علی تتماج
سردمداران لندن که روزی شعار اهدای دموکراسی برای مردم عراق را سرمی دادند باردیگر تاکید کردند که در هفته های آینده تمام امور بصره را به عراقی ها واگذار کرده و تمام نیروهای خود را خارج می سازند. انگلیسی ها که در سال 2003 با رهبری تونی بلر برای کسب منافع اقتصادی و سیاسی با همراه شدن با سیاست های جنگ طلبانه آمریکا وارد عراق شدندگمان می کردند که توانایی اجرای اهدافشان درکوتاه مدت را دارند اما به مرور دریافتند که این امر به دلیل شرایط حاکم بر عراق بویژه روحیه بیگانه ستیزی مردم این کشور امکان پذیر نمی باشد. ابعاد ناکامی های لندن در عراق چنان بود که تونی بلر نخست وزیر سرانجام برای حفظ جایگاه حزب کارگر و پایان دادن به انتقادها در 6 تیر وادار به کناره گیری از قدرت شد. «گوردون براون» که به عنوان کاندیدای احیای قدرت حزب کارگر قدرت را در دست گرفت، نیز به سرنوشت بلر دچار شد بگونه ای که تمام انتقادها از وی معطوف به عراق گردید. سرانجام براون که توانایی مقابله با مخالفان را نداشت براصل خروج از عراق تاکید کرد درحالی که همچنان همپیمانی با آمریکا را شعار خود ساخته بود. در این راستا براون در حدود دو ماه پیش با سفر به عراق زمینه خروج 8000 هزار سرباز انگلیسی از بصره را فراهم کرد تا تعداد این نیروها به 4500 نفر کاهش یابد.
درهمین حال سایر نیروهای باقی مانده مراکز نظامی واداری را به عراقی ها واگذار کرده و خود در فرودگاه بصره متمرکز شدهاند تا به مرور از عراق خارج شوند.که چندی پیش تمام نیروها به جز نیروهای هوابرد،منطقه را ترک کردند هرچند که مقامات لندن این خروج را به دلیل تحقق اهدافشان در بصره عنوان می کنند اما بررسی تحولات حقایق دیگری را آشکار می سازد. در عرصه داخلی سران لندن با انتقادهای شدید پارلمان و محافل سیاسی مواجه می باشند در حالی که سربازان و فرماندهان نظامی نیز درصدر مخالفان قرار دارند، نکته مهم آنکه آمار نشان می دهد ارتش انگلیس از درون فرو پاشیده بگونه ای که دیگر نه توانایی جذب سرباز دارد و نه می تواند به وضعیت مجروحان و سربازان حاضر در جنگ رسیدگی کند.
جالب آنکه نظامیان این کشور ماه ها است که حقوق دریافت نکرده اند و این خود سندی بر عدم توانایی لندن در استمرار نظامی گری در مناطق بحران جهان است. آمار نشان می دهد که اکثریت سربازان انگلیسی بازگشته از عراق با اختلالات روانی و جسمی مواجه می باشند، به نحوی که دولت توانایی رسیدگی به آنها را ندارد و حاضر به ارائه خدمات به آنها نیست. در عرصه جهانی نیز انگلیس وضعیت مطلوبی ندارد. بازیگران جدید در اروپا و عرصه جهانی جایگاه آن را متزلزل ساخته اند درحالی که افکار عمومی نیز توجهی به این کشور ندارد و آن را شریک جنایت های آمریکا در جهان می داند. در این شرایط لندن برای حفظ قدرت داخلی و نیز احیای جایگاه جهانی به دنبال ایجاد لوح پاک از خود می باشد تا شاید بتواند برای انتخابات 2009 از شکست حزب کارگر جلوگیری کند. انگلیس اکنون سناریوی تبدیل استراتژی نظامی به استراتژی اقتصادی و باز سازی زیرساخت های تجاری بصره و نیز خروج سربازان برای حضور در افغانستان را سرلوحه بهانه های خود برای فرار از عراق قرار داده است. درحالی که همگان اعتراف دارند این تحرک برگرفته از ضعف لندن است نه قدرت آن.
در مجموع خروج انگلیسی ها از بصره می تواند بیانگر چند حقیقت باشد:
1- در هفته های اخیر که امنیت و بخش هایی از امور اداری بصره به دولت عراق واگذار شده شاهد کاهش بحران دراین منطقه می باشیم. این امر نشان می دهد که مردم بصره برخلاف ادعای انگلیسی ها که مردم را مخالف دولت نوری مالکی معرفی و آشوب ها را به مخالفان آن نسبت می دهند، پذیرای نظارت و حضور کامل دولت مالکی در اداره این منطقه می باشند و این خود عاملی برای تسریع در روند بازسازی آن می باشد. این امر نشان می دهد که بسیاری از اعتراضات به دولت مالکی برگرفته از تفرقه افکنی اشغالگران است که برای استمرار حضورشان به این ترفند متوسل می شوند درحالی که مردم با دولت نوری مالکی برای تحقق اهدافش همکاری می کنند.
2- پلیس عراق نشان داده که توانایی برقراری امنیت را دارد و ادعای ناتوانی نیروهای عراقی برای انجام امنیت، بهانه ای بیش از سوی اشغالگران نمی باشد.
3- تحولات بصره نشان داده که سلاح بیگانه توانایی حل بحران امنیتی عراق را ندارد بلکه واگذاری امور به عراقی ها تنها راهکار برای برقراری ثبات است چنانکه واگذاری امور بصره، کربلا، نجف، میسان، استانهای کردنشین و چند شهر دیگر به عراقی ها موجب ثبات در این مناطق شده در حالی که در مناطقی که اشغالگران حضور دارند شاهد درگیری و کشتار و ناامنی می باشیم. این امر نشان می دهد که اشغالگران خود عامل بی ثباتی عراق می باشند که با خروجشان امنیت و ثبات برقرار می شود چنانکه خروج انگلیسی از بصره و قبل از آن میسان و... این مناطق به امنیت روی آورد واین می تواند به عنوان تجربه ای برای سایر شهرها به کارگرفته شود هرچند که اشغالگران با بحران آفرینی برای عدم اجرای این مهم تلاش می کنند.