▼ حرف روز
نقش حیاتی کریدورها در آینده اقتصاد ایران
کریدورهای ترانزیتی امروزه به عنوان شریانهای حیاتی اقتصاد جهانی شناخته میشوند که میتوانند نقش تعیینکنندهای در کاهش تنشهای ژئوپلیتیک ایفا کنند. توسعه این مسیرها با افزایش «وابستگی متقابل» میان کشورها، هزینه بروز جنگ را به شدت بالا میبرد و عملاً طرفین درگیر را از تصمیم به درگیری باز میدارد. در نظم نوین جهانی که کانون قدرت به سمت آسیا حرکت کرده، تقویت جایگاه ترابری ایران نهتنها یک ضرورت اقتصادی، بلکه بخشی از سیاستهای کلان امنیت ملی و اقتصاد مقاومتی است.منطق پشت مهار جنگ از طریق کریدورها ساده اما قدرتمند است: هرچه میزان وابستگی اقتصادی و اجتماعی کشورها به یکدیگر بیشتر شود، احتمال بروز درگیری کاهش مییابد. وقتی کشورهای مختلف در یک مسیر ترانزیتی مشترک قرار میگیرند، منافع اقتصادی آنها به هم گره میخورد. در چنین شرایطی، مسدود کردن مسیر یا ایجاد تنش، منافع همه طرفها را نابود میکند. بنابراین، کشورها تمایل بیشتری به حفظ ثبات و ادامه همکاری خواهند داشت.وجود ظرفیتهای عظیم، وضعیت فعلی ایران در حوزه ترانزیت مطلوب نیست. سه چالش اصلی در این ارتباط عبارت اند از: کمبود زیرساختها، نحوه بهرهبرداری ضعیف از ظرفیتهای موجود، و غفلت از رویکرد «دریامحور».یکی از دردناکآورترین مشکلات، زمان توقف کالا در مرزهاست. اگرچه گمرک میانگین حدود یک هفته را اعلام کرده، اما در عمل برخی موارد به سه هفته میرسد. این در حالی است که هدفگذاری اسناد بالادستی، کاهش این زمان به دو ساعت است. افت شدید رتبه ایران در شاخص عملکرد لجستیکی (LPI) از رتبه ۷۰ به حدود ۱۳۰، نشاندهنده فاصله گرفتن از استانداردهای جهانی است.ضمناً نگاه حداقلی به ترانزیت (صرفاً عبور کالا و کسب درآمد مستقیم) هم کافی نیست. رویکرد راهبردی باید بر «خلق ارزش افزوده» متمرکز باشد. مثلاً چوب وارداتی از روسیه میتواند در صنایع مبلمان ایران پردازش شده و با ارزش افزوده بالاتر صادر شود. این تغییر پارادایم میتواند اشتغالزایی و رشد صنعتی را در کشور تسریع بخشد.نکته حائز اهمیت دیگر، سهم بالای هزینه حملونقل در قیمت تمامشده کالا در ایران است. در حالی که این رقم در جهان بین ۵ تا ۱۰ درصد تولید ناخالص داخلی است، در ایران تقریباً دو برابر است و در برخی کالاها تا ۳۰ درصد قیمت نهایی را تشکیل میدهد. این ناکارآمدی مستقیماً بر تورم و معیشت مردم اثر میگذارد.در مجموع توسعه کریدورها یک رقابت جدی است؛ اگر ایران عملکرد مناسبی نداشته باشد، جریان بار متوقف نمیشود، بلکه مسیر خود را از سایر کشورها دنبال میکند. تشکیل «ستاد ملی گذر» و اجرای سند ملی ترانزیت، امیدوارکنندهترین اقدامات اخیر برای برونرفت از این بنبست است. تحقق این اهداف نیازمند هماهنگی حداکثری میان دستگاههای اجرایی، اصلاح فرآیندهای گمرکی و استفاده از فناوریهای هوشمند است تا ایران بتواند از موقعیت «قلب دنیا» به عنوان عاملی برای صلح و رفاه جهانی بهرهمند شود.(علی محمدی)
▼ روزشمار جنگ
روز سی و ششم
◄ ارتش سرافراز جمهوری اسلامی ایران اعلام کرد:«رادار کشف و شناسایی موشکها و پهپادهای رزمی» ارتش تروریستی آمریکا و «صنایع آلومینیوم» در امارات و «ستاد فرماندهی گردانهای مکانیزه، زرهی و بالگردی» ایالات متحده در کویت را آماج حملات پهپادهای قدرتمند آرش ۲ قرار دادند.
