بازگشت اصلاح‌طلبان از معبر هاشمی

حسین عبداللهى‌فر
استقبال روزنامه های اصلاح طلب از بازگشت «مهدی هاشمی» به کشور، گواه این امر بود که جریان اصلاحات به دنبال معبری برای خروج از وضعیت فعلی و ورود به عرصه رقابت های انتخاباتی است، گذرگاهی که در شرایط فعلی بازگشایی آن نیاز به فضای رسانه ای مناسب دارد؛ فضایی که به سرعت در پرتو بازگشت فوق ساخته و هر روز به بهانه ای گسترش می یابد.
نگاهی به صفحه اول روزنامه های وابسته به جریان اصلاحات در هفته های گذشته گویای این فضای رسانه ای جدید است.
روزنامه «آرمان» که نقش پیشتازی در این عرصه را بازی می کند و در این روزها کمتر دیده شده بدون داشتن تیتری درباره هاشمی انتشار یابد، از همان روز اول هفته دست به کار شده و به نقل از پسر بزرگ هاشمی می نویسد: «لازم باشد آیت الله حضور فعال در انتخابات دارد.» این روزنامه یک روز بعد نیم تای اول خود را به تصویری از هاشمی اختصاص داد و گفت وگوی اختصاصی وی با این روزنامه را منعکس کرد.
این روزنامه ذیل تیتر درشت «حرف های آیت الله پس از بازداشت دو فرزندش» نوشت: «طرح مسئله کاندیداتوری ام در روزنامه «آرمان» عیبی نداشت.»
دوشنبه هم «آرمان» واکنش ها به گفت وگوی هاشمی را ذیل تیتر «استقبال اصلاح طلبان، سکوت میانه روها و خشم تندروها» منعکس کرد. «مغرب» هم در این روز با اختصاص تصویر اول خود به علی مطهری از قول وی تیتر زد: «هاشمی کاندیدا شود» «اعتماد» هم یک روز بعد روی تصویر درشتی از هاشمی «پیشنهادات اصلاحی هاشمی رفسنجانی» را تیتر کرد و از قول وی نوشت: «اگر زمینه مشارکت فعال و عادلانه و برابر همه سلایق فراهم شود، آنچه با انتخاب قانونی و آزاد مردم به دست می آید، مورد پذیرش و حمایت همه خواهد بود و پس از آن ناکارآمدی ها کاهش و روند پیشرفت و توسعه هموار خواهد شد.»
این روزنامه اما در تحلیلی از رفتارهای اخیر هاشمی به اهداف اصلاح طلبان از ساختن فضای سیاسی لازم برای هاشمی اشاره کرد و در صفحه نخست خود نوشت: «آنچه از رفتارهای اخیر آیت الله هاشمی برداشت می شود این است که رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام این روزها حضور بیشتر و ملموس تری در عرصه رسانه ها دارد. تعداد دیدارهای او با گروه های مختلف افزایش یافته و در این دیدارها بر نارضایتی از وضع موجود تأکید می کند، اما نسبت به گذشته با صراحت بیشتری از نواقصی که منجر به پیدایش وضع کنونی شده سخن می گوید و اگر تا چند ماه پیش پیشنهاد شورای فقهی او با واکنش تند محافل جناح راست مواجه می شد، این روزها وقتی از دولت وحدت ملی سخن می گوید، محافظه کاران نیز به او روی خوش نشان می دهند.»
«ابتکار» هم در همین روز، تصویر نخست خود را به هاشمی اختصاص داد و ذیل تیتر «رونمایی هاشمی از طرح وحدت ملی» نوشت: «رئیس مجمع تشخیص روز گذشته خود درباره پیشنهاد طرح وحدت ملی توضیحاتی ارائه داد که می توان آن را رونمایی وی از این طرح دانست.»
«اسرار» هم همین خط را در این روز دنبال کرد و در کنار تصویری از هاشمی تیتر زد: «افراطیون دلسوزان کشور را خانه نشین کردند.»
تیترهایی که به هاشمی اختصاص داشت به روز پایانی هفته هم کشیده شد. «تبیین نقش مشورتی رفسنجانی در انتخابات» تیتری بود که روزنامه های «آرمان» در تیتر اول، «آفتاب یزد» در تصویر اول و چند روزنامه دیگر از قول «محمدعلی نجفی» برجسته کردند.
اما هاشمی، این هفته به گونه ای دیگر هم تیتر شد. تیترهایی که در مخالفت با این فضا سازی اصلاح طلبان به چشم می خورد یکی مربوط به روزنامه «ایران» (16 مهر) بود که «طرحی به رنگ فتنه» را تیتر کرد و نوشت: «پایگاه اطلاع رسانی هاشمی رفسنجانی طی یادداشتی به صراحت تأکید کرده، رئیس مجمع تا پیش از پایان دوران ریاست جمهوری دکتر احمدی نژاد، نه در قامت رئیس جمهور که در کنار رهبری باید نخستین مقام اجرایی کشور شود!» این روزنامه یک روز بعد در تیتری درشت و صریح تر به این موضوع پرداخت و ذیل عنوان «سودای هاشمی» نوشت: «یادداشتی که روز پنج شنبه در پایگاه اطلاع رسانی رسمی وی منتشر شد رنگ و بویی دیگر دارد.
نویسنده این یادداشت در بخشی از مطلب خود می نویسد: کشور به مرد واقعی بحران نیاز دارد. لزومی ندارد فرد موردنظر حتماً در قامت رئیس جمهور در میدان حاضر باشد یا حتی کاندیدای ریاست جمهوری آتی شود، چرا که زمان تا انتخابات ریاست جمهوری و تعیین جانشین احمدی نژاد کم نیست و طبعاً سوزاندن این فرصت شاید ضربات و لطماتی سنگین به کشور وارد کند. هاشمی رفسنجانی باید در لباس نخستین مقام اجرایی کشور در کنار رهبری نقش کلیدی در بحران ها ایفا کند! هاشمی نیز روز گذشته در گفت وگو با روزنامه نزدیک به خود تأکید می کند: «سودای ریاست جمهوری را در سر ندارد و می خواهد در کنار رهبری به حل مشکلات کشور بپردازد!»
«سیاست روز» هم تیتر اول شماره (18 مهر) را به هاشمی «در اندیشه انتخابات» اختصاص داد و با اشاره به اظهارات وی که از آن در محافل سیاسی به عنوان پالس های سیاسی برای ورود به انتخابات یاد می شود، نوشت: «تحلیلگران سیاسی معتقدند که نخستین پالس جدی هاشمی برای ورود به این عرصه با انجام مصاحبه ای با روزنامه «آرمان» صادر شد. مصاحبه ای که در آن هاشمی گفته است: قانوناً تاکنون هیچ منعی ندارد. ولی من دیگر آمادگی این کار را ندارم. در دوره ای هم که آمدم، صد بار تأکید کردم که ترجیح دارد انسان جوان تر و تازه نفسی وارد شود و ما حمایتش کنیم. شرایطی پیش آمد که مجبور شدم خودم را نامزد کنم. و الا برای من آن دوره اول کافی بود و بیش از این لازم نبود. همه حرف هایم را هم زدم و طراحی هایم را اجرا کردم و برنامه هایم را ریختم. بارها گفته بودم که نیازی نیست بیایم. الآن هم اگر یک رئیس جمهور توانا با آرای بالا روی کار بیاید، من به عنوان یک مشاور تا آخر به او کمک می کنم.»