اقتصادی >>  اقتصاد بین الملل >> اخبار ویژه
تاریخ انتشار : ۲۲ مرداد ۱۳۹۹ - ۱۸:۰۴  ، 
کد خبر : ۳۲۴۰۴۶
یک اقتصاددان در گفت‎وگو با بصیرت عنوان کرد:

طرح گشایش اقتصادی پرریسک و مشکل‎ ساز برای دولت‎های آینده باشد

«اجرا وتصمیم‎گیری درباره این طرح برعهده شورای سران سه قوه است که بر حسب موضوع اختیاراتی از سوی رهبری به آن داده شده است و پس از بررسی سران سه قوه با تایید رهبری این طرح اجرا می‏شود
سعید ترکاشوند – خبرنگار / حسن روحانی در حاشیه جلسه هئیت دولت در هفته گذشته نکات و صحبت‌هایی مبنی بر گشایش اقتصادی کشور را مطرح کرد که این موضوع واکنش‎هایی را به همراه داشت. مهمترین آن، واکنش تند و شدید احمد توکلی نماینده سابق مجلس شورای اسلامی بود؛ علاوه بر این نماینده سابق مجلس، صاحب‎نظران و بسیاری از فعالان و تحلیلگران اقتصادی به این موضوع پرداختند.

پایگاه تحلیلی خبری بصیرت در گفت‎و‌گو با مرتضی افقه اقتصاددان و عضو هیئت علمی دانشگاه شهید چمران به بررسی این موضوع پرداخته است؛ این استاد دانشگاه در این باره عنوان کرد: «این طرح اقتصادی عمدتا راهی برای کسری بودجه دولت است که باعث ایجاده چالش‎های سنگین اقتصادی برای دولت شده و کمکی به معیشت مردم نمی‏کند. دولت چون درآمدهای نفتی خود را ازدست داده و راه‌های متفاوت دیگری را نیز امتحان کرده‎است و با این طرح و پیش‎فروش نفت سعی در جبران کسری بودجه خود دارد.»

وی در ادامه افزود: «این طرح گشایش چندانی را در وضع معیشت مردم در مقطع کنونی ایجاد نمی‌کند و صرفا برای هزینه‎های جاری و کارکنان دولت بیشتر اثرگذارتر است تا وضع معیشتی مردم؛ اگر مبلغ اضافه‎ای هم باقی بماند دولت می‎تواند از آن برای طرح‏های عمرانی استفاده کند و به واسطه همین امر بخش کوچکی از مشکلات معیشتی و اقتصادی را رفع کند.»

 سید مرتضی افقه در پاسخ به این سوال که آیا در شرایط دشوار فعلی که چالش‏هایی از قبیل درگیری جهان با ویروس کرونا و به دنبال آن کاهش تقاضای نفت از سوی مصرف کنندگان بزرگ اقتصادی و دیگر کشورها و تحریم‎های اعمالی ایالات متحده آمریکا بر نفت ایران وجود دارد، دولت موفق به پیش فروش نفت و اعطای اوراق سلف می‏شود، گفت: «پیش بینی این امر به شدت سخت و دشوار است زیرا رسیدن به این هدف بستگی به عواملی مانند کاهش یا دور زدن تحریم‎ها و یا افزایش تقاضا نفت در بازارهای جهانی دارد، از سوی دیگرفروش 200 میلیون بشکه در این مقطع کنونی و مشکلاتی که ایران با آن درگیر است امکان پذیر نیست.
 
در این زمان دولت برای بروز مشکلاتی از این قبیل پیشبینی و تمهیداتی اندیشیده است که در صورت عدم موفقیت در این طرح یک سود علی الحساب را به مردم بدهد.»
این استاد دانشگاه و عضو هئیت علمی دانشگاه شهید چمران اهواز با اشاره به مشکل‎ساز بودن این طرح برای دولت‎های آینده در ادامه صحبت‏های خود اضافه کرد: «به محض این که دولت با کسری بودجه برمی‏خورد ناچار به اتخاذ سیاست‎هایی می‌شود که می‎تواند برای دولت‎های آینده دردسرساز باشد، مانند اخذ وام از بانک مرکزی و یا اعطای اوراق بدهی که دولت را متعهد و بدهکار می‎سازد؛ این امر در بلند مدت نه تنها دولت‌های بعدی بلکه، امکان دارد که نظام را نیز زیربار مسئولیت و تعهد سنگین قراردهد.»

