بصیرت: سال 88 در حال پایان یافتن است و اصولا تصمیمات اجرایی به خصوص در حوزه اقتصاد برای سال 89، در همین روزهای پایانی گرفته می شود. اما، در حالی این روزها سپری می شود که هنوز بودجه 89 به مجلس نرفته است. برنامه توسعه چهارم پایان یافته و برنامه توسعه پنجم هنوز بررسی نشده و اجرای لایحه هدفمند کردن یارانه ها نیز، با ابهاماتی همراه است.
با این تفاسیر نمی توان نسبت به اوضاع اقتصادی کشور در سال آینده نگرانی نداشت کما اینکه باید به ابهامات موجود در فضای اقتصادی پاسخ داده شود.
اگر از کم بودن زمان برای بررسی لایحه بودجه 89 و برنامه توسعه پنجم عبور کنیم، که خود نیز موضوعات مهمی هستند، اختلافات مبنایی در دولت در خصوص نحوه اجرای لایحه هدفمند کردن یارانه ها، حکایت از آن دارد که گویا دولتمردان هنوز به تصمیم مشخصی در این خصوص نرسیده اند.
لایحه ای که به صورت مستقیم با زندگی همه مردم گره خورده است و کوچکترین اشتباه و ورود به میدان آزمون و خطا، عملا تبعاتی به همراه خواهد داشت که به سادگی جبران پذیر نخواهد بود.
دولت می بایست تصویری واقعی از آنچه که می خواهد اجرا کند، در اختیار داشته باشد. اما گویا اینگونه نیست و اعلام این جمله که «مشکلات این لایحه در اجرا مشخص می شود» از سوی برخی دولتی ها حکایت از آن دارد که باید نسبت به اجرای آن کمی تا قسمتی نگران بود.
اما، چالش ابتدایی در اجرای این لایحه به تعداد دریافت کنندگان یارانه نقدی مربوط خواهد شد. سخنگوی طرح تحول اقتصادی اعلام کرد: «آنچه در کار گروه طرح تحول اقتصادی به تصویب رسیده است و دولت براساس آن عمل خواهد کرد آن است که 50 میلیون نفر، معادل 70 درصد جمعیت کشور تحت پوشش پرداخت نقدی در چارچوب هدفمند کردن یارانه ها قرار خواهند گرفت.» این در حالی است که معاون پارلمانی رئیس جمهور اعلام می کند: «با مصوبه مجلس و کار مشترک دولت و مجلس، یارانه های قیمتی تبدیل به یارانه های نقدی و در واقع جایگزین می شود، با توجه به مصوبه مجلس نیز همه مردم مشمول یارانه ها هستند و هیچ دهکی از یارانه ها حذف نمی شود و صددرصد مردم در قالب سه خوشه موردنظر هستند.»
با این تفاسیر، این اختلاف دیدگاه یعنی پرداخت به 70 درصد یا صددرصد، چگونه حل خواهد شد؟
همانطور که مشاهده شد، منابع خبری این دو نحوه پرداخت، یکی سخنگوی طرح تحول و دیگری معاون احمدی نژاد هستند. اما، از دیگر نگرانی های جدی در خصوص اجرای لایحه هدفمند کردن یارانه ها، تورم ناشی از این اقدام است.
آیا دولت پیش بینی لازم برای کنترل این تورم را کرده است؟ چه ضمانتی از سوی دولت وجود دارد که تورم ناشی از آزادسازی قیمت ها، موقتی باشد؟ اگر در اجرا مشکلات پدید آید و افزایش تورم به تورمی پایدار تبدیل شود، چه کسی پاسخگوی فشار اقتصادی به مردم خواهد بود؟
رئیس کل بانک مرکزی روز گذشته و در حالی که هنوز این لایحه اجرا نشده، اعلام کرد که «با هدفمند کردن یارانه ها و تورم حاصل از آن ما دیگر نمی توانیم معجزه کنیم». پس چه ضمانتی برای رسیدن به نتایج مطلوب در پی اجرای این لایحه وجود دارد؟
ای کاش سخنگوی جدید دولت، در اظهاراتش چه با حضور خبرنگاران و چه با مکانیزم جدید یعنی بدون حضور نمایندگان رسانه ها، به سوالات مربوط به تبعات اجرای هدفمند کردن یارانه ها، پاسخ دهد. اگر ایشان آمادگی داشته باشند دهها پرسش در زمینه نحوه اجرایی کردن لا یحه مذکور وجود دارد که با پاسخ منطقی مسوولا ن ذی ربط امنیت روانی برای مردم حاصل خواهد شد و آنگاه نباید چندان نگران اجرای لا یحه بود.
مهدی عباسی