▼ حرف روز
استراتژی ایران برای کار کشیدن از دشمن وحشی
در مواجهه و مقابله با حمله پلنگ، امنترین نقطه کجاست؟ پشت پلنگ. اگر بر پشت پلنگ سوار شوید، تا زمانی امنیت دارید که همچنان سواره باقی بمانید. خطرناکترین کار، پیاده شدن از پشت وحشیهاست.
این استعاره، تصویری دقیق از سیاست راهبردی ایران در قبال دشمنان وحشی منطقه است.
سواد پلنگسواری - یعنی کار کشیدن از دشمن وحشی - یک سواد عملیاتی استراتژیک است که در کلاسهای معمولی تدریس نمیشود.
برای دستیابی به این سواد، باید بارها و بارها با وحشیها پنجه در پنجه انداخته باشید. سوار شدن بر وحشیها کار سختی است، اما سختتر از آن، ماندن بر پشت وحشیهاست.
ایران فراتر از سواد شکافت هستهای و تجهیزات پیچیده دفاعی، پزشکی و نانو، به یک سواد استراتژیک بینظیر نیز دست یافته است: سواد کار کشیدن از دشمن وحشی برای پیشبرد اهداف بزرگ راهبردی خود.
ما دشمن را وادار به هیچ کاری نکردهایم و نمیکنیم، اما اگر بخواهد کاری بکند، انتهای داستان را ما مشخص کردهایم و میکنیم. این یعنی سواد وحشیسواری.
اگر بخواهید نمونههایی از کاربرد این سیاست را پیدا کنید، به اقدامات کلان دو سه دهه گذشته دشمنان وحشی ما در منطقه غرب آسیا توجه کنید که چگونه نتایج کلان آن اقدامات به نفع ایران تمام شده است؛ از گسترش حوزه نفوذ ایران در عراق و سوریه تا افزایش قدرت بازدارندگی در برابر آمریکا و رژیم صهیونی. هربار که دشمن گامی به جلو برداشته، ایران با هوشمندی از همان گام برای تقویت موقعیت خود بهره برده است.
قرن، دوران، عصر و زمان، همه عوض شدهاند. خیر و صلاح وحشیها فقط و فقط در دو چیز است: اول، به ایران به عنوان «طعمه» نگاه نکنند؛ دوم، از ایران و حوزه استحفاظی ایران فاصله بگیرند. این دو اصل، خط قرمزهای جدیدی است که ایران با «سیاست پلنگسواری» برای دشمنان خود ترسیم کرده است.
دشمنانی که روزی ایران را شکار خود میپنداشتند، اکنون خود در موقعیت طعمهای قرار گرفتهاند که نمیتوانند از زیر سوار بیرون بیایند. عصر جدید، عصر حاکمیت ایران بر معادلات منطقهای است؛ استراتژی پلنگسواری، کلید این تحول تاریخی است.(رضا قاسمیان)
▼ گزارش روز
میانبر طلایی؛ ترمز محاصره را کشید
در حالی که واشنگتن با تشدید محاصره دریایی، تجارت خارجی ایران را هدف گرفته، تهران با تکیه بر «میانبر طلایی» ریلی، نقشه جدیدی برای شکست تحریمها طراحی کرده است. محاصره دریایی در برابر کریدورهای زمینی ایران محکوم به شکست است. «کریدور ریلی شرق-غرب» که ایران را از طریق کشورهای آسیای میانه (قزاقستان و ازبکستان) به چین متصل میکند، امروز به خطالدفاع اقتصادی کشور در برابر محاصره دریایی آمریکا تبدیل شده است.مهمترین برگ برنده ایران در این میانبر، افزایش چشمگیر سرعت حملونقل است. در حالی که انتقال کالا از مسیر دریا بین ایران و چین نزدیک به ۴۰ روز زمان میبرد، قطارهای باری در مسیر ریلی جدید میتوانند ۱۵ روزه کالا را به مقصد برسانند. این اختلاف زمانی ۲۵ روزه، نه فقط مزیتی رقابتی، بلکه ابزاری برای خنثیسازی محدودیتهای ناوبری و تهدیدات گشتهای آمریکایی در آبهای جنوبی است. این مسیر زمینی، امن، پایدار و مستقل از تنشهای ژئوپلیتیک دریایی بوده و میتواند بهعنوان یک «میانبر طلایی» در شرایط بحران عمل کند.