روح ایمان سایه‌گستر رحمت الهی شد

گزیده بیانات امام خامنه‌ای
1- اراده خداوند متعال و ایمان به توفیق الهی عامل اصلی هدایت قلب ها و دل های ملت ایران برای حضور در عرصه های مختلف است.
2- حضور مردم در 9 دی تجلی بارزی از هویت و ماهیت انقلاب یعنی روح دیانت حاکم بر دل های مردم بود.
3- نهم دی شبیه حرکت بزرگ ملت در روزهای اول انقلاب است.
4- باید حرف اصلی ملت یعنی حرکت در سایه دین و تحقق وعده های الهی تبیین شود.
5- دو عنصر مهم در تبیین حقیقت حماسه نهم دی عبارتند از حضور گسترده مردمی و ایمان دینی مردم.
الف- حضور گسترده مردمی: هنر اصلی امام وارد کردن مردم به صحنه بود. هر جایی که مردم با شجاعت، بصیرت و عمل متناسب با ایمان خود وارد میدان شدند مشکلات و موانع از بین می روند.
ب- ایمان دینی مردم: آن معجزه گری که همه مردم را بسیج کرده، به صحنه می آورد و نگه می دارد، ایمان قلبی و دینی است. بر اساس ایمان دینی شما در هر شرایطی پیروزید و شکست معنا ندارد.
6- فتنه، حضور افرادی در خیابان ها نبود بیماری بود که با اقدامات سیاسی و امنیتی قابل دفع نبود و به یک حضور عظیم مردمی نیاز داشت.
7- در 9 دی عاشورا به کمک ملت آمد و حماسه بزرگ و ماندگاری را خلق کرد.
پردازش خاستگاه و کانون بحث
حرکت های اجتماعی از منظری به دو دسته تقسیم می شوند: الف- گوی های منفصل. ب- گوی های متصل
منظور از «گوی» هر حرکت اجتماعی با ویژ گی های خاص است که بسته به ویژگی هایی می توانند از هم فاصله داشته باشند و مجموعه گوی های منفصل را تشکیل دهند و می توانند کنار هم باشند و مجموعه گوی های متصل را تشکیل دهند.
الف- در گوی های منفصل ممکن است چندین حرکت اجتماعی در یک جغرافیای سیاسی و در فاصله زمانی کوتاه صورت بگیرد، اما هیچ رابطه ای با هم نداشته باشند. مانند اینکه در یک کشور فرضی در چهار هفته پشت سر هم حرکت های اجتماعی اعتراضی انجام شود، اما یکی در اعتراض به افزایش هزینه دانشگاه باشد، یکی در اعتراض به کمبود وسایل نقلیه عمومی و دیگری در پی درخواست افزایش حقوق کارگران و چهارمی نیز در اعتراض به گرانی انرژی باشد و چه بسا ممکن است افراد معترض در این گروه ها یکی هم نباشند و به طبقات و صنوف مختلف تعلق داشته باشند. در وضعیت فرضی فوق حتی اگر معترضان در هر چهار هفته هم فقط برای یکی از موارد مذکور اعتراض کنند و یا درخواستی داشته باشند باز هم جای این حرکت های اجتماعی در همین دسته «گوهای منفصل» است؛ زیرا پیوستگی آنها موقت و بدون دوام است و به دلایل مختلف از جمله حل مشکل، نمی تواند ادامه پیدا کند. بنابراین؛ با صرف قرار دادن اجباری آنها در کنار یکدیگر نمی توان از آنها دسته «گوی های متصل» ایجاد کرد. گوی های منفصل نمی توانند تأثیرگذاری عمیق داشته باشند و تغییر و تحولات بنیادی ایجاد کنند.
ب- حرکت های اجتماعی از جنس گوی های متصل می توانند در یک جغرافیای سیاسی و حتی فراتر از آن و در زمان های مختلف انجام گیرند، اما به سبب برخورداری از منبع پرتوان مولد انرژی می توانند در بستر تاریخ حضور و تداوم داشته باشند و فاصله های زمانی و یا تفاوت در شکل و تجلی نمی تواند پیوستگی و اتصال آنها را بر هم بزند. در واقع در این دسته، نقش عنصر زمان کم رنگ می شود و در مقابل «عنصر اصلی پیوند» پررنگ می شود. دسته «گوی های متصل» تأثیرگذاری عمیق دارند و تغییر و تحولات بنیادی ایجاد می کنند و گوی های آن افزایش می یابند و با هر افزایشی یک واقعه بزرگ ثبت می شود و در همه این گوی ها «عناصر اصلی» حاضرند. آنچه که اندیشمندان را شیفته مطالعه «گوی های متصل» کرده کنجکاوی طغیان کرده و علاقه شدید به شناسایی «عناصر اصلی» این گوی ها است.