◄ حزب الله اعلام کرد که در ۲۴ ساعت گذشته، ۴۱ عملیات هجومی علیه مواضع دشمن صهیونیست انجام داده است.رزمندگان مقاومت با استفاده از پهپادهای انتحاری، تجهیزات هشدار زودهنگام ارتش رژیم صهیونی در «جبل الشیخ» و مقر تازه تأسیس فرماندهی گردان توپخانه لشکر ۱۴۶ در جنوب شهرک «کابری» را هدف قرار دادند.
◄ به نقل از شبکه المسیره، سرتیپ یحیی سریع سخنگوی نیروهای مسلح یمن در بیانیه ای از انجام یک عملیات مشترک با ایران و حزبالله علیه اهدافی در جنوب فلسطین اشغالی خبر داد و اعلام کرد این عملیات با موفقیت انجام شده است.وی افزود:«فرودگاه اللد در منطقه یافا و اهداف حیاتی و نظامی دشمن اسرائیلی در جنوب فلسطین اشغالی را هدف قرار دادیم.»سریع گفت:«پنجمین عملیات نظامی با یک موشک بالستیک خوشه ای و تعدادی پهپاد انجام شد.»
◄ به نقل از پایگاه خبری «العهد»، جبهه داخلی رژیم صهیونی از رصد شلیک موشک از سوی ایران به سوی اراضی اشغالی خبر داد.در پی این حملات، فرماندهی جبهه داخلی از تمامی شهرکنشینان خواست فوراً به پناهگاهها بروند.همزمان، گزارشها حاکی از طنینانداز شدن ممتد آژیرهای هشدار در مناطق راهبردی دیمونا، بئر السبع و مناطق پیرامونی آنها در جنوب اراضی اشغالی است.
◄مقاومت اسلامی عراق در بیانیهای اعلام کرد که در ۲۴ ساعت گذشته، ۱۹ عملیات را با استفاده از دهها فروند پهپاد علیه پایگاههای دشمن در عراق و منطقه انجام داده است.در این بیانیه تأکید شده که این سری عملیات پایگاههای دشمن در عراق و دیگر نقاط منطقه را هدف قرار داده است.
◄ شبکه ۱۲ تلویزیون رژیم صهیونی به نقل از منابع ارتش این رژیم اعتراف کرد که حزبالله قادر است به مدت ۵ ماه، روزانه ۲۰۰ عملیات علیه مواضع رژیم صهیونی انجام دهد.این شبکه افزود:«حزب الله همچنان صدها سکوی پرتاب موشک در شمال رود لیطانی در اختیار دارد.»شبکه ۱۲ رژیم ادامه داد:«بر اساس این ارزیابیهای امنیتی، حزبالله برای یک رویارویی طولانی آماده است و این تقابل حتی در صورت دستیابی به آتشبس با ایران، ادامه یافته و تشدید خواهد شد.»
◄ خبرگزاری آمریکایی بلومبرگ در واکنش به ساقط کردن جنگندههای آمریکا توسط ایران و تلاش ارتش ایالاتمتحده برای یافتن خلبانها، در گزارشی نوشت:«ترامپ قصد داشت هالهای از شکستناپذیری از خود ارائه دهد و در همین رابطه، بارها تسلط بر حریم هوایی ایران را مطرح کرد. او با استفاده از لفاظیهای حداکثری، ادعا کرده که آمریکا پیروز شده و توانایی نظامی ایران از بین رفته است.» بلومبرگ ادامه داد:«سرنگونی یک هواپیمای آمریکایی و جستجوی چند روزه برای یافتن یک خدمه مفقود شده، هاله شکستناپذیری را در هم شکست.»
◄ به گزارش راشاتودی، واشنگتن انتشار تصاویر ماهوارهای از پایگاههای نظامی خود در منطقه را تا پایان درگیریها ممنوع کرده است.در بحبوحه سانسور شدید خسارات وارده بر پایگاهها و تأسیسات آمریکایی، اینگونه تصاویر انهدام تجهیزات آمریکایی در حملات ایران را افشا کرده است.
▼ خبر ویژه
مردم ایران عامل مهم پیروزی در برابر آمریکا هستند
رسانه آمریکایی هیل در تحلیلی به بررسی نقش ایرانی ها در پیروزی این کشور در جنگ با آمریکا پرداخت.در این تحلیل، مردم ایران بهعنوان عامل تعیینکننده در نتیجه جنگ معرفی شده اند.نویسنده با اشاره به دست برتر ایران در میدان نبرد ادعا می کند آمریکا به دنبال کمک به اپوزیسیون و ایجاد نارضایتی های داخلی و فشار مضاعف اقتصادی بر مردم است تا ورق را به نفع خود برگرداند.در بخشی از این تحلیل آمده است:«جنگ واقعی نه در میدانهای نبرد، بلکه در ذهنها، اقتصاد و ساختارهای اجتماعی در جریان است و برنده کسی خواهد بود که بتواند این میدانها را بهتر مدیریت کند.»
