آشوب تیر 78 فتنه خرداد 88

رمز آشوب 78
کمیسیون فرهنگی مجلس پنجم، در تیرماه 78 طرحی را با عنوان «اصلاحیه قانون مطبوعات» در چهار بند به تصویب رساند.
ارسال اصلاحیه مذکور به هیئت رئیسه مجلس، واکنش تند گروه ها و جریانات دوم خردادی را در پی داشت.
این گروه ها که به زعم خود این اصلاحیه را تحدید کننده فعالیت مطبوعات می دانستند، با این طرح مخالفت کردند. مجمع روحانیون مبارز و سردبیران بیش از 10 نشریه دوم خردادی نسبت به تصویب این اصلاحیه در مجلس هشدار دادند، اما نقطه شروع و رمز آشوب 78 را می توان شیطنت روزنامه «سلام» به مدیریت موسوی خوئینی ها دانست. این روزنامه اقدام به انتشار سند محرمانه ای منتسب به وزارت اطلاعات نمود و با تیتر درشت نوشت: «سعید اسلامی ]امامی[پیشنهاد اصلاح قانون مطبوعات را داده است.»
همین اقدام روزنامه «سلام» باعث شکایت وزارت اطلاعات از موسوی خوئینی ها و بسته شدن روزنامه «سلام» تا تعیین تکلیف نهایی آن شد و درست پس از بسته شدن این روزنامه، سایر روزنامه های دوم خردادی در اقدامی هماهنگ، تعطیلی این روزنامه را سوژه اول خبری خود قرار دادند و از آن با عناوینی چون «اقدام غیرقانونی»، «مقابله با دولت» و «مخالفت با توسعه سیاسی» و .... نام بردند و دست به تحریک دانشجویان زدند که همین تحریکات، نقطه شروع آشوبی شد که بعدها از آن به عنوان آشوب و یا فتنه 78 نام برده شد.
رمز فتنه 88
فتنه سبز از چنان پیچیدگی های خطرناکی برخوردار بوده و هست که پس از نزدیک به یک سال از شروع آن، هنوز هم زوایای پنهان زیادی پیرامون آن وجود دارد. پیچیدگی خطرناک این فتنه به حدی بود که سفیر یکی از کشورهای مقیم ایران، بعدها اذعان کرد اگر این فتنه در هر کشور دیگری اتفاق می افتاد، قطعاً حکومت شان ساقط می شد. اما فتنه ای با این عظمت و گستردگی چگونه شکل گرفت؟ امروز درباره این که نقطه شروع آشوب های پس از انتخابات، طرح شایعه تقلب بوده است، یک اجماع کلی وجود دارد.
به گونه ای که ابطحی هم در اعترافات خود در دادگاه، از تقلب به عنوان اسم رمز آشوب های پس از انتخابات نام برده و چنین می گوید: «اصلی ترین اتفاقاتی که در این انتخابات افتاد و البته در طول برگزاری، قبل و بعد از انتخابات هم مطرح بود، مسئله تقلب است. تقلب از زمانی اسم رمز آشوب شده بود که در آن لشکرسازی برای تقلب وجود داشت. تمرین نگهداشتن گسترده مردم در خیابان ها در چارچوب تقلب بود که می توانست معنا پیدا کند.»
