این روزها که تهدیدها و لفاظیهای «دونالد ترامپ» رئیسجمهور آمریکا درباره ایران اسلامی زیاد شده است، یادکردی از مناسبات تهدیدآمیز ما و آنها خالی از لطف و عبرت نیست. در روند نیم قرن اخیر که مصادف با پیروزی انقلاب اسلامی در ایران و خلع ید از آمریکاییهای فعال مایشاء در ایران است، صحنههای زیادی از خطای راهبردی و ادراکی یانکیها را شاهد بودهایم و با اینکه طبق عرف و رویه سیستم حکمرانیشان هر بار به آسیبشناسی دست زدهاند، اما درس و عبرت لازم را نگرفته و مجدد به آزمودن ایرانیها و غیرت و همیت ملی آنها دست زدهاند!
در همین راستا، در بایگانیهای سازمان سیا، گزارشی قدیمی وجود دارد که شاید صادقانهترین اعتراف به یک ناتوانی ریشهدار باشد. «رابرت جرویس» نظریهپرداز برجسته آمریکایی، پس از پیروزی انقلاب اسلامی از سوی سازمان سیا مأمور شد تا دلیل شکست اطلاعاتی و غافلگیری آمریکا را در این رویداد بررسی کند. گزارش او تأکید میکند که آمریکاییها به جای دیدن واقعیت مردم ایران در زمان شاه، تصویری را میدیدند که خودشان ساخته بودند: «مشکل اصلی نه کمبود اطلاعات سخت (مانند آمار نظامی)، بلکه ناتوانی در درک ماهیت جنبش مردمی، نقش مذهب و ملیگرایی بود. تحلیلگران آمریکایی مذهب را نادیده گرفتند و نتوانستند تصور کنند که اراده مردمی مبتنی بر دین و ضدیت با استکبار بتواند محاسبات مادی و نظامی را در هم بشکند».
این همان حقیقتی است که امروز هم در ایران واقعی موج میزند و هزاران شاهد مثال در طول نیم قرن میتوان برای اثباتش اقامه کرد. آیا تجمع مردم در ۹ دی ۱۳۸۸ و دهها راهپیمایی ۲۲ بهمن، روز قدس و این اواخر راهپیمایی ۲۲ دیماه امسال عاملی غیر از غیرت دینی و انگیزهای جزء میهنخواهی و ایرانخواهی مردم را به خیابانهای کشور گسیل داشت؟!
این خطای ادراکی، میراثی است که تا به امروز در دستگاه محاسباتی واشنگتن باقی مانده است؛ تعداد موشکها و توان لجستیکی را میسنجد، اما از درک این واقعیت عاجز است که در ایران، «مردم» قاعده و زیربنای اصلی امنیت ملیاند. عامل دیگر ناکامی دشمن، تجربه و بصیرت ملت ایران است. مردم ایران به فراست متوجه شدند که تهدید نظامی، فشار اقتصادی و جنگ خیابانی، سه ضلع یک طراحی واحد آمریکایی است که با ادعای دروغین «حمایت از مردم ایران»، دنبال میشود. این فهم حاصل تجربه تاریخی دو دهه اخیر آنهاست؛ لذا در ماه دی، یک بیستودوم بهمن جدید متولد شد و حضور مردم به تعبیر رهبر معظم انقلاب برای چندمین بار «کمر فتنه را شکست».