بصیرت: باراک اوباما در سخنرانی اخیر خوددر قاهره با اذعان به اینکه آمریکا در کودتای سال 1332 -1953شمسی علیه دولت دکتر محمد مصدق در ایران دست داشته است اعلام نمود:
سالها ایران تا حدودی با مخالفت با کشور من از خود دفاع کرده و در واقع تاریخی پرآشوب بین ما هست... از زمان انقلاب اسلامی، ایران نقشی در اقداماتی همچون گروگانگیری و خشونت علیه سربازان و غیرنظامیان آمریکا داشته است. این تاریخچه مشهور است.... به جای اینکه در دام گذشته گرفتار بمانم، من برای رهبران و مردم ایران روشن ساخته ام که کشورم آماده حرکت به جلو است. اکنون سوال این نیست که ایران علیه چیست، بلکه این است که چه آیندهای میخواهد بسازد. “
در خصوص ادعاها و اظهارات باراک اوباما لازم است چهار نکته مهم را مدنظر قرار دهیم:
-1آنچه مسلم است اینکه اوباما نسبت به روسای جمهور پیشین ایالات متحده دست به نوعی سنت شکنی آشکار زده و بر دخالت کاخ سفید در کودتای 28 مرداد 1332 و حمایت واشنگتن از فضل الله زاهدی و شعبان جعفری مهر تائید نواخته است.به عبارت بهتر،اوباما در مقام تائید تاریخی برآمده است که صحت آن از قبل برای تمامی فرزندان ایران زمین محرز بود.پس سنت شکنی اوباما در قالب “تائید یک واقعه”ونه “جبران واقعه”بروز یافته و نباید در محاسبه آن افراط و تفریط نمود.اگرچه تائید یک واقعه تاریخی شرط لازم برای جبران تبعات آن از سوی جریان خاطی قلمداد می شود،اما مسلما شرط لازم و کافی در این خصوص نخواهد بود.
-2اوباما از وجود تاریخی پرآشوب بین ایران و آمریکا خبر داده است.هرچند در کلیت این مسئله هیچ شک و شبهه ای وجود ندارد،اما فلسفه وجودی آن محل نزاع و بحث است.به راستی نزاع بین جمهوری اسلامی ایران و ایالات متحده و تاریخ پرآشوبی که اوباما از آن نام می برد از کدام مصادر و منابع نشات می گیرد؟دخالت ایالات متحده در کودتای 28 مرداد 1332 ، حمایت جمهوریخواهان و دموکراتهای کاخ سفیداز محمدرضا پهلوی و مهره های دربار،تجهیز رژیم شاه در برابر انقلابیون ایران،حمایت تمام عیار از رژیم صدام در جریان جنگ تحمیلی،وضع تحریمهای مختلف اقتصادی علیه جمهوری اسلامی ایران و....مواردی هستند که کبوترهاو بازهای آمریکا نمی توانند منکر آن شوند.پس مبنای تاریخ پرآشوبی که میان ایران و آمریکا وجود دارد رفتارهای کاخ سفیدو متحدان آن طی سه دهه اخیر بوده است.نکته ای که جیمی کارتر و مادلین آلبرایت نیز نسبت به آن اذعان دارند.
-3اوباما جمهوری اسلامی ایران رانسبت به گروگانگیری و خشونت علیه سربازان و غیر نظامیان آمریکایی متهم ساخته است.گویا اوباما اسناد و مدارکی که دال بر تلاش اعضای سفارت و دیپلماتهای آمریکایی در بازگرداندن شاه مخلوع به ایران بوده را فراموش کرده یا مانند سایر همتایان خود سعی در نادیده گرفتن آن دارد.جالب توجه اینکه اوباما پس از طرح این مسئله که جمهوری اسلامی ایران به خشونت علیه سربازان و غیر نظامیان آمریکایی شهرت دارد،از حزکت روبه جلوی آمریکا در قبال تهران نام می برد.این در حالیست که “بازخوانی صحیح تاریخ”اصلی ترین پیش شرط برداشتن گامهای بعدی در روابط دو دوست یا دو دشمن است.آیا اوباما می تواند رد پای سیاه سران کاخ سفید در خون پاک دهها هزار شهید دوران دفاع مقدس را منکر گردد؟آیا از نظر اوباما جاسوسانی که با هدف براندازی نرم نظام جمهوری اسلامی از سوی سازمانهای جاسوسی سیا و موساد تغذیه فکری و مالی می شوند غیر نظامیانی مظلوم و بی آزار هستند؟
-4اوباما در نهایت از ایرانیان سوال کرده است که “می خواهند چه آینده ای را در ارتباط با آمریکا بسازند؟” البته جمهوری اسلامی ایران از طرح سوال توسط مقامات آمریکایی و ایجاد فضایی همگون و متعادل که بتوان در آن مواضع تهران در ارتباط با واشنگتن را بیان نمود استقبال می نماید اما اوباما در قالب این سوال سعی دارد توپ را در زمین ایران بیندازد.تهران بارها به صورت رسمی اعلام نموده است که در انتظار تغییر رفتار علنی مقامات آمریکایی خواهد ماند و گامهای بعدی خود در قبال واشنگتن را بر اساس “محاسبه گرایی “ونه “اتکا بر گفتار اوباما و دموکراتها”خواهد برداشت.بنابر این بهتر است اوباما به جای تمرکز بر رفتار ایران،به عملی شدن شعارهای خود در خصوص ایجاد تغییر در سیاست خارجی ایالات متحده بیندیشد.