گروه بینالملل- علی ودایع: پس از چندین روز محاصره سرانجام جهادگرایان جریان تروریستی «دولت اسلامی» موفق شدند یک فرودگاه نظامیرا در سوریه اشغال کنند. نیروهای دولتی سوریه اما توانستند بسیاری از بخشهای شهر حمص را از تروریستها بازپس گیرند. شواهد موجود نشان میدهد داعش احتمالا در مجموعه تسلیحات خود به هواپیمای بدون خلبان نیز دست یافته است.
تصاویری که روز شنبه بر روی یوتیوب منتشر شد و ظاهرا گروه تروریستی دولت اسلامیآن را آپلود کرده است، صحنههای مختلفی در تبلیغ دستاوردهای این گروه دیده میشود، شبه نظامیان قرآن میخوانند و نقشه شمال سوریه را ارزیابی میکنند، صحنههایی از درگیریهای خشونت آمیز و انفجارها نیز مشاهده میشود.اما در این تصاویر نکته ای تازه وجود دارد که در تصاویر قبلی وجود نداشت، تصاویر هوایی ظاهرا به وسیله یک پهپاد گرفته شده است. در این ویدیوی چهارده دقیقه ای تصاویر هوایی از پایگاه نظامیارتش سوریه در نزدیکی رقه در شمال سوریه دیده میشود.
شبه نظامیان داعش در هفت اوت به این پایگاه حمله کردند و با استفاده از بمب گذاران انتحاری که کامیونهای حامل بمب را حمل میکردند، مقاومت نیروهای سوری را شکستند.در زیر تصویر تبلیغاتی این عبارت دیده میشود: «تهیه شده به وسیله پهپاد ارتش دولت اسلامی».
به نظر میرسد اکنون دولت اسلامیاز پهپادهای نظارتی نسبتا پیچیدهای برای برنامهریزی عملیات نظامیخود استفاده میکند که از پیشرفت مهم این گروه حکایت دارد. فناوری که زمانی در انحصار برخی کشورها بود، اکنون در خدمت گروههای تروریستی قرار گرفته است. برای مثال در ماه آوریل ارتش اسرائیل اعلام کرد پهپادی را در ساحل حیفا سرنگون کرده است که حزبالله آن را هدایت میکرد.
پهپادهای مسلح را فقط سه کشور آمریکا، بریتانیا و اسرائیل در عملیات رزمیبه کار گرفته اند. با این حال طبق آمار بنیاد آمریکای جدید، حدود هشتاد کشور به نوعی توانمندی در این خصوص خواه شکل نظامیخواه غیرنظامیآن دست یافته اند. روسیه، چین و ایران از جمله کشورهایی هستند که پهپادهای نظامیدارند اما از آن در عملیات نظامیاستفاده نکرده اند. استفاده تروریستها از این فناوری سرعت گسترش آن را نشان میدهد. از این رو ضروری است نوعی توافق بین المللی شکل گیرد که بر استفاده از پهپادهای نظامیبه وسیله دولتها و نقش آفرینان غیردولتی نظارت شود.
عملیات داعش به سبک غربی
مایک راجرز، رئیس کمیسیون اطلاعات مجلس نمایندگان آمریکا در مصاحبه با شبکه خبری انبیسی گفت: تهدید داعش برای آمریکا بسیار جدی و واقعی است. ما شاهد رفتارهای کاملا وحشیانهای بودهایم و مشکل اینجاست که پس از دو سال این تهدید کاسته نشده است و این مساله مردم زیادی از انگلیس و اروپا و حتی آمریکا را به درگیریها کشانده و خیلیها برای جنگیدن به آنها پیوستهاند. این افراد به این قضیه به چشم ایدئولوژی پیروز و استراتژی پیروز مینگرند و میخواهند که بخشی از آن باشند و همین امر آن را خطرناک میکند. آنها تنها یک بلیط با سواحل آمریکا فاصله دارند.
پس از این سخنان خبرنگار انبیسی به وی گفت که پنتاگون میگوید که هماکنون این گروه تهدید مستقیمیعلیه آمریکا نیست و آیا وی اطلاعات معتبر و موثقی در دست دارد که نشان دهد آنها قصد و یا توان حمله به آمریکا را دارند؟
مایک راجرز در پاسخ گفت: من با این اظهارات مخالفم و آن را به چالش میکشم. ما این مساله را میدانیم که تعداد 2000 غربی با پاسپورت غربی بسیار اندک است، اما اطلاعات موجود آمار مختلفی را ارائه میدهد و آمار واقعی بسیار بیشتر از این است. درگیریهای شدید میان داعش و القاعده که منجر به جدا شدن آنها از القاعده در سوریه شد، حقیقتی است که نشان میدهد آنها میخواهند عملیاتهایی به سبک غرب انجام دهند. این مقام آمریکایی ادامه داد: ایمن الظواهری، رهبر القاعده میگوید که «نه، ما میخواهیم که شما در سوریه متمرکز شوید». دعوا از همین جا آغاز شد. تمام این درگیریها بر سر رهبری و کنترل افراد بود. آنچه داعشیها در آن زمان میگفتند این بود که آنها افراد زیادی در اختیار دارند که میتوانند به اروپا و بعد به آمریکا بروند، بدون آنکه نیاز به ویزا داشته باشند. اما تنها کاری که ما میتوانیم انجام دهیم این است که ببینیم چه کسی سوار هواپیما میشود و این کافی نیست.