آمارهای رسمی گویای سرعت بالای این تحول است. بر اساس گزارش بلومبرگ، تعداد قطارهای ارسالی از چین به ایران که پیش از جنگهای اخیر هفتهای یک قطار بود، پس از اعمال محاصره دریایی آمریکا به یک قطار در هر سه روز (معادل بیش از دو قطار در هفته) افزایش یافته است. این یعنی جهشی بیش از ۲۰۰ درصدی در تناژ ترانزیت ریلی. تعداد قطارهای ترانزیتی چین به ایران از مرز ۶۵ رام در سال ۱۴۰۴ عبور کرده و فرکانس قطارها روزبهروز در حال افزایش است.در اظهارنظری صریح و معنادار، براندون ویکرت، تحلیلگر امنیت ملی آمریکا، محاصره دریایی واشنگتن در برابر ایران را «محکوم به شکست» توصیف کرده است. به گفته ویکرت، ایران به سادگی میتواند نفت و کالاهای اساسی خود را از طریق خطوط راهآهن بازسازیشده و مسیرهای زمینی به اصلیترین مشتری خود یعنی چین ارسال کند. او تأکید دارد که چینیها نیز همکاری خود را برای کمک به ایران در مقاومت در برابر فشارهای غرب ادامه خواهند داد.فراتر از مسیر آسیای میانه، ابتکار جدیدی در مرزهای شرقی ایران شکل گرفته است. منطقه آزاد ریمدان در مرز مشترک ایران و پاکستان، آماده میزبانی از کریدور اقتصادی چین-پاکستان (CPEC) با سرمایهگذاری ۶۰ میلیارد دلاری است. این پروژه که بخشی از طرح «یک کمربند، یک جاده» (BRI) است، ایران را بدون نیاز به تردد از تنگه هرمز و در امان از گشتهای آمریکایی، به چین متصل میکند.در شرایطی که محاصره دریایی آمریکا تشدید میشود، جمهوری اسلامی ایران با تکیه بر کریدورهای زمینی و مشارکت در ابرپروژههای ریلی چین، نه تنها در حال شکستن دیوار تحریم است، بلکه مدل جدیدی از تابآوری اقتصادی و اتصال ژئوپلیتیکی را به نمایش میگذارد. «میانبر طلایی» ریل، پاسخی قاطع به استراتژی محاصره واشنگتن است.(علی محمدی)
▼ خبر ویژه
وحشت رژیم صهیونی از خستگی ترامپ و توافق در آخرین لحظه
شبکه سیانان از نگرانی تلآویو نسبت به احتمال «توافق بد» آمریکا با جمهوری اسلامی ایران خبر داد. مقامهای صهیونیست به سیانان گفتند که تلآویو نگران است آمریکا بدون رسیدگی به مسائل مهم، به توافقی با ایران تن دهد. این منابع که نامشان فاش نشد، ادعا کردند که اگر این توافق «برنامه غنیسازی اورانیوم ایران را بدون تغییر باقی بگذارد و به گروههای منطقهای حامی تهران نپردازد، رژیم صهیونیستی جنگ علیه ایران را ناتمام خواهند دانست.» سیانان در ادامه گزارش داد که رژیم صهیونی از اینکه دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، از مذاکرات خسته شود و هرگونه توافقی را با امتیازدهی در آخرین لحظه انجام دهد، «هراس دارد.» یکی از این منابع گفت:«یک ترس واقعی وجود دارد که ترامپ به یک توافق بد (با ایران) دست یابد. اسرائیل با تمام توان خود سعی دارد بر این امر تأثیر بگذارد.» این شبکه به نقل از یک مقام صهیونیست گفت که تلآویو میداند مسائل مربوط به موشکها و متحدان منطقهای ایران «احتمالاً از دستور کار خارج» هستند، زیرا به نظر نمیرسد در پیشنویسهای اولیه توافق بین کشورها گنجانده شده باشند. این افشاگری در حالی منتشر میشود که مذاکرات غیرمستقیم ایران و آمریکا با میانجیگری پاکستان برای پایان دادن به جنگ و بازگشایی تنگه هرمز ادامه دارد و رسانههای صهیونیست بارها نسبت به هرگونه توافقی که قدرت بازدارندگی ایران را حفظ کند، ابراز نگرانی کردهاند. کارشناسان معتقدند لابی رژیم صهیونی در واشنگتن با تمام توان در تلاش است تا مانع از دستیابی به توافقی شود که به منافع راهبردی این رژیم آسیب بزند
▼ اخبار
توان نظامی ایران دستنخورده باقی ماند