▼ اخبار
وطن فروشان نقره داغ می شوند
بر اساس اعلام قوه قضائیه، در راستای قانون تشدید مجازات جاسوسی و همکاری با رژیم صهیونی و کشورهای متخاصم علیه امنیت و منافع ملی، مقابله با اقدامات خصمانه عوامل رسانههای معاند که با دشمن صهیونی - آمریکایی همکاری میکنند و در جهت تقویت دشمن گام بر میدارند دستور قضایی جهت شناسایی و توقیف اموال و مسدودی حساب تعدادی از چهرههای معروف خارج از کشور، از جمله تعدادی بازیگران، ورزشکاران و عوامل و کارکنان شبکه معاند از جمله شبکه ایران اینترنشنال و شبکه من و تو صادر شد. بر اساس این گزارش، دستور مسدودی و توقیف حساب و شناسایی توقیف اموال ۶۳ نفر از مدیران و کارکنان شبکه اینترنشنال و همکاران این شبکه صهیونیست صادر شده است.همچنین بر اساس دستور دادستان تهران، سازمان ثبتاسناد و املاک کشور و بانک مرکزی موظف شدهاند، نسبت به شناسایی، توقیف اموال و مسدودی حساب ۲۵ نفر از مدیران و کارکنان شبکه من و تو اقدام کنند. در این لیست اسامی ۲۵ نفر از ایرانیان مقیم خارج از کشور که بهانحاءمختلف بهویژه در فضای مجازی از تجاوز دشمن آمریکایی -صهیونی به کشور عزیزمان حمایت کردند نیز به چشم میخورد. این افراد در کشورهای مختلف دنیا اعم از آمریکا، سوئد، هلند، گرجستان و انگلیس اقامت دارند.
ارتش بی شخصیت!
برکناری ناگهانی رَندی جورج رئیس ستاد ارتش ایالات متحده، توسط وزیر جنگ این کشور،پیت هگزث، بار دیگر توجهها را به تنشهای فزاینده در سطوح عالی رهبری نظامی آمریکا جلب کرده است.جورج در نامه خداحافظی خود با تأکید بر اینکه ارتش آمریکا «شایسته رهبرانی با شخصیت و منش قوی» است، پیامی غیرمستقیم اما معنادار درباره وضعیت فعلی ساختار فرماندهی ارسال کرد.این نامه که در فضای مجازی منتشر شد، در عین ظاهر انگیزشی، بهنوعی بازتاب چالشهای درونی ارتش آمریکا در مواجهه با ساختارهای پیچیده و تصمیمگیریهای سیاسی نیز تلقی میشود.برکناری جورج تنها بخشی از یک موج گستردهتر تغییرات در پنتاگون است. در همان روز، چندین مقام ارشد دیگر نیز از سمتهای خود کنار برکنار شدند؛ اقدامی که نشاندهنده رویکرد تهاجمی وزیر جنگ در بازسازی ساختار رهبری نظامی آمریکا است.این روند، همچنین حاکی از تلاش برای اعمال کنترل بیشتر غیرنظامیان بر ارتش یا همسو کردن فرماندهان با دیدگاههای سیاسی دولت تلقی میشود.نامه خداحافظی جورج، با تأکید بر «رهبری مبتنی بر شخصیت»، شاید در ظاهر یک پیام اخلاقی باشد، اما در بطن خود، بازتابی از نگرانیهای عمیقتر درباره آینده رهبری نظامی و میزان استقلال آن از سیاست است.
غافلگیری بزرگ در راه است
یک مقام بلندپایه امنیتی-سیاسی ایرانی به المیادین گفت:«واشنگتن گفته است که اهداف ما «دینامیک» (پویا) هستند؛ این کلمهای است که در امور نظامی هیچ معنایی ندارد.» این مقام ایرانی به المیادین گفت:«واضح است که بانک اهداف نظامی-اطلاعاتی آمریکا دقیق نیست؛ ایران با طرح و بانک اهداف خود برنامههایش را به پیش میبرد.» به گزارش المیادین، وی افزود، با توجه به شکست عملیاتهای نظامی آمریکا، ترامپ برای جبران ضعف آمریکا به رسانهها متوسل شده است. این مقام ایرانی به المیادین گفت:«ترامپ اهدافی مانند «پلها» را به عنوان بانک اهداف حیاتی مطرح میکند که این امری مضحک و خندهدار است.»این مقام ایرانی تاکید کرد، به زودی، غافلگیری بزرگی برای آنها خواهیم داشت.