چراغ سبز دمشق و بغداد
منابع خبری از پیشنهاد آمریکا به سوریه برای حمله به گروه تروریستی داعش خبر داده اند. مقامات پنتاگون در پیامهایی علنی اعلام کرده اند به دنبال حمله هوایی به مواضع داعش در سوریه هستند.دیروز در واکنش تلویحی به این پیشنهاد،وزیر امور خارجه سوریه با بیان این که دمشق از قطعنامه شورای امنیت درباره مقابله با گروههای مسلح در سوریه و عراق استقبال میکند، اعلام کرد: سوریه آماده است با جامعه بینالملل در زمینه مبارزه با تروریسم همکاری داشته باشد. ولید المعلم در کنفرانسی خبری اعلام کرد: هرچند که این قطعنامه شورای امنیت با تاخیر صادر شد، اما ما در سوریه از آن استقبال میکنیم و به آن پایبند هستیم و از تمام کشورهایی که به این قطعنامه نیز پایبند هستند، قدردانی میکنیم.
درهمین حال، حیدر العبادی مامور تشکیل کابینه جدید عراق در نشست خبری در بغداد گفت: من از همه اقلیتها و آوارگان حمایت خواهم کرد تا بتوانند به مناطق و خانههایشان بازگردند. نامزد نخستوزیری عراق از موضع جامعه جهانی در حمایت از این کشور و موضع کشورهای منطقهای در استقبال از واگذاری تشکیل کابینه جدید به او تقدیر کرد و گفت: کشورهای همسایه از چالشهایی که عراق با آن روبروست دور نیستند و همکاری مشترک برای مقابله با تروریسم ضروری است.
از اتحاد منطقهای تا جبههگیری جهان
برخلاف تمام معادلات کلاسیک دیپلماتیک، تروریستهای تکفیری داعش تمام معادلات دیپلماتیک خاورمیانه را تحتالشعاع خود قرار دادهاند. به گفته برخی منابع آگاه مکالمات فشرده مقامات کشورهای مختلف از طریق خطوط سرّی موسوم به تلفن سرخ بایکدیگر دارند. جامعه اگرچه دیر اما بالاخره به آن واکنش نشان داده اند اما هنوز اقدام عملی آغاز نشده است.
عربستان پس ازآنکه مشخص شد واشنگتن بی اعتنا به دلواپسیهای آل سعود دنبال رابطه با تهران است ، خود را به نوعی منزوی کرد و زمینه برای فعالیت شاهزادههای جنگطلب حامیداعش فراهم شد اما هم اکنون طیف معقول آل سعود زمام امور را در دست گرفته است. البته این نگرانی وجود دارد که این تنش داخلی مهره چینی ریاض را به خشونت سوق دهد.ریاض رسما به دنبال ازسرگیری روابط خود با دمشق است و در این میان امارات متحده عربی نیز سعی دارد نقش یک کاتالیزور موثر را ایفا کند.
جالب اینجاست که قاهره نیز تماسهایی را با سوریه برقرار کرده است.همه این مسائل با توجه به چرخش دولت السیسی به سمت تهران با چراغ سبز پادشاه سعودی نشانههای مثبت از ائتلاف خاورمیانهای میباشد؛ البته هنوز راهی سخت تا تفاهم وجود دارد. براساس برخی شنیدهها پس از اعلام موضع سخنان ملک عبدالله پادشاه عربستان سعودی مبنی بر لزوم مبارزه با تروریسم و ضرورت همکاری برای مبارزه با این پدیده،هم اکنون مقامات عالی رتبه عربستان سعودی با اندیشه و طرح برقراری تماس با بشار اسد رئیسجمهوری سوریه چندان مخالفتی ندارند، حتی باید گفت که مقامات ریاض بر لزوم باقی ماندن بشار اسد برای یک دوره جدید ریاست جمهوری بر سر قدرت در سوریه اذعان کردند، چرا که وجود وی را بر نبودش ترجیح دادهاند، چرا که این یک واقعیت مسلم است، اکنون مقامات سعودی ترجیح میدهند برای حرکت به سمت نظامیکه تمام تلاش خود را برای سرنگونی آن به کار گرفتند را با تامل انجام دهند.
حال با ورود رسمیآمریکا به بحران مقابله با داعش در عراق و پیامهای واضح و مثبت عربستان سعودی در خصوص لبنان که با بازگشت سعد حریری نخست وزیر اسبق لبنان به این کشور همراه شد و همچنین موافقت رسمی وزیر امور خارجه سوریه میتوان گفت ائتلاف جهانی علیه داعش درحال شکل گیری است اما آنچه که در این میان مساله ساز است تفرقه انگیزی حامیان داعش است تا زمان به نفع تروریستها تلف کنند.