عنصرشناسی امام خامنه‌ای
در بیانات امام خامنه ای (مدظله العالی) در دیدار پیش گفته چند تا از اصلی ترین عناصر «گوی های متصل» وجود دارد که به چهار مورد اشاره می شود:
1- اراده خداوند: جهان و آفرینش به شکل کلی و در همه ابعاد به اراده خداوند خلق شده و باز به اراده خداوند به «حیات آفرینشی» ادامه می دهد و براساس آن، حرکت هستی در جریان است. تکرار این وضعیت موجب می شود عموم انسان ها که هستی را از دریچه ای کوچک می بینند و از تغییرات عظیم و لحظه ای آن بی اطلاعند، از مقوله ای به نام اراده خداوند غافل شوند؛ از این رو هنگامی که یک پدیده مهم و غیرمتعارفی که اثر و یا آثار عظیمی دارد، شکل می گیرد، زمان بسیار مناسبی است که به علت العلل آن یعنی «اراده خداوند» اشاره شود. یکی از مباحث اساسی در بررسی «اراده خداوند» به ویژه در مسائل مستحدثه، چگونگی تعلق «اراده خداوند» بر آن پدیده است. یعنی باید بررسی شود که چرا «اراده خداوند» به پدید آمدن، آن پدیده، تعلق گرفت. شاید مفهوم بحث با طرح این پرسش گویاتر شود: آیا اگر جامعه ایرانی در 9 دی سال 1388 جامعه دیگری بود، باز هم اراده خداوند به شکل گیری واقعه عظیم 9 دی تعلق می گرفت یا خیر؟ پاسخ منفی است، زیرا بر حسب ظاهر که در برخی موارد و شاید بیشتر موارد، ظاهر نقش تعیین کننده دارد، شایستگی ها «اراده خداوند» را به سوی خود جلب می کند؛ بنابراین باید درصدد شناسایی شایستگی های مردم ایران برآمد تا بخش قابل توجهی از چگونگی تعلق «اراده خداوند» به وقوع 9 دی درک شود.
2- ایمان به توفیق الهی: ایمان به توفیق الهی بخشی از بحث مهم و عمیق «ایمان» است که ابتدا به اختصار به آن (موضوع ایمان) اشاره می شود. از آموزه های دینی برمی آید که درباره ایمان می شود گفت: ایمان از سنخ معرفت و اعتقاد است، اما صرف معرفت نیست. ایمان معرفتی است که به دل نشسته و وجود فرد را فراگرفته و به عقیده و اعتقاد تعیین کننده عمل و منجر به عمل تبدیل شده است. در قرآن کریم درباره داستان ساحران فرعون آمده است: «فألقی السحره سجدا قالوا آمنا برب هارون و موسی» یعنی ساحران با دیدن معجزه موسی ابتدا به حقانیت دعوت وی معرفت و اعتقاد پیدا کردند و با سجده کردن و روی گرداندن از فرعون این روند را که با معرفت آغاز شد و به اعتقاد رسید با عمل (سجده کردن و رویگردان از فرعون) به ایمان رساندند.
زمانی هم که از حضرت علی(ع) از ایمان سوال شد حضرت فرمود: «الایمان معرفه بالقلب و اقرار باللسان و عمل بالارکان؛ ایمان معرفت قلبی، اقرار زبانی و عمل اعضایی است.»
در بحث «ایمان مردم ایران به توفیق الهی» که یکی از همان شایستگی هایی است که «اراده خدا» را جلب می کند، مردم به تمامه، تمام ایمان را به نمایش گذاشتند. سخن از «ایمان مردم» زمینه ساز پرداختن به مسئله مهمی به نام «ایمان اجتماعی» است که شکل واقعی آن در 9 دی تجلی یافت. به سبب بحث مفصلی که سال گذشته درباره «ایمان اجتماعی» در صبح صادق ارائه شد، از تفصیل آن صرف نظر می شود.
3- روح دیانت حاکم بر دل‌های مردم: معنای این عبارت، این است که دین با جان مردم عجین شده است. این عجین شدن مانند ایمان دارای مراتب است و در این خصوص، رتبه افراد مختلف است. اهمیت این عنصر به این است که آحاد متدینین، هر چند ممکن است در عجین شدن دین با جان شان رتبه پایینی داشته باشند، اما به سبب برخورداری از همین میزان دین عجین شده با جان شان، اهل سکوت و بی تفاوتی نیستند و همچنین ممکن است در حوزه دین اهل کنش نباشند، اما غالب آنها در زمانی که کلیت دین و یا متعلقات آن را مورد تهاجم و در خطر ببینند واکنش نشان می دهند. بر همین اساس بود که در 9 دی نسبت به سایر یوم الله های انقلاب افراد بیشتر و جدیدتری به صحنه آمدند. دین عجین شده با جان آنها اجازه نمی داد تا آنها نظاره گر هتاکی و بی حرمتی به دین و بالاتر از آن شاهد براندازی نظام مبتنی بر دین باشند، از این رو با داعیه دفاع و حمایت از دین وارد میدان شدند.
4- بصیرت و حرکت در سایه دین: دشمنی ها همیشه به یک شکل نیست و دشمن پیوسته با یک تابلو تهاجم نمی کند. بصیرت، این ویژگی را به فرد بصیر می دهد که دشمن را در هر زمان و در هر شکل و چهره و حتی از پس نقاب های جذاب و اغواگر بشناسد. افراد بصیر پس از مشاهده ظواهر و صحنه، در آن باقی نمی مانند و با نشانه هایی که پیدا می کنند و آمادگی هایی که از پیش کسب کرده اند، تلاش می کنند، مسائل پشت پرده را تشخیص دهند و به عمق بروند و چون با شاخصه های حقیقی دین آشنا هستند در بیشتر اوقات به خطا نمی روند و با تزویر، فریب نمی خورند و از کشف نقطه اصلی تحرک دشمن باز نمی مانند. این ویژگی ها باعث شد وقتی که فتنه گران با پرچم و لباس دین به میدان آمدند تا با استفاده از علایق دینی مردم، آنها را بفریبند و با خود همراه سازند و از «راهبرد مذهب علیه مذهب» که دشمن به آن امید بسته بود و هنوز هم امیدوار است، استفاده کنند، فریب نخوردند و با به یاد آوردن قرآن بر سر نیزه کردن سپاه معاویه در جنگ صفین، بر عمق برنامه دشمن واقف شدند.