روزنامه نیویورک تایمز با استناد به گزارشهای آژانسهای اطلاعاتی و امنیتی آمریکا، ادعاهای دونالد ترامپ درباره غیرقابل استفاده بودن تأسیسات و پایگاههای موشکی ایران را رد کرد. این روزنامه نوشت:«بر خلاف ادعاهای ترامپ، جمهوری اسلامی ایران به اکثر سایتهای موشکی خود دسترسی دارد و ۹۰ درصد آنها عملیاتی هستند.» در ادامه این گزارش آمده است:«ایران دسترسی عملیاتی به ۳۰ سایت از ۳۳ سایت موشکی خود در امتداد تنگه هرمز را احیا کرده است که میتواند کشتیهای جنگی و نفتکشهای آمریکایی را تهدید کند. تنها سه سایت موشکی در امتداد تنگه کاملاً غیرقابل دسترس باقی ماندهاند.» نیویورک تایمز توضیح داد که ارزیابیهای اطلاعاتی نشان میدهد «ترامپ و مشاوران نظامی او، خسارتی را که ارتش آمریکا میتوانست به سایتهای موشکی ایران وارد کند، بیش از واقعیت اعلام کرده و انعطافپذیری و توانایی ایران برای بازگشت به حالت عادی را دست کم گرفتهاند.» بر اساس این گزارش، آژانسهای اطلاعاتی آمریکا میگویند ایران هنوز حدود ۷۰ درصد از پرتابگرهای متحرک خود را در سراسر کشور مستقر کرده و تقریباً ۷۰ درصد از ذخایر موشکی پیش از جنگ خود را حفظ کرده است. این ذخایر شامل موشکهای بالستیک و کروز میشود. نیویورک تایمز تأکید کرد که این یافتهها بر معضل ترامپ در صورت از سرگیری جنگ تأکید میکند، زیرا ارتش آمریکا ذخایر بسیاری از مهمات حیاتی خود را به پایان رسانده و تولیدکنندگان سلاح برای پر کردن این ذخایر با مشکل ظرفیت صنعتی مواجه هستند. توانایی آشکار ایران در حفظ ظرفیت نظامی قابل توجه، نگرانیها را در میان متحدان آمریکا درباره عقلانیت جنگ تشدید کرده است. کارشناسان نظامی معتقدند این گزارش نشان میدهد استراتژی آمریکا برای تضعیف توان موشکی ایران با شکست مواجه شده و ایران همچنان قدرت بازدارندگی خود را حفظ کرده است.
تنگه هرمز بسته میماند؛ پیام جدید معاملهگران به کاخ سفید
روزنامه «ساوت چاینا مورنینگ پست» در گزارشی از تغییر قابل توجه در زبان معاملهگران والاستریت خبر داده است. با افزایش تنشهای ژئوپلیتیکی، معاملهگران از شعار معروف قبلی یعنی «تاکو» (مخفف «ترامپ همیشه عقبنشینی میکند») به عبارتی جدید و بدبینانهتر به نام «ناچو» روی آوردهاند. اصطلاح «ناچو» مخفف عبارت «هیچ شانسی برای باز شدن تنگه هرمز وجود ندارد» است و نشاندهنده باور روزافزون سرمایهگذاران به تداوم انسداد این شریان حیاتی نفتی و شرطبندی بازارها روی بالا ماندن قیمت نفت است. به نوشته این روزنامه چینی، «ناچو» یک تغییر ریشهای نسبت به تاکتیک معاملاتی رایج در سال گذشته یعنی «تاکو» محسوب میشود که نشان میداد بسیاری از معاملهگران شرط میبستند رئیسجمهور آمریکا در نهایت از سختترین تهدیدهای خود عقبنشینی خواهد کرد. این روزنامه تأکید میکند که استراتژی معاملاتی مبتنی بر فرض عقبنشینی ترامپ دیگر در شرایط فعلی کارآمد نیست و جای خود را به منطقی داده است که تداوم بنبست و تشدید تنش را پیشبینی میکند. این تغییر در روحیه بازار در شرایطی رخ میدهد که آتشبس شکنندهای بین آمریکا و ایران برقرار است، اما تنگه هرمز عملاً در وضعیت محاصره جزئی به سر میبرد. به نقل از خاویر بلاس، ستوننویس بلومبرگ، این اصطلاح از طریق شبکههای اجتماعی به طور گسترده منتشر شده و نشاندهنده انتقال بازارها از ذهنیت چانهزنی به ذهنیت مدیریت بحران مزمن است. کارشناسان معتقدند این تغییر زبانی نشانه عمیق شدن باور به تداوم بحران در خاورمیانه و تأثیر آن بر اقتصاد جهانی است.
