیل کلینتون و مادلین آلبرایت پشت سر وی بود.اما بایدن از این حمایتها بهره ای ندارد.اگرچه توانایی بایدن نسبت به هیلاری کلینتون ،خصوصا در عرصه سیاست خارجی بیشتر است اما همسر رئیس جمهور اسبق ایالات متحده از ابزارهای بیشتری در این خصوص برخوردار است.
جوزف بایدن در آخرین اظهار نظر مهم و رسمی خود ،که حدود یکماه قبل صورت گرفت،اذعان نموده است که دولت بوش بیشترین ضربه را به آمریکا وارد کرده است.معاون رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا ویژگی خود را در مقایسه با دیک چنی هماهنگ عمل کردنش با رئیس جمهور عنوان کرده و در این خصوص می گوید:
“الان همه از این صبحت می کنند که چنی چقدر قدرت داشته است.اما قدرت او بود که آمریکا را تضعیف کرد.این بدان معناست که دولت بوش یک دولت از هم گسیخته بود.چنی راه خود را می رفت و آژانس امنیت ملی مخصوص خود را داشت.همچنین عوامل قدرت دیگری نیز وجود داشت که با چنی مخالفت می کرد.اما دولت اوباما این‌طور نیست و معاون هماهنگ با رئیس جمهور حرکت می کند!”
مسلما توجیه بایدن نسبت به هماهنگ عمل کردن او با رئیس جمهور ایالات متحده تاثیری در وضعیت موجود ندارد.بایدن جهت حضور موثر تر در اردوگاه دموکراتها باید قدرت نفوذ خود در میان کبوترها را فزایش دهد.بایدن نباید فراموش کند که “میل به گذار از کلینتونها”وحتی “میل به فرار از چراغ قرمزهای برژینسکی”در بین بسیاری از اعضای حزب دموکرات نهادینه شده است .معاون رئیس جمهور ایالات متحده آمریکا می تواند این امیال نهفته را بیدار ساخته و دامنه قدرت و تاثیرگذاری خود در سیاست خارجی و داخلی ایالات متحده آمریکا را وسعت بخشد.آیا در این برهه حساس تجربه سیاسی بایدن به کمک وی خواهد آمد یا شاهد استمرار وضع موجود و ضعف بیشتر معاون رئیس جمهور ایالات متحده خواهیم بود؟