نقش رسانه‌ها و دولت‌های خارجی در آشوب‌ها
اگرچه بیگانگان در آشوب 78 هم از آشوبگران حمایت کردند، اما به جرأت می توان گفت که حجم گسترده حمایت های رسانه ای : مالی و... دول خارجی از آشوب های پس از انتخابات 88 ایران، نه تنها در ایران که در کل جهان تاکنون بی سابقه بوده است. در ایران از بعد پیروزی انقلاب تاکنون در هیچ آشوب و فتنه ای تا این حد هماهنگی بین بیگانگان با اپوزیسیون داخلی وجود نداشته است. برای نمونه، راه اندازی بی بی سی فارسی چند ماه قبل از انتخابات، آموزش خبرنگاران اصلاح طلب در برخی از کشورها، واریز پول به حساب سران فتنه، ارائه خدمات در توئیتر و فیس بوک و حمایت از هزاران سایت و وبلاگ و ده ها اقدام حمایتی دیگر از فتنه گران، تنها بخشی از حجم بزرگ کمک بیگانگان و در رأس آنها، آمریکا و انگلیس به آشوبگران بوده است. برای نمونه به این بخش از گزارش مرکز سابان آمریکا توجه کنید: «ما باید از دانشجویان و سایر گروه ها برای انقلاب مخملی حمایت مخفی کنیم. آنان پول، فکس، اینترنت و خلاصه حمایت نیاز دارند... آمریکا باید از هر سه روش تغییر ، انقلاب مخملی، شورش و کودتا همزمان بهره ببرد تا شانس موفقیت بیشتر شود..»
وجوه تشابه و تمایز
آشوب تیر 78 و فتنه خرداد 88 دارای ویژگی های مشابه و متفاوتی است که به صورت تیتروار و خلاصه، به برخی از آنها اشاره می شود:
وجوه تشابه
1- استفاده از جنگ روانی
در هر دو غائله،جنگ روانی سنگینی از سوی سران داخلی فتنه و بیگانگان آغاز شد. اینکه القا می شد با پیروزی، فاصله ای نداریم و رژیم در حال سقوط و فروپاشی است در هر دو رخداد به شدت دنبال می شد.
2- شهیدسازی
فتنه گران برای تحریک بیشتر و مظلوم نمایی و در جهت رسیدن به هدف شوم خود، در هر دو غائله دست به انتشار و جعل اسامی شهدای خیالی ای زدند که بعدها معلوم شد بسیاری از آنان یا زنده اند و یا اینکه وجود خارجی ندارند!
3- حمله به نهادهای انقلابی
معمولاً در هر دو غائله، دو نهاد مهم انقلابی و تأثیرگذار (سپاه و بسیج) به شدت مورد تخریب قرار گرفتند که مهم ترین دلیل آن هم به انفعال کشاندن این دو نهاد در برخورد با آشوبگران و فتنه گران بود.
4- حمله به رهبری و ولایت فقیه
فتنه گران از جایگاه رهبری به عنوان ولی فقیه در بین مردم به خوبی آگاه بودند و خوب می دانستند با وجود رهبری، پیشبرد اهداف شان کاری سخت و محال است، لذا هم در فتنه 87 و هم در آشوب 88 نوک حمله آنها، ولایت فقیه و به ویژه شخص رهبری بود.
5- استفاده از مطبوعات و نشریات وابسته
مطبوعات و نشریات اصلاح طلب به عنوان پل ارتباط بدنه آشوب با سران آشوب، نقش فعالی را در آشوب های 87 و 88 بازی کردند و یکی از کانا ل های اطلاع رسانی و تحریک به آشوب همین مطبوعات بوده اند.
6- نقش رهبری و مردم در خنثی کردن فتنه
در دو رخداد 78 و 88 رهبری و مردم موثرترین نقش را در پایان بخشیدن و خنثی کردن فتنه ها ایفا کردند. پس از ورود رهبری و مردم، آشوب و فتنه روبه زوال گذاشت.
وجوه تمایز و تفاوت
1- شوریدن یک بخش از نظام بر بخشی دیگر
شاید یکی از عجیب ترین و مهم ترین تمایز بین آشوب 78 با فتنه 88 در ظاهر شدن بخشی از دولت خاتمی به عنوان اپوزیسیون، علیه بخش دیگر حاکمیت بود !
وزارت علوم- وزارت کشور و مسئول محیط زیست دولت خاتمی از مهم ترین حامیان آشوبگران در آن دوره بودند.
2- نقطه شروع و علت فتنه
در آشوب 78 نقطه شروع دانشگاه و بهانه آن هم بسته شدن روزنامه «سلام» بود، اما در فتنه 88 شروع فتنه، با به خیابان ریختن هواداران فریب خورده و به علت طرح دروغ «تقلب» از سوی سران فتنه بود.
