هدف صهیونیست ها از به رسمیت شناختن استقلال سومالی لند چیست؟ آیا این کار با هدف کوچ اجباری مردم فلسطین هست؟

1. این اقدام، که با امضای بیانیه مشترک توسط بنیامین نتانیاهو و رئیس سومالی‌لند همراه بود، در چارچوب گسترش توافقات ابراهیم اعلام شد. اما از دیدگاه امنیتی و تحلیلی، این گام نه تنها یک تصمیم دیپلماتیک ساده، بلکه بخشی از استراتژی بلندمدت رژیم صهیونیستی برای تقویت موقعیت خود در شاخ آفریقا و دریای سرخ است.

2. این تصمیم با محکومیت گسترده اتحادیه آفریقا، اتحادیه عرب، سازمان همکاری‌های اسلامی، سومالی، مصر، ترکیه و بسیاری از کشورهای دیگر روبرو شد که آن را نقض تمامیت ارضی سومالی و تهدیدی برای ثبات منطقه دانستند.

3.سومالی‌لند منطقه‌ای در شمال غربی سومالی است که حدود ۱۷۶ هزار کیلومتر مربع وسعت دارد و جمعیتی بالغ بر ۵.۷ میلیون نفر.  پایتخت آن هرگه‌ئیسا است و شامل پنج استان شمالی سابق سومالی می‌شود. این منطقه در سال ۱۹۹۱، پس از سقوط دولت مرکزی سومالی و جنگ داخلی، استقلال یکجانبه اعلام کرد.

4. موقعیت جغرافیایی‌آن که در ساحل خلیج عدن، روبروی یمن و نزدیک تنگه باب‌المندب(یکی از مهم‌ترین گذرگاه‌های کشتیرانی جهان که ۱۲ درصد تجارت جهانی از آن عبور می‌کند) قرار دارد، اهمیت استراتژیکی بالایی به آن ‌بخشیده است.

5.   تا پیش از اقدام رژیم صهیونیستی، هیچ کشوری از اعضای سازمان ملل متحد استقلال سومالی‌لند را به رسمیت نشناخته بود. این منطقه بیش از ۳۴ سال در انزوای دیپلماتیک به سر می‌برد و جامعه بین‌المللی، از جمله اتحادیه آفریقا، آن را بخشی جدایی‌ناپذیر از سومالی می‌داند.

6.  این اقدام بخشی از الگوی تاریخی رژیم صهیونیستی در حمایت از جنبش‌های تجزیه‌طلب در کشورهای مسلمان و عربی است. رژیم صهیونیستی از دهه‌های گذشته، سیاست دکترین پیرامونی را دنبال‌کرده که هدف آن ایجاد اتحاد با اقلیت‌ها و گروه‌های جدایی‌طلب در کشورهای دشمن یا همسایه برای تضعیف دولت‌های مرکزی است. مثال‌ها:

6.1. حمایت از کردهای عراق و سوریه برای تضعیف دولت‌های مرکزی.

6.2. روابط پنهان با جدایی‌طلبان جنوب سودان پیش از استقلال آن در ۲۰۱۱.

6.3. حمایت از گروه‌های تجزیه‌طلب در ایران (مانند برخی گروه‌های تجزیه طلب و تکفیری).

7. در مورد سومالی‌لند، این به رسمیت شناختن مستقیماً تمامیت ارضی یک کشور مسلمان را زیر سؤال می‌برد و می‌تواند الگویی برای تجزیه دیگر کشورها ایجاد کند. اتحادیه آفریقا هشدار داد که این اقدام "سابقه خطرناکی" برای قاره آفریقا ایجاد می‌کند، جایی که بسیاری از کشورها با مسائل جدایی‌طلبی مواجه هستند.

8.  موقعیت سومالی‌لند دقیقاً روبروی یمن قرار دارد و فاصله بندر بربره تا سواحل یمن کمتر از ۳۰۰ کیلومتر است. در این زمینه چند نکته را باید در نظر داشت:

8.1.  کارشناسان اسرائیلی، تأکید دارندکه‌ سومالی‌لند می‌تواند پایگاه پیشرو  برای عملیات علیه انصارالله مانند جمع‌آوری اطلاعات، حمایت لجستیکی، و حتی عملیات مستقیم علیه موشک‌ها و پهپادهای حوثی‌ها باشد،

8.2. ایجاد پایگاه احتمالی در سومالی‌لند  اجازه می‌دهد رژیم بدون وابستگی به پایگاه‌های دورتر، مستقیماً محور مقاومت در یمن را هدف قرار دهد. انصارالله نیز هشدار داد که هر حضور اسرائیلی در سومالی‌لند هدف نظامی خواهد بود.

9. در پاسخ به این سوال‌که آیا ممکن است این اقدام برای انتقال فلسطینی‌ها به سومالی‌لند باشد، باید گفت این احتمال مطرح شده، اما شواهد قطعی محدود است. در چند روز اخیرگزارش‌هایی منتشر شد که رژیم صهیونیستی و آمریکا با سومالی‌لند(و سومالی و سودان) برای پذیرش آوارگان غزه مذاکره کرده‌اند. برخی مقامات سومالی و فلسطینی ادعا کردند که به رسمیت شناختن در ازای پذیرش فلسطینی‌ها بوده است. اما سومالی‌لند و اسرائیل این را رد کردند و گفتند هیچ ارتباطی ندارد.

10.   از دیدگاه تحلیلی، رژیم صهیونیستی ایده‌کوچ اجباری فلسطینی‌ها را دنبال می‌کند و این موضوع هدف نهایی آنهاست، اما مقاومت جهانی و عدم تمایل کشورها تا به امروز، این طرح را غیرعملی‌کرده است.

11. کارشناسان امنیتی و ژئوپلیتیک، اهداف چندلایه‌ای را شناسایی کرده‌اند:

11.1.  هدف استراتژیکی- نظامی: دسترسی به دریای سرخ و باب‌المندب برای مقابله با انصارالله، ایران و تهدیدات دریایی. برخی معتقدند که سومالی‌لند عمق استراتژیک برای اسرائیل فراهم می‌کند.

11.2.  هدف دیپلماتیکی: گسترش‌توافقات ابراهیم به یک کشور مسلمان دیگر، نمایش نفوذ در جهان اسلام به‌رغم جنگ غزه.

11.3.  هدف اقتصادی: همکاری در کشاورزی، فناوری و سلامت، به ویژه دسترسی به بندر بربره (توسعه‌یافته توسط امارات) برای تجارت.

11.4. هدف تجزیه‌طلبانه: تضعیف کشورهای مسلمان با حمایت از جدایی‌طلبی، ایجاد پیشینه برای انکار استقلال فلسطین(با استدلال دوگانگی استاندارد).

11.5  رقابت جهانی: مقابله با نفوذ چین در جیبوتی و شاخ آفریقا.

منبع: پرسمان سیاسی هفته شماره 33