وی در ادامه افزود: «این طرح یک اقدام ریسکی است که دولت سعی در انجام آن دارد تا بار فشار کسری بودجه را مهار کند، اما همین کار نیز طبعات منفی دارد، زیرا معلوم نیست که در حین عملی شدن این طرح  بازار نفت چه نوسانات و چالش‎هایی را تجربه خواهد کرد؛ ممکن است بر حسب این نوسانات قیمت نفت افزایش و یا کاهش پیدا کند و یا حتی مشخص نیست که تحریم‎های جدیدی اعمال می‎شود و یا برخی تحریم‎ها حذف و یا برخی کشورها معافیت تحریمی را کسب کنند؛ اما آن چیزی که مشخص است و از ظواهر امر پیداست پرریسک بودن این طرح است که در صورت عدم موفقیت نتایج منفی به دنبال دارد.»

مرتضی افقه در ادامه صحبت‎های خود در مورد اوراق بدهی سلف به نکاتی نیز اشاره کرد و گفت: «اعطای اوراق بدهی سلف جذبه‏ای برای مردم ندارد و مانند بازار سکه و ارز و یا حتی بازار سرمایه مورد پسند مردم قرار نمی‎گیرد، زیرا این طرح برای مردم سودآوری لازم را به ارمغان نمی‎آورد و از طرف دیگر دولت درآمد مناسبی را برای پرداخت و اعطای سود به مردم در این زمینه را ندارد.»

این فعال اقتصاد در ادامه مصاحبه اظهار داشت: «این طرح متناسب با استقبال مردم می‏تواند تاثیر بسزایی در بازار ارز و کنترل نقدینگی داشته باشد، بطوری که می‎توان شاهد تغییرات مهم دربازار ارز باشیم؛ اجرای این طرح می‏تواند بخشی از نقدینگی که در دست مردم است را به جای این که در بازارهایی مانند ارز و سکه در حال چرخش باشد را در این حوزه تزریق کند و در همین حد نیز بخشی از نقدینگی کنترل می‎شود و منجر به جلوگیری از سوداگری و دلالی در بازار ارز می‎شود؛ اما از طرف دیگر این طرح به جای این که مثبت باشد اثرات منفی نیز می‎تواند داشته باشد، زیرا این امکان وجود دارد مردم اموال خود را تبدیل و یا حتی سرمایه‎های خود را از بازار سرمایه و بورس خارج و اوراق بدهی سلف تهیه کنند که همین امر باعث سقوط سنگین در بازار سرمایه و بورس و دیگر مشکلات اقتصادی می‎شود که این در واقع شکستی است که دولت متحمل آن خواهد بود.»

وی در پاسخ به این سوال که موضع نمایندگان مجلس شورای اسلامی در قبال این طرح چیست؟ عنوان کرد: «اجرا وتصمیم‎گیری درباره این طرح برعهده شورای سران سه قوه است که بر حسب موضوع اختیاراتی از سوی رهبری به آن داده شده است و پس از بررسی سران سه قوه با تایید رهبری این طرح اجرا می‏شود، اما اگر این طرح به مجلس برود نیازمند بررسی‎های کارشناسانه و دقیقی است و حتی نیازمند آن است که کمیسیون‎های مجلس خیلی دقیق این طرح را بررسی کنند، زیرا این طرح ریسکی که دولت آن را قبول کرده است، اگر نتیجه مطلوب برای آن حاصل نشود، مشکلات بزرگی به وجود می‎آید و اوضاع اقتصادی ایران به گونه‎ای است که از شرایط فعلی نیز بدتر شود و مردم به طور کل از شرایط کشور ناامید می‎شوند.»
 
 
نظرات بینندگان
ارسال خبرنامه
برای عضویت در خبرنامه سایت ایمیل خود را وارد نمایید.
نشریات