3- رهبری فتنه
در آشوب 78 آشوبگران فاقد رهبری علنی و مشخص بودند، اما در فتنه 88 دوشکست خورده انتخابات، یعنی موسوی و کروبی به صورت علنی و هاشمی و خاتمی در پشت پرده، این جریان را هدایت می کردند.
4- نقش خواص
در آشوب 87 قریب به اتفاق خواص، هم در گفتار و هم در رفتار به صورت شفاف آشوب 78 را محکوم کردند، اما در فتنه 88 خواص در چهار چهره ظاهر شدند:
الف) سکوت کردند
ب)علنی محکوم کردند. ج)علنی از فتنه حمایت کردند.
د)دو پهلو و گاه چند پهلو موضع گرفتند.
5- سازماندهی فتنه
پیچیدگی های گسترده فتنه 88 ثابت کرد که این فتنه نسبت به آشوب 78 از برنامه ریزی دقیق تر و عمق بیشتری برخوردار بود. فتنه 78 چون فاقد سازماندهی قوی بود طی 5 روز مهار شد، اما طولانی شدن فتنه 88 از سازماندهی قوی آن حکایت داشت.
6- الگوسازی
بسیاری غائله 78 را بیشتر یک آشوب می دانند چرا که ناگهانی و بدون برنامه منسجم بود، اما فتنه 88 از الگویی تبعیت می کرد که از آن به انقلاب مخملی یاد می شود. بنابر اسناد و اعترافات متهمین فتنه اخیر 100 مورد از 198 مورد دستورالعمل های «جین شارپ» برای کودتاهای مخملی در این فتنه، اجرا شده است.
7- انسجام و هماهنگی فشرده دشمنان داخلی و خارجی
هماهنگی و انسجام بین مخالفان داخلی و خارجی نظام در فتنه 88 بی سابقه بوده تا جایی که طیف بزرگی از مخالفان (از سروش تا گوگوش) را در خود جای داد.
8- ساختارشکنی
ساختارشکنی انجام گرفته در فتنه 88 تاکنون بی نظیر بوده و از حجم گسترده ای برخوردار بود.
توهین به تمثال حضرت امام (ره)، سردادن برخی شعارهای ساختارشکن، حمله به دسته های عزاداری و نمادهای عزا در روز عاشورا و ... از ویژگی های فتنه 88 بود که در آشوب های گذشته مشاهده نشده بود.
9- نقش رسانه‌ها در آشوب
رسانه ها در هر دو فتنه نقش اساسی و کلیدی در تحریک و اطلاع رسانی بین آشوبگران و سران آشوب داشته اند، اما وجه تمایز آن این است که در سال 87 آشوب گران فقط از سوی چند روزنامه داخلی و برخی تلویزیون های خارجی حمایت می شدند، اما در فتنه 88 حجم گسترده ای از تلویزیون های فارسی زبان جدید چون BBC و VOA و... هزاران سایت و وبلاگ و تلفن های همراه نیز وارد میدان حمایت از آشوبگران شدند.
10- استفاده از دین علیه دین
نکته مهم دیگر در فتنه 88 استفاده از شعارهای اسلامی علیه نظام اسلامی بود!
الله اکبر گفتن عده قلیلی از مرفهین شمال شهری برای اولین بار در پشت بام ها، استفاده از نماد سبز، یا برخی شعارهای ابتدای انقلاب و... برای کوبیدن انقلابی که خود با همین شعارها روی کار آمده بود، نکته ای تأمل برانگیز بود.
در آخر ذکر این نکته خالی از لطف نیست که اگرچه این دو فتنه، به ویژه فتنه اخیر خساراتی را به همراه داشت، اما دستاوردهای خوبی نیز برای انقلاب در پی داشت که مهمترین آن کنار رفتن نقاب نفاق و آشکار شدن دورویی بسیاری از کسانی بود که ادعای انقلابی بودن و پیرو خط امام بودن را داشتند.