اطلاعات اعضای گروهک کومله افشا شد
گروه هکری سپر کورش با انتشار پیامی اعلام کرد که در ادامه عملیاتهای پیشین، به دسترسی گستردهای به بخشی از زیرساختها و دادههای مرتبط با افراد وابسته به گروهک تجزیهطلب کومله دست یافته است.این گروه هکری تاکید کرده است که در جریان بررسیهای انجامشده، مجموعهای از اطلاعات هویتی، سوابق، الگوهای ارتباطی و برخی دادههای شبکهای این افراد استخراج شده و در حال تحلیل و دستهبندی قرار دارد.در این پیام همچنین آمده است که بخشی از دادههای بهدستآمده با هدف مستندسازی فعالیتها منتشر شده و مراحل بعدی نیز متناسب با روند بررسیها اطلاعرسانی خواهد شد.گروه هکری سپر کورش تأکید کرده است که این اقدامات در چارچوب اهداف اعلامشده انجام شده و مستندات مرتبط در اختیار مراجع ذیصلاح قرار خواهد گرفت.
▼ اخبار کوتاه
◄غلامرضا نوری قزلجه وزیر جهاد کشاورزی با اشاره به تجربه یک سال پرچالش و وقوع دو جنگ، گفت:«ایران با وجود داشتن ۹۰ میلیون نفر جمعیت تاکنون هیچ کمبودی در تامین کالاهای اساسی و مواد غذایی نداشته است.»نوری قزلجه افزود:«امارات با چند میلیون جمعیت با کمبود مواد غذایی و خالی شدن فروشگاهها روبهرو شد و حتی سرزمین اشغالی با چالش اساسی در حوزه کالاهای اساسی مواجه شده است.»وزیر جهاد کشاورزی با اشاره به تجربه یک سال پرچالش و وقوع دو جنگ، مدیریت تأمین و ترخیص کالاهای اساسی را عامل حفظ ثبات بازار دانست.
◄جدیدترین آمار ترنکرترکرز نشان میدهد که از ۱۰۸ نفتکشی که از تنگه هرمز در ۳۶ روز گذشته عبور کرده، ۷۸ نفتکش یا ایرانی و یا مرتبط با ایران بودند.تصاویر ماهوارهای نشان میدهد که از ابتدای ماه مارس (حمله آمریکا و رژیم صهیونی علیه ایران) تاکنون ۱۰۸ فروند نفتکش از تنگه هرمز عبور کردهاند؛ این رقم یعنی روزانه حدود ۳ فروند نفتکش از این تنگه عبور کرده است.این رقم با احتساب شناورهای مرتبط با ایران یا تحت مالکیت ایران است و همچنان نشاندهنده کاهش شدید تردد نسبت به میانگین پیشین جنگ تحمیلی علیه ایران یعنی حدود ۱۳۰ فروند در روز است.
◄گرگوری برو، تحلیلگر ارشد مسائل ایران و انرژی گروه مشاوره ریسک اوراسیا، میگوید، ترامپ شنبه تهدید میکند که دوشنبه عقبنشینی کند.این تحلیلگر میگوید، آمریکا و رژیم صهیونی همین حالا هم زیرساختهای ایران را هدف قرار میدهند اما نکته اینجاست که ترامپ هر شنبه، زمانیکه بازارها تعطیل هستند، تهدید میکند اما روز دوشنبه، پس از بازگشایی بازارها، از آنها عقبنشینی کرده است.
◄از آغاز جنگ با ایران، قیمت سوخت جت ۹۵ درصد، نفت خام آمریکا ۶۶ درصد و گاز طبیعی اروپا ۵۷ درصد افزایش یافته است. این آمار فاجعهبار، تورمی جهانی را بیسابقه رقم زده است.این ارقام نشان میدهد که اختلال در تنگه هرمز و حملات به تأسیسات انرژی، زنجیره تأمین جهانی را از نفت و گاز تا مواد غذایی و کشاورزی دچار شوک کرده است. کارشناسان هشدار میدهند در صورت ادامه جنگ، تورم و رکود همزمان، اقتصاد جهان را وارد فاز ناپایداری تاریخی خواهد کرد.
◄سیدعباس حسینی، مدیرکل دفتر وزارتی وزارت صنعت، معدن و تجارت گفت:«حفظ تداوم تولید دارو و تامین نیازهای بازار به عنوان اولویتهای اصلی این وزارتخانه است.» حسینی تأکید کرد؛ تلاشها برای بازگرداندن ظرفیتهای تولیدی آسیب دیده به سطح قبل، با سرعت دنبال خواهد شد.