جنگ سیاسى علیه حماس /اسکات مک لوید ـ ترجمه: آزاده اسفندیارى
منابع دیپلماتیک عرب به تایم گفتند که اجلاس اخیر اعراب ـ اسرائیل در شرم الشیخ دربردارنده این پیام جدى براى جنبش حماس است که یا دست از جنگ با محمود عباس، رئیس تشکیلات خودگردان فلسطین بردارند و یا آنها جنگى سیاسى را علیه این جنبش آغاز خواهند کرد. اما این منابع مى گویند دولت هاى عرب قصد دارند که با تحت فشار قراردادن جنبش حماس، آن را وادار کنند که همراه با حزب فتح محمود عباس به دولت وحدت ملى فلسطینى جدید بپیوندد. یک مقام رسمى ارشد عرب گفت که هدف از برپایى این نشست با حضور محمود عباس، حسنى مبارک، رئیس جمهور مصر، ملک عبدالله پادشاه اردن ـ و ایهود اولمرت ـ نخست وزیر رژیم صهیونیستى ـ دادن این اخطار دیپلماتیک به جنبش حماس بود که چنانچه این جنبش قصد کم کردن اختیارات محمود عباس را داشته باشد، آنها نیز تمامى قدرت و توان خود را براى حمایت از محمود عباس به کار مى گیرند.
رهبران عرب به طور خصوصى، دولت بوش و اولمرت را در سقوط و فروپاشى سیاسى دولت فلسطین مقصر مى دانند. آنها مى گویند آمریکا و اسرائیل گروه حماس و فتح را به طور مؤثرى تشویق به از سرگیرى مجدد درگیرى هاى خونین خود بر سر قدرتى مى کنند که نتیجه آن کنترل حماس بر غزه و انحلال دولت وحدت ملى فلسطین است که تنها سه ماه از حیات آن مى گذرد. منابع عرب در ابتدا مى گویند على رغم از سرگیرى نمادین روند سازش در ماه ژانویه، نه آمریکا و نه رژیم صهیونیستى هیچ یک رهبرى متزلزل محمود عباس را در مواجهه با مبارزات نظامى و سیاسى روبه افزایش حماس، نه از نظر مالى و نه از نظر سیاسى حمایت نکرده اند. در آستانه برگزارى اجلاس سران شرم الشیخ، اولمرت اعلام کرد که رژیم صهیونیستى سرانجام کلیه دارایى ها و مالیات هاى ضبط شده فلسطین در سرزمین هاى اشغالى را که پس از پیروزى حماس در انتخابات پارلمانى سال ۲۰۰۶ متوقف شده بود به دولت اضطرارى محمود عباس منتقل خواهد کرد. این منابع افزودند که اسرائیل و آمریکا با امتناع از به رسمیت شناختن دولت وحدت ملى فلسطینى تشکیل شده و در ماه فوریه، به امید پایان یافتن فشارهاى مالى براى از سرگیرى جنگ میان فتح و حماس بهانه به دست آنها دادند. سعودالفیصل، وزیر خارجه عربستان سعودى در مصاحبه ماه گذشته خود با تایم با اشاره به احساس ناامیدى دولت عربستان گفت مسئولیت اصلى برگردن فلسطینى ها است. اما به اعتقاد من کشورهاى غربى و آمریکا مى توانستند عملکرد قاطعانه ترى داشته باشند. اگر شما نشانه هاى تأیید و تصدیق خود براى چنین توافقى را نشان ندهید در آن صورت کلیه کوشش ها بى نتیجه خواهند بود. این نشست که با توجه به شدت یافتن ناکامى اعراب و قطع امید کردن از یافتن راه حلى براى نزاع و درگیرى اسرائیلى ها و فلسطینى ها برگزار مى شود، با تصویر فلسطینى هایى که درگیر ى هاى داخلى دارند وخیم تر شده است. عبدالرحمان الرشید کارشناس سعودى در روزنامه عربى الشرق الاوسط نوشت که غزه به منظره وحشتناک و آزاردهنده اى تبدیل شده که هر انسانى را تا عمق وجود غمگین و متأثر مى کند. نگرانى فرآیند مقام هاى عربى از آن است که تلاش هاى دیپلماتیک آنها بنا به پاره اى دلایل تأثیرات خود را از دست مى دهد. درحالى که قدرت حماس سعودى ها را که به میانجیگرى خود در تشکیل دولت وحدت ملى فلسطینى در ماه فوریه در مکه مى بالند، مسأله ساز شده، همچنین مسئولان مصرى و اردنى را درباره کشیده شدن دامنه این درگیرى ها و اختلافات به کشورشان نگران کرده است.
دیپلمات هاى عرب مى گویند که هدف آنها در این اجلاس علاوه بر اخطار دادن به حماس این بوده که در کوتاه مدت با تحت فشار قرار دادن اولمرت براى بازگرداندن پول فلسطینى ها و کم کردن تدابیر امنیتى اسرائیل در مناطق تحت کنترل فتح و دربلندمدت با پذیرش ابتکار سازش در سال ۲۰۰۲ که اخیراً از سوى اتحادیه عرب به شکل جدیدى درآمده به محمودعباس کمک کنند. در این میان، آنها مى گویند هنگامى که عصبانیت فروکش مى کند، اقدام بعدى آنها تشویق حماس و فتح به بازگرداندن مشارکت در دولت و حاکمیت است. یک دیپلمات عرب مى گوید: ما همه راه ها را امتحان مى کنیم حماس یک واقعیت سیاسى غیرقابل انکار است و وظیفه اعراب تشویق فلسطینى ها به صلح و آشتى است. رابرت مالى، مدیر برنامه هاى آفریقاى شمالى و خاورمیانه گروه بحران بین المللى که موافق این رویکرد است همچنین اخطار مى کند که حتى زمانى که آنها سعى مى کنند تا به محمود عباس کمک کنند، نه اسرائیل و نه جامعه بین المللى هیچکدام نباید میان فلسطینى ها تفرقه و جدایى بیندازند. او مى گوید: اقدام اخیر اولمرت درمورد آزادى دارایى هاى فلسطینى ها و وضع زندگى در سرزمین هاى اشغالى کمى دیر بود اما ما به طور کامل از آن استفاده مى کنیم، اما این کار باید با احتیاط صورت گیرد و نه با نادیده گرفتن یا نابودکردن حماس. مالى مى گوید: هر چه زودتر باید یک موافقتنامه جدید میان جنبش حماس و فتح امضا شود. استراتژى مربوط به فرضیه نادیده گرفتن حماس عملى نخواهد بود. این تصور که شما قادر به ایجاد فرایند صلح یا امنیت و ثبات بدون وجود هیچ سود و عایدى براى حماس هستید از نظر من توهمى بیش نیست. این یک سیاستى است که با هرگونه راهبرد بلندمدت و ارزیابى دقیق قابل اعتنا از واقعیات موجود مغایر است. منبع: تایم