هادی مجیدی
بن بست حکومتی ناشی از طرح سیاسی شارون که موجب صف بندی جدی احزاب راستگرا و چپگرا و در واقع علمگراها شد، با مرگ سیاسی شارون، یک سرآغاز جدید در سیر تحولات سیاسی-اجتماعی را نیز ثبت کرد.
در حقیقت اجرای طرح یکجانبه شارون برای خروج از غزه که قرار است در حکومت جدید اولمرت نیز ادامه یابد و پس از انضمام بخش های مهمی از کرانه باختری به تعیین مرزهای نهایی فلسطینی-اسرائیلی منجر شود، شکاف های کلاسیک را در این رژیم گسترش داد و به جز نهادهای حزبی سنتی، تولد حزب کادیما که حزبی از نخبگان صهیونیست و در برگیرنده چهره های چپگرا و راستگرای صهیونیست می باشد را در نقشه سیاسی-حزبی اسرائیل آرایش داد.
انتخابات زودرس 28 مارس و نتایج حاصل از آن، پیام های مهمی در عرصه داخلی و خارج دربردارد. 28 کرسی برای کادیما، 20 کرسی برای کار، 11 کرسی برای لیکود، 13 کرسی برای شاس، 12 کرسی برای اسرائیل بیتنا و هشت کرسی برای حزب جدیدالتاسیس بازنشستگان و ده کرسی برای فلسطینی های موجود در اسرائیل پایه این نتیجه گیریست:
1- حکومت جدید که رایزنی برای ترکیب خود را آغاز کرده باید ترکیبی از چند حزب کوچک و بزرگ باشد و حزب کادیما علی رغم تبلیغات هدایت شده قبلی نتوانست آراء و کرسی های بالا را به دست آورد.
2- حکومت ائتلافی اولمرت ناچار است به احزاب شرکت کننده (احزاب کار، شاس، بازنشستگان و...) امتیازات معین حزبی، مالی و سیاسی بدهد ضمن آن که در خارج ائتلاف نیز با جریان پر انگیزه است افراطی و متدین روبرو خواهد بود.
3- از آنجا که محور برنامه حکومتی اولمرت، اجرای طرح یکجانبه در کرانه باختری است، احزاب مرتبط با شهرک نشینان صهیونیست نیز به گروه های راست و افراطی خواهند پیوست و بر چالش های حکومت ائتلافی می افزایند.
4- براساس گزارش های موجود اولمرت یک طرح تعدیل شده درخصوص دیوار حائل و طرح شارون برای انضمام 60 درصد کرانه باختری را آماده کرده تا در اولین فرصت با کسب تایید حکومت بوش، آن را به اجرا بگذارد.
5- حزب لیکود در بحران حزبی است و احتمالا با برکناری نتانیاهو به رویکردهای افراطی و قدرت یابی صهیونیست های متدین و جوان رانده خواهد شد.
اگرچه معادله کلی چپ و راست در اسرائیل چندان تغییر نکرده ولی هر دو قطب با انگیزه های قوی تری در چهارسال آینده عمل خواهند کرد، زیرا مثلا عقب نشینی یکجانبه و یا اجباری توسط مقاومت فلسطینی از کرانه باختری، واکنش های ایدئولوژیک از سوی متدینان را دربر دارد.
6- بن بست های امنیتی، اجتماعی-رفاهی و فقدان چشم انداز سیاسی روشن با فلسطینی ها و اینکه رهبران جدید صهیونیست از رهبران نسل اول این رژیم نیستند، موجب نوعی تحیر و سردرگمی در جامعه صهیونیستی شده و لذا مشاهده می شود که در انتخابات اخیر پایین ترین نسبت مشارکت مردمی در طی پنجاه سال گذشته ثبت شده و تمایل به دستگاه های نظامی و یا مشارکت در دوره سربازی و انسجام سازمانی و ساختاری در ارتش از اقتدار گذشته برخوردار نیست و آمار مهاجرت معکوس به خارج اسرائیل، یک محور نگرانی مسئولان این رژیم است.
7- رژیم صهیونیستی که حکومت حماس را به رسمیت نمی شناسد، هم در عرصه نظامی و هم در عرصه سیاسی چالش های جدیدی را برای خود ایجاد کرد. موشک های جدید جهاد اسلامی با برد 30 کیلومتر و افزایش توان ابزاری و عملیاتی بقیه گروه های جهادی که در مرحله جدید باید فتح را نیز به آن بیفزاییم یک سمت گیری و ایجاد نوعی توازن و بازدارندگی را دنبال کرده و شرایط امنیتی جدید را بوجود خواهد آورد. کسب حمایت اتحادیه عرب و کشورهای اسلامی توسط حکومت حماس، نیز در عرصه سیاسی مانعی بر سر راه مانورهای نامحدود حکومت اولمرت خواهد بود.
8- احزاب فلسطینی و عربی داخل اسرائیل با افزایش حضور در کنیست و کسب ده کرسی(در دوره قبلی هشت کرسی داشتند)، اگرچه با احزاب راستگرا و افراطی صهیونیست مخالفند ولی در صف اپوزیسیون حکومت اولمرت و طرح سیاسی آن قرار خواهند گرفت.
9- با توجه به اینکه بوش در دور دوم ریاست خود بوده و مشکلات عدیده ای برای سیاست های خاورمیانه ای خود داشته و انتقاد از سیاست های صهیونیستی در برنامه های حکومت بوش به روزنامه های معتبر آمریکایی و انگلیسی کشیده شده و بوش با ملاحظات روشنی در کشورهای عربی-اسلامی روبروست، می توان انتظار داشت که میزان و سطح سیاست های حمایتی بوش از رژیم صهیونیستی و یا فشار به فلسطینی ها و یا کشورهای عربی-اسلامی محدودیت بیشتری خواهند داشت.
10- در مجموع رفراندوم زودرس رژیم صهیونیستی که رفراندوم برای تعیین مرزهای رژیم اشغالگر قدس نامگذاری شده بواسطه پراکندگی آراء و تشتت حزبی و ناهمگونی سیاسی و موانع داخلی و خارجی، چشم انداز دشواری فراروی حکومت ائتلافی اولمرت قرار می دهد که با سیر تحولات می توان به جزئیات بیشتری دست یافت.