اروپا خود را از وابستگی به آمریکا رها کند
خوزه مانوئل آلباریس، وزیر خارجه اسپانیا، در مصاحبه با وبگاه پالتیکو خواستار تشکیل ارتش اروپایی مستقل شد. آلباریس گفت:«اتحادیه اروپا باید با تقویت توانمندیهای نظامی، برای دفاع از امنیتش به خود متکی باشد. ما نمیتوانیم هر روز صبح از خواب بیدار شویم و از خود بپرسیم که آمریکا این بار چه خواهد کرد؟! ما به یک ارتش، یک توانایی دفاعی مشترک نیاز داریم.» این دیپلمات اسپانیایی با بیان اینکه جنگ ایران به «لحظهای تعیینکننده برای اروپا در رابطه با استقلال راهبردی» تبدیل شده، اظهار داشت:«اتحادیه اروپا باید خود را از وابستگی رها کند، مبادا از طریق تعرفهها، تهدیدات نظامی یا پیامدهای تصمیمات خارجی تحت فشار قرار گیرد.» آلباریس ضمن تأکید بر اینکه تقویت نظامی اروپا نباید به عنوان تلاشی برای تضعیف ناتو تلقی شود، تصریح کرد:«آمریکا سالهاست که ارتش خود را تقویت میکند، اما این به عنوان تهدیدی برای اتحاد آتلانتیک شمالی تلقی نمیشد.» وی با بیان اینکه مادرید هنوز هم واشنگتن را متحد تاریخی اروپا میداند، افزود:«اروپاییها باید در نظر داشته باشند که دولت آمریکا به ریاست دونالد ترامپ، رویکرد جدیدی را در روابط فراآتلانتیک در پیش گرفته است.»
▼ اخبار کوتاه
◄ دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا، در واکنش به بازتاب پیروزیهای ایران در رسانههای جهان، این گزارشها را خیانت به آمریکا خواند و گفت:«وقتی رسانههای دروغپرداز میگویند که دشمن ایرانی از نظر نظامی در برابر ما عملکرد خوبی دارد، این عملاً یک خیانت است.» ترامپ نویسندگان این گزارشها را «احمق» و «نمکنشناس» توصیف کرد و آنان را «بزدلانِ آمریکایی که علیه کشور خودمان جبهه گرفتهاند» نامید.
◄ اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه، در پیامی درباره ماهیت جنگ تحمیلی علیه ایران نوشت:«آمریکا و اسرائیل برای تفریح آدم میکشند.» وی تأکید کرد:«این جنگ بر سر قلمرو یا منابع نیست، این جنگی است که معنای واقعی "خیر" و "شر" را در عصر ما تعیین خواهد کرد.» بقایی با اشاره به جنایات دشمنان افزود:«این جنگ میان کسانی است که با افتخار از غرق کردن کشتیهای غیرمسلح برای "تفریح بیشتر" حرف میزنند، و مردمی که حتی در میانه تجاوز، برای حفاظت از جان بیگناهان نهایت تلاش خود را میکنند.» او سکوت در برابر این شرارت را همدستی دانست.
◄ میگل دیازکانل، رئیسجمهور کوبا، اتهامزنی آمریکا درباره تهدید امنیت ملی را بهانهای برای توجیه فشارها علیه هاوانا دانست و گفت:«این ادعاها هیچ مبنای منطقی و واقعی ندارد و با واقعیتهای تاریخی در تضاد است.» وی تأکید کرد:«هاوانا طی بیش از شش دهه هیچ اقدام تجاوزکارانهای علیه آمریکا انجام نداده، اما همواره هدف اقدامات خصمانه واشنگتن بوده است.»
◄ وزارت بهداشت رژیم صهیونی اعلام کرد شمار مجروحان از آغاز درگیریها با ایران به ۸۶۹۲ نفر رسیده است. طبق این آمار، از زمان آتشبس با ایران در ۸ آوریل، ۷۹۱ نفر از جبهه شمالی در بیمارستانها بستری شدهاند. رسانههای صهیونیست اذعان کردهاند که ارتش رژیم همچنان با چالش جدی در مقابله با پهپادها و حملات حزبالله روبهروست و این حملات خسارات قابل توجهی به نیروهای صهیونیست وارد کرده است.
◄ رسانههای عبری گزارش دادند آمریکا در جنگ ۴۰ روزه با ایران، ۱۳۰۰ فروند موشک پاتریوت مصرف کرده است. این رسانهها افزودند:«اسناد اخیر وزارت دفاع آمریکا نشان میدهد پنتاگون در نظر دارد تولید سالانه موشکهای پاتریوت را به ۲۰۰۰ فروند افزایش دهد؛ اقدامی که طبق این اسناد، در قالب برنامهای هفتساله دنبال میشود.»
◄ خبرگزاری رویترز به نقل از منابع مطلع گزارش داد عراق و پاکستان برای عبور نفت و گاز طبیعی مایع از تنگه هرمز با ایران هماهنگ کرده و مجوز دریافت کردهاند. این منابع گفتند پاکستان برای عبور محدود کشتیهای حامل LNG و عراق نیز برای انتقال نفتکشهای خود وارد رایزنی با تهران شدهاند. به گزارش رویترز، این توافقها نشاندهنده نقش و نفوذ ایران در مدیریت عبور انرژی از این گذرگاه راهبردی است.