سیامک باقرى
چرا برخلاف گذشته برقرارى دموکراسى !جزء مهمتریـن ارکان سیاست خاورمیانه اى کاخ سفید اعلام شد؟ بدون تردید در میان انگیزه هاى مختل ، رشد اسلام سیاسى اصلى ترین عامل این رویکرد بشمار مى آید .
1 ـ از نظر استـراتژیست هاى آمریکـایى و غربى ، اسلام سیاسى در سـه سطـح غرب ـ و به ویـژه آمریـکا ـ را مورد تـهدید قـرارداده است؛ سطـح اول ، تهدیدکننده جهانى شدن ارزشهاى غربى و آمریکایى است .نیکسون در کتاب خود » فرصت ها را دریابیم «متذکر شده بود که بیدارى تمدن اسلامى عملا سلطه مطلق فرهنگ و تمدن غربى را در معرض تهدید قرارداده است .برژینسکى در کتاب » خارج از کنترل «نوشت که یک میلیارد مسلـمان سراسر جهان مجذوب آمریکا نخواهند شد و فرانسوا تووا در کتاب » ژئوپلتیک شیعه «همه سیاستمداران غربى را متـوجه ساخت که شیعیـان داعیه حکومت بر سراسـر جهان را دارند و باید خطر ژئوپلـتیک شیعه مورد توجه قرار گیرد، شیـعه ا ى که اهل سنت را هم سیاسـى کرده است .سطـح دوم ، تهدیدکـننده سلـطه جهانـى آمریکا اسـت .
فوکویاما، عضو ارشد موسسه راند وابسته به پنتاگون در این رابطه تاکید کرد که جهان اسلام از عوامل تهدیدکننده نظم نوین جهانى است و هـانتینگتون نیز به صراحت اسلام سیاسى را بزرگترین مانع جهانى شدن قدرت آمریکا دانست و فراتر از آن مشکل ریشه ا ى غرب را در خود اسلام یادکرد .در همین راستا دکتر جانسون بنیادگـرایى اسلامى را نیرویى پویا شمرد که قادر بـه مبارزه علیه منافع غرب در سراسر جهان اسلام است .سطح سوم ، تهدیدکننده حامیان و دوستان آمریکا در منطقه ؛ در این ارتباط گراهام فولر در نوشته اخیر خود در فارین افرز تحت عنوان » آینده اسلام سیاسى «متذکر شد که امروز اسلام گرایان از آرمانهاى کلـى اسلامى بـه عنـوان یک معـیار براى سـرنگـونى رژیمـهایى کـه از نظر آنـها اقتدارگرا، فاسده نالایق هستند بهره مى گیرند . در استراتژى قرن بیست و یکم آمریکا نیز آمده که ممکن است رژیم هاى منطقه با تغییرات عمده اى روبرو شده و به رژیم هایى که فعالانه ضدآمریکایى هستند، تبدیل شوند .
2 ـ استراتژیست هـاى غربى و آمریکایى قبل از 11 سپتامـبر به این نتیجه رسیده بودند که براى مهار اسلام سیاسى باید جوامع اسلامى دموکراتیزه شوند . چنان که هانتینگتون در کتاب موج سوم دموکراسى گفت ، غرب باید به صورت هماهنگ از عرضه دموکراسى در جوامع اسلامى حمایت کند .کریستول ، طراح حکومت جهانى آمریکا نیز اعلام کرد که فرهنگ سیاسى خاورمیانه باید عوض شود و مـشکـل خاورمـیانـه در نبـود دموکـراسى اسـت .البـته پـیشـنهاداتـى که نظـریه پردازان آمریـکایى مى دادنـد دموکراسـى کنترل شـده بود؛ به عنـوان مثال نیکسون مى گفت ، باید تجددطلبان در جهان اسلام را پشتیبانى کرد . پس از حادثه انفجار بـرج هاى دوقلو در آمریکا، دولتمـردان این کشور و درجه دوم در «دمـوکراسى کنتـرل شده » را به موازات «دموکراسى بـا زور دستور کـار خـود قرار دادند، امـا رونـد اوضاع در منطقه نشـان مـى دهـد نـه دموکراسى با زور و نـه دموکراسى کنتـرل شده نمى تـوانند جایگزین الـگـوى مردم سالارى دینى در صورت خلا قدر ت در کشورهاى منطقه گردد .